9531 — Motorlu kara taşıtlarının onarım ve bakımı
UN ISIC Rev. 5 9531 (Motorlu kara taşıtlarının onarım ve bakımı); Bölüm 95 çerçevesinde 6502 sayılı TKHK & Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği (TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi — Yetkili Servisler) hükümlerine göre sınıflandırılır.
UNSD • v5.0
Motorlu kara taşıtı ve motosikletlerin onarım ve bakımı
UN
MCC 7699
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Cep telefonu, bilgisayar, tablet, yazıcı ve veri kurtarma teknik servisleri (95.10)
- Beyaz eşya, televizyon, mobilya, ayakkabı ve giyim eşyası tamircileri (95.2)
- **NACE REV. 2.1 BÜYÜK DEĞİŞİMİ →** Otomobil, motosiklet mekanik, kaporta, elektrik, lastik tamir ve oto yıkama servisleri (**95.31 / 95.32** — eski Rev. 2: 45.20 / 45.40!)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
5- treyler (römorklar) ve yarı treyler (yarı römorklar) dahil motorlu kara taşıtlarının onarım ve bakımı: mekanik onarımlar; elektrik onarımları; elektronik enjeksiyon sistemlerinin onarımı; olağan servis bakımı; karoser onarımı; motorlu kara taşıtlarının parçalarının onarımı; yıkama, cilalama vb; püskürtme ve boyama; ekranların ve pencerelerin onarımı; motorlu kara taşıtlarının koltuklarının onarımı; mekatronik sistem onarımı ve teşhis hizmetleri.
- iç lastikler ve lastikler için onarım, montaj veya değiştirme servis faaliyetleri
- pas önleyici işlem
- imalat sürecinin bir parçası olmayan parça ve aksesuarların montajı
- askeri olmayan amfibi araçların onarım ve bakımı.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- karavan ve motorlu karavan konut modüllerinin onarım ve bakımı.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
3- lastiklere sırt geçirilmesi (kaplanması) ve yenilenmesi, bkz. 22.11
- karavanlar ve motorlu karavanlar için donanım hizmetleri, bkz. 29.20
- forkliftlerin ve tarım traktörlerinin onarımı, bkz. 33.12.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- USTALIK BELGESİ & FİZİKİ ATÖLYE: Oto bakım-onarım (95.31), cep telefonu, beyaz eşya ve mobilya tamir atölyeleri için Belediye İşyeri Açma Ruhsatı + Esnaf/Ticaret işletmesinde 3308 s.K. Ustalık Belgesi (veya MYK Yetki Belgesi) şarttır (Sanal Ofis GEÇERSİZDİR; mobil yerinde arıza tamir araçlarında dahi kayıtlı merkez/atölye aranır).
- Oto tamir/kaporta-boya (95.31) için sanayi sitesinde yer seçimi + Atık Yağ/Akü Teslim Sözleşmesi + Boya kabininde hava emisyon/itfaiye onayı + TSE HYB (marka yetkili servisleri ve TÜVTÜRK/sigorta anlaşmalı servislerde zorunludur).
- Markaların yetkili servis ağlarında (95.10 / 95.22) TSE 12361 / 12850 Hizmet Yeterlilik Belgesi (HYB) + Ticaret Bakanlığı Yetkili Servis Bilgi Sistemi (SERBİS) kaydı zorunludur!
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (Otomotiv Servis / Bilişim / Küçük Ev Aletleri Komiteleri)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Oto Tamircileri / Elektrik-Elektronik Tamircileri / Terziler & Kundura Tamircileri Esnaf Odası (5362 s.K.) — en yaygın solo esnaf grubudur
Bakım ve onarım faaliyetleri sanayi imalatı sayılmaz (Sanayi Sicili düzenlenmez).
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- SERMAYE & YENİ EKİPMAN / YEDEK PARÇA FATURASI: Tamir hizmetlerinde işçilik + değiştirilen yedek parça için %20 KDV fatura/YN ÖKC fişi düzenlenir (oto sigorta/kasko hasar onarımlarında sigorta şirketine kesilen faturada hasar/eksper raporu mutabakatı zorunludur).
- Sadece kendi emeğiyle tamir/bakım yapan küçük oto/ayakkabı/terzi tamircileri gelir sınırları dâhilinde vergi rejiminden yararlanabilirken, Büyükşehir sınırları ve 2026 yılı itibarıyla büyükşehirdeki oto tamir/bakım mükelleflerinin gerçek usule geçiş düzenlemeleri vergi dairesinden mutlaka kontrol edilmelidir!
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1 ile Bölüm 95 Kısım S → Kısım T’ye taşındı, bilgisayar/telekom tamiri tek 95.10 oldu ve Eski 45.20 / 45.40 Motorlu Taşıt & Motosiklet Bakım-Onarımı tamamen 95.31 / 95.32 kodlarına taşındı! AB’de Onarım Hakkı Direktifi (Right to Repair — (EU) 2024/1799), yedek parça erişimi ve F-Gaz (oto klima tamiri) kuralları geçerlidir.
ABD NAICS 8111 (Automotive Repair & Maintenance / Car Washes — 81111–81119), 8112 (Electronic/Computer Repair) ve 8114 (Personal/Household Goods Repair) kapsamındadır! Oto servislerde ASE Certification, EPA Section 609 (araç kliması soğutucu gaz belgesi), eyalet Bureau of Automotive Repair (BAR — ör. CA/NY) ruhsatı ve Mechanics’ Lien (tamir bedeli ödenmezse araç üzerinde hapis hakkı) kuralları uygulanır.
