01.13.21 — Mantar ve yer mantarları (domalan) yetiştirilmesi
01.13.21 (Mantar ve yer mantarları (domalan) yetiştirilmesi) faaliyet kodu; 6331 s.K. kapsamında "Tehlikeli" İSG sınıfına, 5488 sayılı Tarım Kanunu çerçevesine ve "Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart" işyeri statüsüne tabidir.
4 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
KOSGEB Kapsamı Dışında
2005/9207 BKK İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği & 213 s. VUK m. 127
MCC 0742
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Bitkisel ürün yetiştiricileri (tahıl, sebze, meyve, bağcılık)
- Süt ve besi hayvancılığı çiftlikleri ve kanatlı tesisleri
- Seracılık, fide-tohum üretimi ve tarımsal müteahhitlik işletmeleri
Bu Sınıf Şunları Kapsar
9- Mantar ve yer mantarları (domalan) yetiştirilmesi
- yapraklı veya saplı sebzelerin yetiştirilmesi, örneğin; enginar; kuşkonmaz; lahana; karnabahar ve brokoli; marul ve hindiba; ıspanak.
- meyvesi yenen sebzelerin yetiştirilmesi, örneğin; hıyar ve kornişon; patlıcan; domates; karpuz.
- kökleri, soğanları, yumruları tüketilen sebzelerin yetiştirilmesi, örneğin; havuç; şalgam; sarımsak; soğan (arpacık soğan da dahil); pırasa ve diğer benzer sebzeler (soğangil, Allium familyası).
- mantar ve yer mantarı (domalan) yetiştirilmesi
- şeker pancarı tohumları dahil, diğer pancar tohumları hariç, sebze tohumu yetiştirilmesi
- şeker pancarı yetiştirilmesi
- acı ve küçük meyveli baharatlık biberler (capsicum çeşitleri)
- kök ve yumruların yetiştirilmesi, örneğin; patates; tatlı patates; manyok; Hint yer elması (yam); sarı şalgam (İsveç kökenli yenebilir sarı renkli kökü olan bir turp), pazı.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- tatlı mısır yetiştiriciliği.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
2- baharatlık, aromatik (ıtırlı), uyuşturucu nitelikte ve farmasötik (eczacılıkla ilgili) bitkisel ürünlerin yetiştirilmesi, bkz. 01.28
- mantar yumurtası yetiştiriciliği, bkz. 01.30.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) veya Hayvan Bilgi Sistemi (TÜRKVET) işletme tescili
- Hayvansal işletmelerde Tarım ve Orman İl/İlçe Müdürlüğü ariyet ve ahır/kümes onayı
- Tohum/fide üreticiliği için 5553 sayılı Kanun kapsamında Tohum Üretici Belgesi
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası veya Ticaret ve Sanayi Odası (5174 s.K.)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Ziraat Odası (6964 s.K.) ve ÇKS kaydı; ticari işletme haddini aşanlarda gerçek usul ticari kayıt
Ham tarımsal üretim sanayi sayılmaz; paketleme/işleme tesisleri Bölüm 10 kapsamındadır.
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart- Gerçek kişi çiftçilerde GVK m. 54 işletme büyüklüğü ölçüsü aşılmadıkça deftere tabi olmayan stopaj (%2 Borsa tescilli / %4 tescilsiz Müstahsil Makbuzu, GVK m. 94/11) uygulanır.
- Yem, gübre, fidan ve sertifikalı tohumda KDVK m. 13/1-ı & 13/1-l KDV istisnaları mevcuttur.
- KOSGEB kapsamı dışındadır; TKDK (IPARD III) ve KKYDP hibe destekleri uygulanır.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Ortak Tarım Politikası (CAP Regulation (EU) 2021/2115), FADN çiftlik muhasebe ağı, Bitki Pasaportu Yönetmeliği (EU) 2016/2031 ve AB Organik Tarım Tüzüğü (EU) 2018/848 çerçevesinde NACE Rev. 2.1 Bölüm 01 sınıflaması kullanılır.
ABD’de NAICS Sektör 11 (111/112/115) kapsamındadır. IRS Form 1040 Schedule F (Profit or Loss From Farming) ile raporlanır; USDA Farm Service Agency (FSA) programları ve SBA tarımsal ciro limitleri uygulanır.
İngiltere Companies House nezdinde UK SIC 01xx kodlarıyla tescil edilir. DEFRA (RPA) arazi/çiftlik desteği, HMRC Agricultural Flat Rate VAT Scheme ve Red Tractor / hayvan hareket (BCMS/DEFRA) kuralları geçerlidir.
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Tarım ürününü yıkama/paketleme ötesinde reçel, salça, peynir veya una dönüştürmek Bölüm 01 değil Bölüm 10 (Gıda İmalatı) ve 5996 sayılı Kanun Gıda İşletme Kaydı gerektirir.
- Sırf tarım makinelerini operatörsüz kiralamak Bölüm 01 değil Bölüm 77 (77.31) kapsamındadır.
