7320 — Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri
UN ISIC Rev. 5 7320 (Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri); Bölüm 73 çerçevesinde 6502 sayılı TKHK m. 61–63 & Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği (Reklam Kurulu & Sosyal Medya Influencer Kılavuzu) hükümlerine göre sınıflandırılır.
UNSD • v5.0
Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri
NAICS 541910
MCC 7311
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Dijital pazarlama, SEO/SEM, performans reklam ve yaratıcı reklam ajansları (73.11)
- Medya satın alma planlama ajansları ve influencer/reklam aracılık ağları (73.12)
- Pazar araştırması/kamuoyu anket şirketleri (73.20) ve Halkla İlişkiler/PR ajansları (NACE Rev. 2.1: 73.30!)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
6- - conducting market research studies on the awareness, evaluation and use of goods and services, on product development and pricing, on the use of media and on the recall and impact of advertising
- - conducting studies of opinion research on the quality of life and lifestyles, on social participation and political participation, on party preference and voting behavior
- - qualitative and quantitative methodological orientation;
- - reactive and non-reactive survey procedures;
- - collection of research data through questioning, observation, measurement and counting;
- - face-to-face, postal, telephone and online interviews to collect research data.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
2- - advertising, see group 7310
- - undertaking telephone interviews for market and opinion research surveys on a contract or fee basis, see 8220
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Genel reklam, dijital ajans, SEO ve PR faaliyetlerinde bakanlık ruhsatı gerekmez — Sanal Ofis / Home-Office %100 uygundur.
- Toplu SMS / E-Posta / Arama kampanyası yürüten veya gönderen taraflarda İYS (İleti Yönetim Sistemi) izni + 6698 KVKK açık rıza uyumu zorunludur.
- Sosyal medya influencer/içerik kampanyalarında Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu Kılavuzu uyarınca açık "#Reklam / #İşbirliği" etiketi zorunludur (aksi halde ajans + marka + influencer’a 550.000 TL+ bandında ayrı ayrı ceza kesilebilir!).
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (Medya, Reklam ve Bilişim Komiteleri) + HİB (yurt dışı dijital pazarlama ihracatında)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Çok sayıda dijital pazarlamacı, SEO uzmanı ve influencer Şahıs Şirketi olarak 1 günde açılış yapar; yalnızca şahsi YouTube/Instagram/mobil içerik geliri (2026 sınırı dâhilinde) elde edenler dilerse GVK mük. m. 20/B %15 istisna banka hesabı seçebilir (ajans hizmeti / faturalı B2B marka danışmanlığı ise 20/B kapsamı dışındadır, normal şahıs/LTD gerektirir!).
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- 3/10 TİCARİ REKLAM KDV TEVKİFATI: Tüm KDV mükelleflerine ve belirlenmiş alıcılara verilen ticari reklam hizmetlerinde (medya planlama, dijital reklam yönetimi, afiş, influencer reklam prodüksiyonu dahil) 3/10 oranında KDV tevkifatı uygulanır (sadece danışmanlık veya sadece salt tasarım faturasında ayrıma dikkat!).
- %15 STOPJ — GOOGLE/META YURT DIŞI REKLAM VERGİSİ (476 s. CK): Google Ads, Meta (Instagram/Facebook) gibi dar mükellef yurt dışı dijital platformlara Türkiye’den reklam veren işletmeler, reklam ödemesi üzerinden %15 Gelir/Kurumlar Vergisi stopajı (KDV2 ile birlikte 2 No.lu beyanname!) beyan etmek zorundadır — ajanslar müşteri adına medya bütçesi geçirirken faturayı doğrudan müşteriye kestirmeli veya yansıtma usulünü vergisel olarak kurgulamalıdır!
- YURT DIŞI AJANS İHRACATI: Yabancı firmaya yurt dışında yararlanılmak üzere verilen reklam/dijital pazarlama hizmeti KDVK 11/1-a uyarınca %0 KDV ile faturalanır (ancak KVK 10/1-ğ %80 kazanç indirimi listesinde reklam ajansı sayılmamıştır; yalnızca veri analizi/yazılım/tasarım kısımları ayrı sözleşmeyle değerlendirilir).