UK SIC 2007’de araç tamiri hâlâ 45200 altında, tüketici/BT tamiri ise 95110–95290 altındadır! İngiltere’de DVSA MOT Testing Station onayı, F-Gas araç klima sertifikası, Hazardous Waste (yağ/filtre/akü) kaydı ve Consumer Rights Act 2015 tamir garanti yükümlülükleri geçerlidir.
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- NACE Rev. 2.1 Oto Tamir Kodu Şaşırması: Güncel 2025–2026 AB NACE Rev. 2.1 sisteminde oto tamiri artık 45.20 değil 95.31’dir; buna karşın endüstriyel fabrika makineleri ve uçak/gemi bakımı Bölüm 95 değil Bölüm 33 kapsamındadır!
- TSE Yetkili Servis (HYB) belgesi olmadan markanın "yetkili servisiyim" şeklinde tabela veya Google reklamı vermek Haksız Rekabet ve Reklam Kurulu cezasına tabidir.
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Endüstriyel makine/cihaz bakım ödemelerinde düşük itiraz oranı; servis formu teslimatı önerilir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 47.81 — Perakende Araç Satışı (Oto Galeri) → | Otomobil bakım, kaporta, mekanik ve oto yıkama 95.31; sıfır/ikinci el araç alıp satmak 47.81’dir. | Tamirhaneler 3308 Ustalık Belgesi ve Atık Motor Yağı kaydı alırken, galeriler Seviye 5 Yetki Belgesi alır. |
9532 — Motosikletlerin onarım ve bakımı
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 9532 (Motosikletlerin onarım ve bakımı) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
9510 — Bilgisayarların ve iletişim ekipmanlarının onarım ve bakımı
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 9510 (Bilgisayarların ve iletişim ekipmanlarının onarım ve bakımı) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
9521 — Tüketici elektroniği ürünlerinin onarım ve bakımı
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 9521 (Tüketici elektroniği ürünlerinin onarım ve bakımı) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
Sıkça Sorulan Sorular
UN ISIC Rev. 5 9531 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
9531 (Motorlu kara taşıtlarının onarım ve bakımı) şu faaliyetleri kapsar: treyler (römorklar) ve yarı treyler (yarı römorklar) dahil motorlu kara taşıtlarının onarım ve bakımı: mekanik onarımlar; elektrik onarımları; elektronik enjeksiyon sistemlerinin onarımı; olağan servis bakımı; karoser onarımı; motorlu kara taşıtlarının parçalarının onarımı; yıkama, cilalama vb; püskürtme ve boyama; ekranların ve pencerelerin onarımı; motorlu kara taşıtlarının koltuklarının onarımı; mekatronik sistem onarımı ve teşhis hizmetleri.; iç lastikler ve lastikler için onarım, montaj veya değiştirme servis faaliyetleri; pas önleyici işlem. Başlıca uygulayıcılar: Cep telefonu, bilgisayar, tablet, yazıcı ve veri kurtarma teknik servisleri (95.10); Beyaz eşya, televizyon, mobilya, ayakkabı ve giyim eşyası tamircileri (95.2).
9531 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (Otomotiv Servis / Bilişim / Küçük Ev Aletleri Komiteleri) / Oto Tamircileri / Elektrik-Elektronik Tamircileri / Terziler & Kundura Tamircileri Esnaf Odası (5362 s.K.) — en yaygın solo esnaf grubudur. İzin/Ruhsat: USTALIK BELGESİ & FİZİKİ ATÖLYE: Oto bakım-onarım (95.31), cep telefonu, beyaz eşya ve mobilya tamir atölyeleri için Belediye İşyeri Açma Ruhsatı + Esnaf/Ticaret işletmesinde 3308 s.K. Ustalık Belgesi (veya MYK Yetki Belgesi) şarttır (Sanal Ofis GEÇERSİZDİR; mobil yerinde arıza tamir araçlarında dahi kayıtlı merkez/atölye aranır). Vergi/Teşvik: SERMAYE & YENİ EKİPMAN / YEDEK PARÇA FATURASI: Tamir hizmetlerinde işçilik + değiştirilen yedek parça için %20 KDV fatura/YN ÖKC fişi düzenlenir (oto sigorta/kasko hasar onarımlarında sigorta şirketine kesilen faturada hasar/eksper raporu mutabakatı zorunludur).
9531 ile en sık karıştırılan 47.81 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
47.81 — Perakende Araç Satışı (Oto Galeri): Otomobil bakım, kaporta, mekanik ve oto yıkama 95.31; sıfır/ikinci el araç alıp satmak 47.81’dir. Vergisel/hukuki etki: Tamirhaneler 3308 Ustalık Belgesi ve Atık Motor Yağı kaydı alırken, galeriler Seviye 5 Yetki Belgesi alır.
9531 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
9531 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 7699 (Çeşitli Tamir Atölyeleri ve Teknik Bakım Hizmetleri).
9531 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: lastiklere sırt geçirilmesi (kaplanması) ve yenilenmesi, bkz. 22.11; karavanlar ve motorlu karavanlar için donanım hizmetleri, bkz. 29.20; forkliftlerin ve tarım traktörlerinin onarımı, bkz. 33.12..