İçeriğe atla
UN ISIC Rev. 5 5320 532 ↗
● Resmi Kayıt Verisi: 2026-11-19

5320 — Kurye faaliyetleri

UN ISIC Rev. 5 5320 (Kurye faaliyetleri); Bölüm 53 çerçevesinde 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu & Posta Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği (BTK) hükümlerine göre sınıflandırılır.

01 / Standart & Revizyon
UN ISIC Rev. 5

UNSD • v5.0

02 / Üst Hiyerarşi
532

Kurye faaliyetleri

03 / Eşleşen Standartlar
3

NAICS 492110

04 / Alt Kod & Kapsam
1 Madde

MCC 4215

01 / RESMİ KAPSAM VE PROFİL

Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler

Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)

  • Evrensel hizmet yükümlüsü ulusal posta idaresi (PTT) ve lisanslı kargo şirketleri
  • Şehir içi moto-kurye, Yemeksepeti/Getir/Trendyol Express esnaf kurye ve son-mil (last-mile) dağıtıcıları
  • Kurye ve paket teslimat aracılık uygulamaları (53.30 — NACE Rev. 2.1 yeni sınıfı)
Resmi kurum açıklaması yalnızca İngilizce yayımlandığı için kapsam metni orijinal dilinde sunulmaktadır.

Bu Sınıf Şunları Kapsar

1
  • - pickup, sorting, transport and delivery (domestic or international) of letter-post and (mail-type) parcels and packages by firms operating outside the scope of a universal service obligation. One or more modes of transport may be involved and the activity may be carried out with either self-owned (private) transport or via public transport.

Ayrıca Şunları da Kapsar

  • - home delivery services, including food

Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)

3
02 / MEVZUAT, RUHSAT VE VERGİ

Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi

Bölüm 53 • Kısım H

Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler

6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu & Posta Sektörüne İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği (BTK) 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu (K1/M1/P1/P2 Kurye Yetki Belgeleri — 2025 Yönetmelik Revizyonu!) 6331 sayılı İSG Kanunu (Çok Tehlikeli — Trafik & Motosikletli Kuryeler) 2918 sayılı Trafik Kanunu (A1/A2 Ehliyet & P1 Kurye Kaydı)

Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar

  • Motosiklet ve moped ile ticari kurye/yemek dağıtımı yapan esnaf kuryeler ve kurye firmaları için 15.05.2025 Yönetmeliği uyarınca Ulaştırma Bakanlığı P1 veya P2 Yetki Belgesi, kurye faaliyet belgesi ve koruyucu ekipman zorunluluğu!
  • Adrese teslim/kargo ağ işletmeciliği (30 kg’a kadar posta gönderisi) için BTK (Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu) Posta Hizmet Sağlayıcısı Yetki Belgesi + Evrensel Posta Hizmeti Katkı Payı (%2)
  • 4 tekerli ticari kargo dağıtım araçlarında K1/M1/M2 yetki belgesi ve SRC belgesi

Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı

Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
Ticaret Odası / TSO (ulusal kargo ve kurye filo şirketleri)
Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
Kuryeler / Taşımacılar Esnaf Odası (5362 s.K.) — kendi motosikletiyle platformlara çalışan esnaf kuryeler (Sanal Ofis veya Ev Ofis adresiyle vergi açılışı yaygındır)
Özel Yetkili Kurum / Sicil
BTK Posta Sicili & Ulaştırma Bakanlığı P1/P2 Sicili

KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi

  • Esnaf kuryeler kendi şahıs işletmeleri üzerinden çalıştıkları platformlara aylık %20 KDV’li e-Arşiv/e-Fatura keser (ancak vergi dairesince "işverene bağımlı çalışma / gizli ücret" incelemesi riski sözleşme ve çalışma saatine göre değerlendirilir; 29 yaş altı Genç Girişimci GVK istisnası şartları sağlanırsa yararlanır, ancak 7566 s.K. m. 23 gereği 01.01.2026 itibarıyla 1 yıllık Bağ-Kur desteği kaldırılmıştır).
  • BTK lisanslı posta hizmet sağlayıcıları net posta satışları üzerinden yıllık %2 Evrensel Posta Hizmeti (UPH) katkı payı ve %0,35 BTK idari ücreti öder.
  • Motosikletli kuryeler için kask, mont, eldiven, dizlik ve yakıt/bakım giderleri ticari kazançtan indirilir; ÖKC gerekmez (e-Arşiv/Fatura düzenlenir).

Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)

EU • NACE Rev. 2.1

AB Posta Hizmetleri Direktifi 97/67/EC, Sınır Ötesi Paket Teslimatı Tüzüğü (EU) 2018/644 ve AB Platform Çalışanları Direktifi (EU) 2024/2831 (kurye/sürücü işçi mi serbest çalışan mı karinesi) doğrudan uygulanır.

US • NAICS / IRS / SBA

ABD NAICS 4921 (Couriers & Express Delivery) ve 4922 (Local Messengers) kapsamındadır. USPS Private Express Statutes (mektup tekeli uyumu), büyük paket vanlarında FMCSA USDOT + IRS 1099-NEC / ABC Test (gig kurye işçi sınıflaması, ör. California AB5 / Prop 22) uygulanır.

