38.21 — Materials recovery
NACE Rev. 2.1 38.21 (Materials recovery); Bölüm 38 çerçevesinde 2872 sayılı Çevre Kanunu & Atık Yönetimi Yönetmeliği hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt koda ayrılır.
Eurostat • v2.1
Waste recovery
NAICS 488390 • SIC 38210 • ISIC 3821
MCC 4900
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Belediye evsel atık, kağıt, plastik, cam ve metal hurda toplama işletmeleri
- Lisanslı tehlikeli/tehlikesiz atık geri kazanım, AEEE (e-atık) ve ömrünü tamamlamış araç (ÖTA) söküm tesisleri
- Düzenli katı atık depolama, yakma ve atıktan enerji/kompost üreticileri
Bu Sınıf Şunları Kapsar
17- mechanical crushing and shredding of metal waste (e.g. from used cars, washing machines or motorcycles)
- mechanical reduction of large iron pieces (e.g. railway wagons)
- recovery of iron from clinker
- reclaiming metals out of photographic waste (e.g. fixer solution or photographic films and paper)
- dismantling of wrecks of any type (automobiles, ships, computers, televisions and other equipment) for materials recovery
- producing of rubber powder from rubber waste and scrap, including decontamination, division (elimination) of fractions and devulcanising
- sorting and mechanical processing (e.g. cleaning, grinding) of plastics to produce secondary raw materials
- processing (ageing, cleaning, sorting) of incineration bottom ash into secondary raw materials (metals, aggregates)
- crushing, cleaning and sorting of glass
- crushing, cleaning and sorting of other waste (e.g. demolition waste to obtain secondary raw materials)
- processing of food, beverage and tobacco waste and residual substances into secondary raw materials
- recovery of waste oil, processing of used cooking oils and fats into secondary raw materials
- extraction of silver from waste chemicals, other than by electrolytic refining
- recovery of phosphorus from the incineration of sewage sludge
- recovery of textile and clothing products by mechanical, thermal or chemical processes
- production of waste compost
- production of biogas from waste, not for the purpose of gas or energy supply
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
8- manufacture of new final products from secondary raw materials, whether or not self-manufactured (e.g. spinning yarn from garnetted stock, making pulp from paper waste, retreading tyres or the production of metal from metal scrap), see corresponding classes in section C
- reprocessing of nuclear fuels, see 20.13
- remelting of plastics to produce granulates or compounds, see 20.16
- remelting ferrous waste and scrap, see 24.10
- production of biogas from waste for gas supply, see 35.21
- energy recovery during waste thermal treatment, see 38.22
- disposal of waste without recovery and treatment prior to disposal, see 38.3
- wholesale of recoverable materials, see 46.87
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Geçici Faaliyet Belgesi (GFB) + Çevre İzin ve Lisans Belgesi (Toplama-Ayırma / Geri Kazanım / Bertaraf)
- MoTAT (Mobil Atık Takip Sistemi) & TABS (Atık Beyan Sistemi) UATF elektronik taşıma kaydı ve lisanslı araçlar
- E-atık/AEEE ve pil/akü tesislerinde özel tehlikeli madde depolama ve 1. Sınıf GSM Ruhsatı
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası / Sanayi Odası + İhracatçı/Geri Dönüşüm Birlikleri
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Hurdacılar ve Geri Dönüşümcüler Esnaf veya Ticaret Odası
Saf toplama/ayırma Çevre Lisansına tabidir; geri dönüştürülmüş malzemeden yeni mamul imalatı ilgili Kısım C bölümüne geçer.
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- KDVK m. 17/4-g uyarınca metal, plastik, lastik, kauçuk, kağıt ve cam hurda ile atıklarının teslimleri KDV’den istisnadır (istisnadan vazgeçilen hallerde 9/10 veya 7/10 KDV tevkifatı uygulanır).
- Gider Pusulası ile sokak/vatandaş kaynaklı hurda alımlarında GVK m. 94/13-b uyarınca %2 gelir vergisi stopajı kesilir (hurda kağıt/plastik/metal alım belgesi kuralları).
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Atık Çerçeve Direktifi (2008/98/EC), yeni Atık Sevkiyat Tüzüğü (EU) 2024/1157 (AB dışı plastik/atık ihracat yasağı ve denetimi), WEEE, ELV ve E-Atık Basel Sözleşmesi yükümlülüklerine tabidir.
ABD NAICS 5621/5622/5629 kapsamında yer alır (ayrıca toptan hurdacılar ABD’de NAICS 423930 altındadır!). Tehlikeli atıklarda EPA RCRA Subtitle C (EPA Generator/Transporter ID & e-Manifest) şarttır.
Environment Agency Upper Tier Waste Carrier/Broker Registration, Environmental Permits ve Hazardous Waste Consignment Notes uygulanır (UK SIC 38xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Çevre İzin/Lisansı olmadan toplama-ayırma veya hurda kırma/eritme tesisi işletmek 2872 s.K. kapsamında tesis mühürlenmesi ve milyon TL bandında idari para cezası doğurur.
