6612 — Menkul kıymetler ve emtia sözleşmeleri aracılığı
UN ISIC Rev. 5 6612 (Menkul kıymetler ve emtia sözleşmeleri aracılığı); Bölüm 66 çerçevesinde 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Kanunu (TCMB) hükümlerine göre sınıflandırılır.
UNSD • v5.0
Finansal hizmetler için yardımcı faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
NAICS 523150
MCC 6211
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Ödeme kuruluşları, elektronik para (e-para), sanal POS ve açık bankacılık fintekleri (66.19)
- Sigorta acenteleri, sigorta brokerleri ve sigorta/hasar eksperleri (66.21 / 66.22)
- Portföy yönetim şirketleri, borsa/emtia aracıları ve kripto varlık aracı/saklama kuruluşları (66.12 / 66.30)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
9- finansal piyasalarda başkaları adına (borsa aracılığı) çalışılması ve ilgili faaliyetler
- hisse senedi aracılığı
- yatırım fonu hisselerine aracılık etmek
- standartlaştırılmış emtia sözleşmelerinin aracılığı
- başkaları adına döviz ticareti
- yükümlülükleri olan kripto varlıkların ticareti ve aracılığı
- ücret esasına göre döviz değişimi, örneğin; döviz büroları
- öz sermayeye dayalı kitle fonlaması (crowdfunding)
- krediler ve menkul kıymetler sunan borca dayalı kitle fonlaması (crowdfunding).
Ayrıca Şunları da Kapsar
- yatırım projeleri için menkul kıymet komisyonculuğu, örneğin; rüzgar veya güneş enerjisi santralleri.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
6- kendi hesabına mali piyasalarda işlem yapmak, bkz. bölüm 64
- kendi hesabına döviz alım satımı, bkz. 64.99
- Bir ücret veya sözleşme temeline dayalı olarak portföy yönetimi, bkz. 66.30
- gayrimenkul projelerinin alım satımı, örneğin; rüzgar veya güneş enerjisi santralleri, bkz. bölüm 68
- bağış temelli kaynak yaratma bkz. 82.99
- yükümlülük olmaksızın kripto varlıkların ticareti ve aracılığı, bkz. 82.99.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Ödeme/Sanal POS/E-Para/Açık Bankacılık (66.19): TCMB Faaliyet İzni, TÖDEB üyeliği ve MASAK uyum görevlisi (temsilcilik için dahi TCMB sözleşme bildirimi gerekir!)
- Sigorta Acenteliği (66.22): SEGEM Teknik Personel Yeterlilik Belgesi + TOBB Sigorta Acenteleri İcra Komitesi (SAİK) Uygunluk Belgesi ve LEVHA Kaydı + asgari fiziki işyeri donanımı (Sanal Ofis GEÇERSİZDİR!)
- Menkul kıymet / Kripto varlık alım-satım platformları (66.12): SPK Faaliyet İzni + MKK/Takasbank ve TÜBİTAK bilgi sistemleri denetimi
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası + TOBB LEVHA (Sigorta Acenteleri) / TÖDEB (Ödeme Kuruluşları) / TSPB (Sermaye Piyasası)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Gerçek kişi sigorta acenteleri (SEGEM + fiziki ofis + TOBB LEVHA ile) kurulabilir; ödeme/e-para/yatırım/kripto kuruluşları mutlaka A.Ş. olmak zorundadır!
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- TCMB / TOBB SAİK (LEVHA) / SPK / MASAK
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- SIGORTA ACENTELERİ (66.22) VE ÖDEME/ARACI KURULUŞLARIN KDV/BSMV AYRIMI: Sigorta acentelerinin yalnızca sigorta muamelelerine ilişkin komisyon gelirleri KDVK m. 17/4-e uyarınca KDV’den müstesnadır; acente BSMV mükellefi bile değildir (ancak acentelik dışı danışmanlık veya araç satışı olursa %20 KDV doğar!).
- TCMB lisanslı ödeme ve e-para kuruluşları ise BSMV (%5) mükellefidir ve bu işlemler KDV’den muaftır; banka komisyon gelirleri de paralel şekildedir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB PSD2 / PSD3 & PSR (Ödeme Hizmetleri), MiCA (Kripto Varlık Platformları), IDD (Sigorta Dağıtım Direktifi — 2016/97/EU), MiFID II (Yatırım Danışmanlığı) ve DORA (2022/2554) tam kapsamındadır.
