28.15 — Rulman, dişli/dişli takımı, şanzıman ve tahrik elemanlarının imalatı
NACE Rev. 2.1 28.15 (Rulman, dişli/dişli takımı, şanzıman ve tahrik elemanlarının imalatı); Bölüm 28 çerçevesinde Makine Emniyeti Yönetmeliği (2006/42/AT → Yeni AB 2023/1230) hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt koda ayrılır.
Eurostat • v2.1
Genel amaçlı makinelerin imalatı
NAICS 332991 • SIC 28150 • ISIC 2815
MCC 5084
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Motor, türbin, pompa, kompresör, hidrolik ve rulman üreticileri
- CNC takım tezgâhı, robotik otomasyon, gıda/ambalaj/tekstil makinesi imalatçıları
- Tarım traktörü/ekipmanı, iş makinesi (ekskavatör, vinç) ve endüstriyel soğutma fabrikaları
Bu Sınıf Şunları Kapsar
7- bilyeli veya makaralı rulman ve bunların parçalarının imalatı
- mekanik güç aktarma donanımlarının imalatı: transmisyon (aktarma) milleri (şaftları) ve krankları: kam milleri, krank milleri, kranklar ve benzerleri; rulman yatakları ve düz mil (şaft) rulmanları.
- dişliler/dişli takımlarının, şanzımanların, dişli kutularının (makineler için olanlar) ve diğer hız değiştiricileri imalatı
- debriyaj (kavrama) ve mil (şaft) bağlantıları imalatı
- volan ve kasnak imalatı
- mafsallı bağlantı zinciri imalatı
- güç aktarım zinciri imalatı.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
6- diğer zincirlerin imalatı, bkz. 25.93
- hidrolik transmisyon (aktarma) donanımı imalatı, bkz. 28.12
- hidrostatik transmisyon (aktarma) imalatı, bkz. 28.12
- motorlu kara taşıtları için debriyaj (kavrama) imalatı, bkz. 29.31
- motorlu kara taşıtları için dişli, vites kutusu ve bunların parçalarının imalatı, bkz. 29.32
- yalnızca veya esas itibarıyla motorlu kara taşıtlarında veya hava taşıtlarında kullanılmaya uygun olan güç aktarım donanımı alt gruplarının imalatı, bkz. Bölümler 29, 30.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Makine CE İşareti, Teknik Dosya, Risk Analizi (EN ISO 12100) ve Türkçe Kullanım Kılavuzu (Ek IV makinelerde Onaylanmış Kuruluş AT Tip İncelemesi)
- Belediye 2. veya 1. Sınıf GSM Ruhsatı + Tavan vinci / kaldırma ekipmanlarının periyodik kontrolü
- Asansör imalatında (28.22) Asansör Yönetmeliği (2014/33/AB) Modül sertifikasyonu
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Sanayi Odası / TSO + MAİB Makine İhracatçıları Birliği + Sanayi Sicili (6948 s.K.)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Makine Tamircileri / İmalatçıları Esnaf Odası veya Ticaret Odası
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- Yatırım Teşvik Belgesi sahibi alıcılara satılan yerli sıfır makine ve teçhizat teslimleri KDVK m. 13/d kapsamında %0 KDV (tam istisna) ile fatura edilir.
- Orta-Yüksek / Yüksek Teknoloji makine üretimi KOSGEB İş Geliştirme ve TÜBİTAK/TEYDEB Ar-Ge desteklerinin ana hedefidir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
2027’de tam yürürlüğe girecek Yeni AB Makine Tüzüğü (EU) 2023/1230 (yapay zekâ ve otonom makine siber güvenliği dahil) ile F-Gaz Tüzüğü (2024/573 endüstriyel soğutma) uygulanır.
ABD NAICS 333 kapsamında yer alır. OSHA Machine Guarding (29 CFR 1910 Subpart O), ANSI/RIA R15.06 (endüstriyel robotlar), EPA Tier 4 motor emisyonu ve NRTL pano/kablolama standartları geçerlidir.
Supply of Machinery (Safety) Regulations 2008 (UKCA veya kalıcı tanınan CE) ve HSE LOLER/PUWER makine güvenlik standartları uygulanır (UK SIC 28xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Makineyi imal etmeyip dışarıda kurulum/bakım/revizyon hizmetini ayrı sözleşmeyle veren firmalar Bölüm 28 değil Bölüm 33 (33.12 / 33.20) kullanır.
- CE Teknik Dosyası ve Türkçe kullanma kılavuzu olmadan makine satışı iş kazası halinde imalatçıyı doğrudan kusurlu kılar ve Sanayi Bakanlığı 7223 cezası kesilir.