UK • Companies House / HMRC

Ofcom Posta Düzenlemesi, Courier Van Hire & Reward Insurance (sıradan özel taşıt sigortası paket teslimatında geçersizdir!), HMRC IR35/gig-economy yan gelir bildirimi (DAC7 / Platform Reporting Regs 2024) uygulanır (UK SIC 53xxx).

DENETİM & SINIR UYARISI

Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri

  • Esnaf kuryenin ticari moto-kurye P1 belgesi veya trafik ruhsatında hususi yerine yük nakli kaydı olmadan paket taşıması 2025 düzenlemeleriyle ceza sebebidir.
  • Yalnızca yazılım uygulaması olup fiziki taşımayı alt kuryelere yaptıran paket/kurye platformları NACE Rev. 2.1’de yeni 53.30 sınıfına ayrılmıştır!
04 / ULUSLARARASI EŞLEŞTİRME & MCC

Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili

AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.

Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi

Visa / Mastercard ISO 18245
MCC 4215
Standart Risk
Kurye ve Hızlı Paket Dağıtım Hizmetleri

Anlık teslimat takip kodu zorunlu; yüksek hacimli kurye ağlarında düşük chargeback profili.

05 / SINIR ANALİZİ VE KARŞILAŞTIRMA

Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması

Detaylı Karşılaştırma Aracını Aç →

Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları

Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
Karşılaştırılan KodKapsam SınırıHukuki & Vergisel Etki
53.30 — Posta & Kurye Aracılık Platformları → Fiziki kurye/paket teslimatını yapan şirket veya esnaf kurye 53.20; kurye ile göndericiyi dijital uygulamada buluşturan aracı platform NACE Rev. 2.1’de 53.30’dur.53.20 BTK P1/Posta yükümlülüğüne ve fiziki trafik/İSG kurallarına tabidir; 53.30 ise platform işçiliği & aracılık kurallarına girer.
49.41 — Kara Yolu Ağır Yük Taşımacılığı → Koli/zarf/yemek paket kurye dağıtımı 53.20; kamyon/TIR palet yükü taşımacılığı 49.41’dir.Ağır yük K1/C2 belgesi ile kurye P1/BTK belgeleri tamamen ayrıdır.
06 / TAKSONOMİ AĞACI

Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme

07 / SSS

Sıkça Sorulan Sorular

UN ISIC Rev. 5 5320 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?

5320 (Kurye faaliyetleri) şu faaliyetleri kapsar: 5320 faaliyet başlığı (Kurye faaliyetleri). Başlıca uygulayıcılar: Evrensel hizmet yükümlüsü ulusal posta idaresi (PTT) ve lisanslı kargo şirketleri; Şehir içi moto-kurye, Yemeksepeti/Getir/Trendyol Express esnaf kurye ve son-mil (last-mile) dağıtıcıları.

5320 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?

Oda kaydı: Ticaret Odası / TSO (ulusal kargo ve kurye filo şirketleri) / Kuryeler / Taşımacılar Esnaf Odası (5362 s.K.) — kendi motosikletiyle platformlara çalışan esnaf kuryeler (Sanal Ofis veya Ev Ofis adresiyle vergi açılışı yaygındır). İzin/Ruhsat: Motosiklet ve moped ile ticari kurye/yemek dağıtımı yapan esnaf kuryeler ve kurye firmaları için 15.05.2025 Yönetmeliği uyarınca Ulaştırma Bakanlığı P1 veya P2 Yetki Belgesi, kurye faaliyet belgesi ve koruyucu ekipman zorunluluğu! Vergi/Teşvik: Esnaf kuryeler kendi şahıs işletmeleri üzerinden çalıştıkları platformlara aylık %20 KDV’li e-Arşiv/e-Fatura keser (ancak vergi dairesince "işverene bağımlı çalışma / gizli ücret" incelemesi riski sözleşme ve çalışma saatine göre değerlendirilir; 29 yaş altı Genç Girişimci GVK istisnası şartları sağlanırsa yararlanır, ancak 7566 s.K. m. 23 gereği 01.01.2026 itibarıyla 1 yıllık Bağ-Kur desteği kaldırılmıştır).

5320 ile en sık karıştırılan 53.30 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?

53.30 — Posta & Kurye Aracılık Platformları: Fiziki kurye/paket teslimatını yapan şirket veya esnaf kurye 53.20; kurye ile göndericiyi dijital uygulamada buluşturan aracı platform NACE Rev. 2.1’de 53.30’dur. Vergisel/hukuki etki: 53.20 BTK P1/Posta yükümlülüğüne ve fiziki trafik/İSG kurallarına tabidir; 53.30 ise platform işçiliği & aracılık kurallarına girer.

5320 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?

5320 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 492110 (Couriers and Express Delivery Services), 492210 (Local Messengers and Local Delivery) • Sanal POS MCC 4215 (Kurye ve Hızlı Paket Dağıtım Hizmetleri).