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
1 çalışan dahi istihdam edildiğinde ilk günden itibaren İSG-KATİP üzerinden B sınıfı (geçici yetkiyle C) İSG uzmanı ve İşyeri Hekimi sözleşmesi yapmak zorunludur.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
Birincil tarım, ormancılık ve balıkçılık kodları KOSGEB kapsamında değildir; TKDK (IPARD III), Ziraat Bankası sübvansiyonlu kredileri ve Tarım ve Orman Bakanlığı KKYDP hibe çağrılarına tabidir.
KOSGEB Desteklenen Sektörler Listesi
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Sanal ofis veya salt ev adresiyle vergi dairesi yoklamasından ve belediye ruhsat denetiminden geçilemez. Faaliyet niteliğine göre Sıhhi Müessese veya 1./2./3. Sınıf Gayrisıhhi Müessese (GSM) Ruhsatı, tapu/yapı kullanma (iskân) uyumu, itfaiye uygunluk raporu ve işyeri fiili donanımı ibraz edilmelidir.
Şahıs mülkünden kiralanan fiziki işyeri için GVK m. 94/5 uyarınca aylık net kiranın brütleştirilmiş tutarı üzerinden %20 kira stopajı beyan edilir (kurumsal/şirket mülklerinden kiralamada stopaj yerine +%20 KDV’li kira faturası düzenlenir).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 4 yılda bir | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 4 yılda bir plan (her 40 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | 2 yılda bir en az 12 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | En geç 3 yılda bir (hekim min. 10 dk/çalışan/ay) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Hekim Görevlendirme | 1+ çalışandan itibaren min. B sınıfı uzman (20 dk/çalışan/ay) + Hekim (10 dk) | 6331 s.K. m. 6; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Düzenli B2B/tüketici ödemelerinde standart risk; canlı hayvan ve ilaç satışında belge teyidi istenebilir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
01.11.07 — Baklagillerin yetiştirilmesi
Türkiye 6 haneli NACE kodu 01.11.07 (Baklagillerin yetiştirilmesi). İSG Tehlike Sınıfı: Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
01.11.12 — Tahıl yetiştiriciliği
Türkiye 6 haneli NACE kodu 01.11.12 (Tahıl yetiştiriciliği). İSG Tehlike Sınıfı: Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
01.11.14 — Yağlı tohum yetiştiriciliği
Türkiye 6 haneli NACE kodu 01.11.14 (Yağlı tohum yetiştiriciliği). İSG Tehlike Sınıfı: Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 01.13.21 Mantar ve yer mantarları (domalan) yetiştirilmesi
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 01.13.21 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
01.13.21 (Mantar ve yer mantarları (domalan) yetiştirilmesi) şu faaliyetleri kapsar: Mantar ve yer mantarları (domalan) yetiştirilmesi; yapraklı veya saplı sebzelerin yetiştirilmesi, örneğin; enginar; kuşkonmaz; lahana; karnabahar ve brokoli; marul ve hindiba; ıspanak.; meyvesi yenen sebzelerin yetiştirilmesi, örneğin; hıyar ve kornişon; patlıcan; domates; karpuz.. Başlıca uygulayıcılar: Bitkisel ürün yetiştiricileri (tahıl, sebze, meyve, bağcılık); Süt ve besi hayvancılığı çiftlikleri ve kanatlı tesisleri.
01.13.21 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
01.13.21 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 4 yılda bir risk değerlendirmesi; Tehlikeli sınıfta işveren kendi İSG hizmetini yürütemez (e-sertifika muafiyeti yoktur). İlk sigortalı çalışan işe girişiyle birlikte OSGB veya tam/kısmi süreli İSG profesyoneli görevlendirilmesi ve İSG-KATİP onayı zorunludur.). İşyeri statüsü: Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart. KOSGEB durumu: KOSGEB Kapsamı Dışında.
01.13.21 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası veya Ticaret ve Sanayi Odası (5174 s.K.) / Ziraat Odası (6964 s.K.) ve ÇKS kaydı; ticari işletme haddini aşanlarda gerçek usul ticari kayıt. İzin/Ruhsat: Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) veya Hayvan Bilgi Sistemi (TÜRKVET) işletme tescili Vergi/Teşvik: Gerçek kişi çiftçilerde GVK m. 54 işletme büyüklüğü ölçüsü aşılmadıkça deftere tabi olmayan stopaj (%2 Borsa tescilli / %4 tescilsiz Müstahsil Makbuzu, GVK m. 94/11) uygulanır.
01.13.21 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
01.13.21 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 0742 (Veterinerlik ve Tarımsal Hizmetler).
01.13.21 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: baharatlık, aromatik (ıtırlı), uyuşturucu nitelikte ve farmasötik (eczacılıkla ilgili) bitkisel ürünlerin yetiştirilmesi, bkz. 01.28; mantar yumurtası yetiştiriciliği, bkz. 01.30..