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1 ile 73.30 Halkla İlişkiler (PR) bu bölüme taşındı! AB’de Digital Services Act (DSA — hedefli reklam şeffaflığı ve çocuklara hedefleme yasağı), Siyasi Reklam Şeffaflığı Tüzüğü (EU) 2024/900, GDPR (çerez onayı / ePrivacy) ve Omnibüs Direktifi (sahte yorum yasağı) uygulanır.
ABD NAICS 5418 (Advertising, PR & Related Services) ve 541910 (Marketing Research) kapsamındadır. FTC Endorsement Guides (16 CFR Part 255) (gizli sponsorluk yasağı), CAN-SPAM Act, TCPA (SMS rızası) ve CCPA/CPRA geçerlidir; Stripe/Mercury onboardinginde MCC 7311 yüksek onaylı düşük risk grubundadır (ancak "garantili takipçi/bot satışı" PSP yasaklı faaliyetidir!).
ASA (Advertising Standards Authority) / CAP Code (#Ad kuralı ve yanıltıcı fiyat yasağı), PECR / ICO (e-posta ve çerez kuralları) ve CMA yeşil aklama (Green Claims Code) ilkeleri denetlenir (UK SIC 73110–73200).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Meta / Google Reklam Bütçesi Fatura Hatası: Ajans kendi kartından müşterinin Meta/Google bütçesini ödeyip müşteriye toplam tutar üzerinden KDV+tevkifatlı tek fatura keserse, 476 s. CK %15 reklam stopajı ve %20 KDV2 yükü ajansın üzerine kalır ve komisyon matrahı şişer — doğru uygulama bütçeyi müşteri kartından ödetip yalnız ajans hizmet bedelini faturalamaktır.
- Yazılım geliştirme (62.10) ile performans reklam/SEO (73.11) farkını ayırmamak hem yanlış tevkifata (3/10) hem vergi incelemelerine yol açar.
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Retainer ve medya bütçesi faturalamasında Stripe/Wise ve yerel sanal POS’ta sorunsuz onay; sözleşme eki itirazı önler.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
7310 — Reklamcılık faaliyetleri
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 7310 (Reklamcılık faaliyetleri) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
7330 — Halkla ilişkiler faaliyetleri
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 7330 (Halkla ilişkiler faaliyetleri) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- N Mesleki, Bilimsel ve Teknik Faaliyetler
- 73 Reklamcılık, piyasa araştırması ve halkla ilişkiler faaliyetleri
- 732 Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri
- 7320 Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri
Sıkça Sorulan Sorular
UN ISIC Rev. 5 7320 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
7320 (Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri) şu faaliyetleri kapsar: 7320 faaliyet başlığı (Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri). Başlıca uygulayıcılar: Dijital pazarlama, SEO/SEM, performans reklam ve yaratıcı reklam ajansları (73.11); Medya satın alma planlama ajansları ve influencer/reklam aracılık ağları (73.12).
7320 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (Medya, Reklam ve Bilişim Komiteleri) + HİB (yurt dışı dijital pazarlama ihracatında) / Çok sayıda dijital pazarlamacı, SEO uzmanı ve influencer Şahıs Şirketi olarak 1 günde açılış yapar; yalnızca şahsi YouTube/Instagram/mobil içerik geliri (2026 sınırı dâhilinde) elde edenler dilerse GVK mük. m. 20/B %15 istisna banka hesabı seçebilir (ajans hizmeti / faturalı B2B marka danışmanlığı ise 20/B kapsamı dışındadır, normal şahıs/LTD gerektirir!).. İzin/Ruhsat: Genel reklam, dijital ajans, SEO ve PR faaliyetlerinde bakanlık ruhsatı gerekmez — Sanal Ofis / Home-Office %100 uygundur. Vergi/Teşvik: 3/10 TİCARİ REKLAM KDV TEVKİFATI: Tüm KDV mükelleflerine ve belirlenmiş alıcılara verilen ticari reklam hizmetlerinde (medya planlama, dijital reklam yönetimi, afiş, influencer reklam prodüksiyonu dahil) 3/10 oranında KDV tevkifatı uygulanır (sadece danışmanlık veya sadece salt tasarım faturasında ayrıma dikkat!).
7320 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
7320 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 541910 (Marketing Research and Public Opinion Polling) • Sanal POS MCC 7311 (Reklamcılık, Medya Planlama ve Dijital Ajanslar).