- İkinci el çalışan kullanılabilir yedek parça ticareti hurda/atık (Bölüm 38) değil ticaret (Bölüm 46/47) kapsamındadır.
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Gemi ve yüzer yapıların hurdalarının materyallerinin geri kazanımı amacıyla parçalara ayrılması (sökülmesi) | Çok Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Hurdaların geri kazanım amacıyla parçalara ayrılması (otomobil, bilgisayar, televizyon vb. donanımlar) (gemiler ve yüzer yapılar ile satmak için kullanılabilir parçalar oluşturmak amacıyla sökme hariç) | Çok Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Tasnif edilmiş metal atıklar, hurdalar ve diğer parçaların genellikle mekanik veya kimyasal değişim işlemleri ile geri kazanılması | Çok Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Tasnif edilmiş metal dışı atıklar, hurdalar ve diğer parçaların genellikle mekanik veya kimyasal değişim işlemleri ile geri kazanılması (plastik atıkların kimyasal işlemlerle geri kazanılması hariç) | Çok Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Hurdaların geri kazanım amacıyla parçalara ayrılması (otomobil, bilgisayar, televizyon vb. donanımlar) (gemiler ve yüzer yapılar ile satmak için kullanılabilir parçalar oluşturmak amacıyla sökme hariç)
Tasnif edilmiş metal atıklar, hurdalar ve diğer parçaların genellikle mekanik veya kimyasal değişim işlemleri ile geri kazanılması
Tasnif edilmiş metal dışı atıklar, hurdalar ve diğer parçaların genellikle mekanik veya kimyasal değişim işlemleri ile geri kazanılması (plastik atıkların kimyasal işlemlerle geri kazanılması hariç)
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Kamu/lisanslı altyapı tarifelerine özel düşük komisyonlu fatura ödeme MCC kodu (EPDK/Ofgem lisanslı).
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
38.22 — Enerji geri kazanımı
NACE Rev. 2.1 38.22 (Enerji geri kazanımı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
38.23 — Diğer atık geri kazanımı
NACE Rev. 2.1 38.23 (Diğer atık geri kazanımı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
38.11 — Tehlikesiz atıkların toplanması
NACE Rev. 2.1 38.11 (Tehlikesiz atıkların toplanması) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 3 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 38.21 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
38.21 (Materials recovery) şu faaliyetleri kapsar: mechanical crushing and shredding of metal waste (e.g. from used cars, washing machines or motorcycles); mechanical reduction of large iron pieces (e.g. railway wagons); recovery of iron from clinker. Başlıca uygulayıcılar: Belediye evsel atık, kağıt, plastik, cam ve metal hurda toplama işletmeleri; Lisanslı tehlikeli/tehlikesiz atık geri kazanım, AEEE (e-atık) ve ömrünü tamamlamış araç (ÖTA) söküm tesisleri.
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 38.21 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
38.21 sınıfı altında Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 38.21.02 [Çok Tehlikeli], 38.21.03 [Çok Tehlikeli], 38.21.04 [Çok Tehlikeli]).
38.21 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası / Sanayi Odası + İhracatçı/Geri Dönüşüm Birlikleri / Hurdacılar ve Geri Dönüşümcüler Esnaf veya Ticaret Odası. İzin/Ruhsat: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Geçici Faaliyet Belgesi (GFB) + Çevre İzin ve Lisans Belgesi (Toplama-Ayırma / Geri Kazanım / Bertaraf) Vergi/Teşvik: KDVK m. 17/4-g uyarınca metal, plastik, lastik, kauçuk, kağıt ve cam hurda ile atıklarının teslimleri KDV’den istisnadır (istisnadan vazgeçilen hallerde 9/10 veya 7/10 KDV tevkifatı uygulanır).
38.21 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
38.21 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 488390 (Other Support Activities for Water Transportation), 562212 (Solid Waste Landfill), 562213 (Solid Waste Combustors and Incinerators) • İngiltere UK SIC 2007: 38210 (Treatment and disposal of non-hazardous waste), 38310 (Dismantling of wrecks), 38320 (Recovery of sorted materials) • BM ISIC Rev. 5: 3821 • Sanal POS MCC 4900 (Elektrik, Gaz, Su ve Altyapı Dağıtımı).
38.21 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 38.21, eski NACE Rev. 2 sürümünde 38.21 (Tehlikesiz atıkların ıslahı ve bertaraf edilmesi), 38.31 (Hurdaların parçalara ayrılması) koduna karşılık gelir.
38.21 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: manufacture of new final products from secondary raw materials, whether or not self-manufactured (e.g. spinning yarn from garnetted stock, making pulp from paper waste, retreading tyres or the production of metal from metal scrap), see corresponding classes in section C; reprocessing of nuclear fuels, see 20.13; remelting of plastics to produce granulates or compounds, see 20.16.