ABD NAICS 523/5242 kapsamında yer alır. Ödeme/e-para için FinCEN MSB (Money Services Business) Kaydı + Eyalet Money Transmitter Licenses (MTL — NMLS); yatırım/aracı kurum için FINRA/SEC Broker-Dealer veya RIA; sigorta acentesi için her eyalette NIPR Resident/Non-Resident Producer License zorunludur!
FCA Payment Services Regulations 2017 (API/SPI) / Electronic Money Regs (EMI), sigortada FCA Insurance Intermediaries Authorisation ve kriptoda FCA MLR 2017 kaydı şarttır (UK SIC 66xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Sigorta acentesi açacakların Sanal Ofis tutması kesinlikle yasaktır — TOBB Sigorta Acenteleri Yönetmeliği gereği müstakil ofis, bağımsız telefon/internet hattı ve SEGEM belgesi şarttır.
- Ödeme altyapısı yazılımı geliştirip lisanslı kuruluşa SaaS satan şirketler (62.10 / 58.29) kendileri fon tutmadığı sürece 66.19 seçip TCMB iznine takılmamalıdır; ancak kullanıcı cüzdanına para toplayan her pazaryeri/fintek 6493 s.K. kapsamını (ve TÖDEB/TCMB muafiyet sınırlarını) kontrol etmelidir!
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245SPK / SEC / FCA yetkilendirmesi şarttır; kaldıraçlı işlem veya kripto alım-satımında kart ağları ek yüksek risk kaydı arar.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
6611 — Finansal piyasaların yönetimi
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 6611 (Finansal piyasaların yönetimi) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
6619 — Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 6619 (Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
6621 — Risk ve hasar değerlemesi
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 6621 (Risk ve hasar değerlemesi) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- L Finans ve Sigorta Faaliyetleri
- 66 Finansal hizmetler ile sigorta faaliyetleri için yardımcı faaliyetler
- 661 Finansal hizmetler için yardımcı faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
- 6612 Menkul kıymetler ve emtia sözleşmeleri aracılığı
Sıkça Sorulan Sorular
UN ISIC Rev. 5 6612 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
6612 (Menkul kıymetler ve emtia sözleşmeleri aracılığı) şu faaliyetleri kapsar: finansal piyasalarda başkaları adına (borsa aracılığı) çalışılması ve ilgili faaliyetler; hisse senedi aracılığı; yatırım fonu hisselerine aracılık etmek. Başlıca uygulayıcılar: Ödeme kuruluşları, elektronik para (e-para), sanal POS ve açık bankacılık fintekleri (66.19); Sigorta acenteleri, sigorta brokerleri ve sigorta/hasar eksperleri (66.21 / 66.22).
6612 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası + TOBB LEVHA (Sigorta Acenteleri) / TÖDEB (Ödeme Kuruluşları) / TSPB (Sermaye Piyasası) / Gerçek kişi sigorta acenteleri (SEGEM + fiziki ofis + TOBB LEVHA ile) kurulabilir; ödeme/e-para/yatırım/kripto kuruluşları mutlaka A.Ş. olmak zorundadır!. İzin/Ruhsat: Ödeme/Sanal POS/E-Para/Açık Bankacılık (66.19): TCMB Faaliyet İzni, TÖDEB üyeliği ve MASAK uyum görevlisi (temsilcilik için dahi TCMB sözleşme bildirimi gerekir!) Vergi/Teşvik: SIGORTA ACENTELERİ (66.22) VE ÖDEME/ARACI KURULUŞLARIN KDV/BSMV AYRIMI: Sigorta acentelerinin yalnızca sigorta muamelelerine ilişkin komisyon gelirleri KDVK m. 17/4-e uyarınca KDV’den müstesnadır; acente BSMV mükellefi bile değildir (ancak acentelik dışı danışmanlık veya araç satışı olursa %20 KDV doğar!).
6612 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
6612 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 523150 (Investment Banking and Securities Intermediation), 523160 (Commodity Contracts Intermediation), 523999 (Miscellaneous Financial Investment Activities) • Sanal POS MCC 6211 (Menkul Kıymet Aracı Kurumları ve Yatırım Hizmetleri).
6612 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: kendi hesabına mali piyasalarda işlem yapmak, bkz. bölüm 64; kendi hesabına döviz alım satımı, bkz. 64.99; Bir ücret veya sözleşme temeline dayalı olarak portföy yönetimi, bkz. 66.30.