10.73 — Makarna, şehriye, kuskus ve benzeri unlu mamullerin imalatı
NACE Rev. 2.1 10.73 (Makarna, şehriye, kuskus ve benzeri unlu mamullerin imalatı); Bölüm 10 çerçevesinde 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 1 adet 6 haneli alt koda ayrılır.
Eurostat • v2.1
Fırın ve unlu mamuller imalatı
NAICS 311412 • SIC 10730 • ISIC 1073
MCC 5411
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Et, süt, balık, meyve-sebze işleme fabrikaları ve soğuk hava işleme tesisleri
- Fırınlar, unlu mamul, şekerleme, çikolata ve makarna üreticileri
- Zeytinyağı/ayçiçeği yağı, baharat, hazır yemek ve evcil hayvan yemi üreticileri
Bu Sınıf Şunları Kapsar
2- makarna ve şehriye imalatı; pişirilmiş veya içi doldurulmuş olsun veya olmasın
- kuskus imalatı.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
2- makarna ve/veya kuskus bazlı hazır yemeklerin ve yiyeceklerin üretimi, bkz. 10.85
- makarna ihtiva eden çorba imalatı, bkz. 10.89.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda İşletme Kayıt Belgesi veya (et, süt, balık, yumurta işleyenlerde) İşletme Onay Belgesi (TR onay numarası)
- Belediye 1., 2. veya 3. Sınıf Gayrisıhhi Müessese (GSM) İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı
- Zorunlu İstihdam Personeli: Üretim ölçeğine göre Gıda/Ziraat/Kimya Mühendisi veya Veteriner Hekim
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Sanayi Odası veya TSO (5174 s.K.) + Kapasite Raporu + Sanayi Sicil Belgesi (6948 s.K.)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Fırıncılar/Lokantacılar/Gıda Esnaf Odası (5362 s.K.) veya Sanayi Sicilli Ticaret Odası kaydı
İmalat başlangıcından itibaren 2 ay içinde Sanayi Siciline kayıt zorunludur.
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- Sanayi Sicil Belgesi sahipleri imalat kazançlarında Kurumlar Vergisi 1 puan indirimi (5520 KVK m. 32/7) ve makine alımlarında KDV istisnasından (KDVK Geçici m. 39 / 13/d) yararlanır.
- Temel gıda ürünlerinde %1 KDV (bazı işlenmiş atıştırmalıklarda %10) uygulanır.
- KOSGEB İmalat (Kısım C) İş Geliştirme Desteği kapsamında 1.500.000 TL+ öncelikli sektör desteğine tabidir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Genel Gıda Hukuku (EC 178/2002), Gıda Hijyeni Tüzüğü (EC 852/2004 & 853/2004 hayvansal gıda onay numarası) ve HACCP ilkeleri zorunludur.
ABD NAICS 311 kapsamında yer alır. Tüm gıda tesislerinde FDA Food Facility Registration (FSMA Preventive Controls) ve et/kanatlıda USDA FSIS sürekli denetimi zorunludur; eyalet gıda üretici izinleri alınır.
İngiltere Food Standards Agency (FSA) yerel belediye gıda kaydı ve hayvansal gıda tesisleri için UK Health/Identification Mark onayı gerektirir (UK SIC 10110–10920).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Yerinde pişirip doğrudan müşteriye masa veya paket servisi sunan pastane/lokantalar Bölüm 10 değil Bölüm 56 (56.11) kapsamındadır; buna karşın toptan/ambalajlı satış ağırlıklı fırınlar 10.71 sınıfında onay/kayıt almalıdır.
- Sanal ofis adresiyle gıda üretimi veya fason gıda imalat ruhsatı kesinlikle alınamaz; fason ürettirip satan firmalar ticaret (46/47) veya marka sahibi gıda işletmecisi kaydı yaptırır.
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Makarna, şehriye, kuskus ve benzeri mamullerin imalatı (doldurulmuş veya dondurulmuş olanlar dahil) | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Manufacture of macaroni, noodles, couscous and similar farinaceous products
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Yüksek işlem adedi, çok düşük iade oranı; kart ağlarında indirimli market tarifesi ve yemek kartı entegrasyonu desteklenir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
10.71 — Ekmek, taze pastane ürünleri ve taze kek imalatı
NACE Rev. 2.1 10.71 (Ekmek, taze pastane ürünleri ve taze kek imalatı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 4 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
10.72 — Peksimet, bisküvi, dayanıklı pastane ürünleri ve kek imalatı
NACE Rev. 2.1 10.72 (Peksimet, bisküvi, dayanıklı pastane ürünleri ve kek imalatı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 3 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
10.11 — Etin işlenmesi ve saklanması (mezbahacılık) (kümes hayvanlarının eti hariç)
NACE Rev. 2.1 10.11 (Etin işlenmesi ve saklanması (mezbahacılık) (kümes hayvanlarının eti hariç)) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- C İmalat
- 10 Gıda ürünlerinin imalatı
- 10.7 Fırın ve unlu mamuller imalatı
- 10.73 Makarna, şehriye, kuskus ve benzeri unlu mamullerin imalatı
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 10.73 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
10.73 (Makarna, şehriye, kuskus ve benzeri unlu mamullerin imalatı) şu faaliyetleri kapsar: makarna ve şehriye imalatı; pişirilmiş veya içi doldurulmuş olsun veya olmasın; kuskus imalatı.. Başlıca uygulayıcılar: Et, süt, balık, meyve-sebze işleme fabrikaları ve soğuk hava işleme tesisleri; Fırınlar, unlu mamul, şekerleme, çikolata ve makarna üreticileri.
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 10.73 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
10.73 sınıfı altında Türkiye sicilinde 1 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 10.73.03 [Tehlikeli]).
10.73 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Sanayi Odası veya TSO (5174 s.K.) + Kapasite Raporu + Sanayi Sicil Belgesi (6948 s.K.) / Fırıncılar/Lokantacılar/Gıda Esnaf Odası (5362 s.K.) veya Sanayi Sicilli Ticaret Odası kaydı. İzin/Ruhsat: Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda İşletme Kayıt Belgesi veya (et, süt, balık, yumurta işleyenlerde) İşletme Onay Belgesi (TR onay numarası) Vergi/Teşvik: Sanayi Sicil Belgesi sahipleri imalat kazançlarında Kurumlar Vergisi 1 puan indirimi (5520 KVK m. 32/7) ve makine alımlarında KDV istisnasından (KDVK Geçici m. 39 / 13/d) yararlanır.
10.73 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
10.73 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 311412 (Frozen Specialty Food Manufacturing), 311421 (Fruit and Vegetable Canning), 311422 (Specialty Canning) • İngiltere UK SIC 2007: 10730 (Manufacture of macaroni, noodles, couscous and similar farinaceous products), 10860 (Manufacture of homogenized food preparations and dietetic food) • BM ISIC Rev. 5: 1073 • Sanal POS MCC 5411 (Süpermarket, Market ve Gıda Perakendeciliği).
10.73 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 10.73, eski NACE Rev. 2 sürümünde 10.73 (Makarna, şehriye, kuskus ve benzeri unlu mamullerin imalatı), 10.86 (Homojenize gıda müstahzarları ve diyetetik gıda imalatı) koduna karşılık gelir.
10.73 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: makarna ve/veya kuskus bazlı hazır yemeklerin ve yiyeceklerin üretimi, bkz. 10.85; makarna ihtiva eden çorba imalatı, bkz. 10.89..