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Rulmanlar ve mekanik güç aktarma donanımları imalatı | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Debriyajlar (kavramalar), mil (şaft) kaplinler ve üniversal mafsalların imalatı (motorlu kara taşıtlarında kullanılan debriyajlar hariç) | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Dişliler/dişli takımları, bilyeli ve makaralı vidalar, şanzımanlar, vites kutuları ve diğer hız değiştiricilerin imalatı (motorlu kara taşıtlarında kullanılan vites kutuları ve diferansiyelleri hariç) | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Volanlar ve kasnaklar ile mafsallı bağlantı zincirleri ve güç aktarım zincirlerinin imalatı | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Debriyajlar (kavramalar), mil (şaft) kaplinler ve üniversal mafsalların imalatı (motorlu kara taşıtlarında kullanılan debriyajlar hariç)
Dişliler/dişli takımları, bilyeli ve makaralı vidalar, şanzımanlar, vites kutuları ve diğer hız değiştiricilerin imalatı (motorlu kara taşıtlarında kullanılan vites kutuları ve diferansiyelleri hariç)
Volanlar ve kasnaklar ile mafsallı bağlantı zincirleri ve güç aktarım zincirlerinin imalatı
Speed Changer, Industrial High-Speed Drive, and Gear Manufacturing
Manufacture of bearings, gears, gearing and driving elements
Fırınlar, sobalar ve sabit ev ısıtma ekipmanlarının imalatı
Rulman, dişli/dişli takımı, şanzıman ve tahrik elemanlarının imalatı
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Yüksek tutarlı makine satışlarında proforma fatura ve teslim tutanağı büyük tutar incelemelerini hızlandırır.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
28.11 — Motor ve türbin imalatı (hava taşıtı, motorlu kara taşıtı ve motosiklet motorları hariç)
NACE Rev. 2.1 28.11 (Motor ve türbin imalatı (hava taşıtı, motorlu kara taşıtı ve motosiklet motorları hariç)) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 3 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
28.12 — Akışkan gücü ile çalışan ekipmanların imalatı
NACE Rev. 2.1 28.12 (Akışkan gücü ile çalışan ekipmanların imalatı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
28.13 — Diğer pompaların ve kompresörlerin imalatı
NACE Rev. 2.1 28.13 (Diğer pompaların ve kompresörlerin imalatı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 4 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- C İmalat
- 28 Başka yerde sınıflandırılmamış makine ve ekipman imalatı
- 28.1 Genel amaçlı makinelerin imalatı
- 28.15 Rulman, dişli/dişli takımı, şanzıman ve tahrik elemanlarının imalatı
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 28.15 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
28.15 (Rulman, dişli/dişli takımı, şanzıman ve tahrik elemanlarının imalatı) şu faaliyetleri kapsar: bilyeli veya makaralı rulman ve bunların parçalarının imalatı; mekanik güç aktarma donanımlarının imalatı: transmisyon (aktarma) milleri (şaftları) ve krankları: kam milleri, krank milleri, kranklar ve benzerleri; rulman yatakları ve düz mil (şaft) rulmanları.; dişliler/dişli takımlarının, şanzımanların, dişli kutularının (makineler için olanlar) ve diğer hız değiştiricileri imalatı. Başlıca uygulayıcılar: Motor, türbin, pompa, kompresör, hidrolik ve rulman üreticileri; CNC takım tezgâhı, robotik otomasyon, gıda/ambalaj/tekstil makinesi imalatçıları.
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 28.15 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
28.15 sınıfı altında Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 28.15.01 [Tehlikeli], 28.15.02 [Tehlikeli], 28.15.03 [Tehlikeli]).
28.15 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Sanayi Odası / TSO + MAİB Makine İhracatçıları Birliği + Sanayi Sicili (6948 s.K.) / Makine Tamircileri / İmalatçıları Esnaf Odası veya Ticaret Odası. İzin/Ruhsat: Makine CE İşareti, Teknik Dosya, Risk Analizi (EN ISO 12100) ve Türkçe Kullanım Kılavuzu (Ek IV makinelerde Onaylanmış Kuruluş AT Tip İncelemesi) Vergi/Teşvik: Yatırım Teşvik Belgesi sahibi alıcılara satılan yerli sıfır makine ve teçhizat teslimleri KDVK m. 13/d kapsamında %0 KDV (tam istisna) ile fatura edilir.
28.15 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
28.15 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 332991 (Ball and Roller Bearing Manufacturing), 333612 (Speed Changer, Industrial High-Speed Drive, and Gear Manufacturing), 333613 (Mechanical Power Transmission Equipment Manufacturing) • İngiltere UK SIC 2007: 28150 (Manufacture of bearings, gears, gearing and driving elements) • BM ISIC Rev. 5: 2815 • Sanal POS MCC 5084 (Endüstriyel Makine ve Ekipman).
28.15 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 28.15, eski NACE Rev. 2 sürümünde 28.15 (Rulman, dişli/dişli takımı, şanzıman ve tahrik elemanlarının imalatı) koduna karşılık gelir.
28.15 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: diğer zincirlerin imalatı, bkz. 25.93; hidrolik transmisyon (aktarma) donanımı imalatı, bkz. 28.12; hidrostatik transmisyon (aktarma) imalatı, bkz. 28.12.