33.12 — Makinelerin onarım ve bakımı
NACE Rev. 2.1 33.12 (Makinelerin onarım ve bakımı); Bölüm 33 çerçevesinde 6331 sayılı İSG Kanunu (Tehlikeli / Tersane ve Yüksek Gerilim Çok Tehlikeli) hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 24 adet 6 haneli alt koda ayrılır.
Eurostat • v2.1
Fabrikasyon metal ürünlerin, makinelerin ve ekipmanların onarım ve bakımı
NAICS 811210 • SIC 33120 • ISIC 3312
MCC 7699
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Fabrika, CNC, türbin, kompresör ve tarım/inşaat makinesi bakım-onarım müteahhitleri
- Tersane ve havacılık MRO (gemi, yat, uçak/helikopter ağır bakım) tesisleri
- Endüstriyel makine hatlarının şantiyede kurulumu, montajı ve kalibrasyonu
Bu Sınıf Şunları Kapsar
29- Bu sınıf endüstriyel ve ticari makine ve ekipmanların onarım ve bakımını kapsamaktadır; makine bıçaklarının ve testerelerinin bilenmesi veya montajı; kaynak (örneğin; otomotiv, genel) onarım hizmetlerinin sağlanması; tarımsal ve diğer ağır ve endüstriyel makine ve ekipmanların onarımı (örneğin; forkliftler ve diğer malzeme taşıma ekipmanları, takım tezgahları, ticari soğutma ekipmanları, inşaat ekipmanları ve madencilik makineleri), bölüm 28'deki makine ve ekipmanlar dahil.
- motorlu kara taşıtları, gemiler, tekneler ve hava taşıtları hariç, motorların onarım ve bakımı
- lokomotif motorlarının onarım ve bakımı
- pompaların, kompresörlerin ve ilgili ekipmanların onarım ve bakımı
- akışkan gücüyle çalışan makinelerin onarım ve bakımı
- vanaların onarımı
- dişli ve tahrik elemanlarının onarımı
- endüstriyel proses fırınlarının onarım ve bakımı
- kaldırma ve taşıma ekipmanlarının onarım ve bakımı
- endüstriyel soğutma ekipmanlarının ve hava temizleme ekipmanlarının onarım ve bakımı
- ticari tip genel amaçlı makinelerin onarım ve bakımı
- motorlu-motorla çalışan/elektrikle çalışan el aletlerinin onarımı
- metal kesme ve metal şekillendirme takım tezgahları ve aksesuarlarının onarım ve bakımı
- diğer takım tezgahlarının onarım ve bakımı
- tarım ile ilgili traktörlerin onarım ve bakımı
- tarım, ormancılık ve tomrukçuluk makinelerinin onarım ve bakımı
- metalürji makinelerinin onarım ve bakımı
- madencilik, inşaat ve petrol ve gaz sahası makinelerinin onarımı ve bakımı
- yiyecek, içecek ve tütün işleme makinelerinin onarım ve bakımı
- tekstil giysilerinin ve deri üretim makinelerinin onarım ve bakımı
- kağıt yapım makinelerinin onarım ve bakımı
- plastik ve kauçuk makinelerin onarım ve bakımı
- bölüm 28'e ait diğer özel amaçlı makinelerin onarım ve bakımı
- tartı ekipmanının onarım ve bakımı
- satış makinelerinin onarım ve bakımı
- yazar kasaların onarım ve bakımı
- fotokopi makinelerinin onarım ve bakımı
- elektronik olsun veya olmasın hesap makinelerinin onarımı
- daktiloların onarımı
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
7- sivil gemi ve tekne motorlarının onarım ve bakımı, bkz. 33.15
- sivil uçak motorlarının onarım ve bakımı, bkz. 33.16
- askeri savaş araçları, gemiler, tekneler, hava ve uzay araçlarına yönelik motorların onarım ve bakımı, bkz. 33.18
- fırınların ve diğer ısıtma ekipmanlarının kurulumu, onarımı ve bakımı, bkz. 43.22
- asansörlerin ve yürüyen merdivenlerin kurulumu, onarımı ve bakımı, bkz. 43.24
- bilgisayarların onarım ve bakımı, bkz. 95.10
- motorlu kara taşıtlarının motorlarının onarım ve bakımı, bkz. 95.31.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Uçak/helikopter bakımında SHGM/EASA Part-145 Bakım Kuruluşu Yetki Belgesi
- Gemi bakım-onarımında Ulaştırma Bakanlığı Tersane/Tekne Çekek İzni
- Basınçlı kap, yüksek gerilim veya asansör/vinç bakımında TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi (HYB) ve EKED (LOTO) İSG prosedürleri
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası veya Sanayi Odası (5174 s.K.)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Makine Bakım / Tamir Esnaf Odası (5362 s.K.)
Klasik saha tamir ve makine montajı Sanayi Sicili kapsamı dışındadır (sıfır imalat Bölüm 28’dir).
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- Deniz ve hava taşıma araçlarının (yat hariç ticari gemi/uçak) bakım, onarım ve tadilat hizmetleri KDVK m. 13/a kapsamında %0 KDV (tam istisna) uygulanabilir.
- KOSGEB Destekli Sektörler arasındadır (C Kısım içi yer aldığından İş Kurma/Destek şartları alt koda göre teyit edilmelidir).
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
EASA Part-145 havacılık bakım lisansı, AB Gemi Geri Dönüşüm/Tamir standartları ve 2023/1230 Makine Güvenliği kapsamında “önemli tadilat” (substantial modification) yeniden CE gereksinimi uygulanır.
ABD NAICS 8113 (endüstriyel ekipman onarımı) ve 488190 (uçak MRO) / 336611 (gemi tamiri) arasında bölünür! FAA Part 145 Repair Station sertifikası ve OSHA Lockout/Tagout (LOTO 29 CFR 1910.147) zorunludur.
CAA Part-145 havacılık, HSE PUWER/LOLER ekipman kontrolü ve UK SIC 33110–33200 tescili; bina entegre mekanik montajda HMRC Construction Industry Scheme (CIS) kesintisi kontrol edilir.
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Otomobil tamiri ve lastik/motor servisi Bölüm 33 değil 95.31 (NACE Rev. 2.1); bilgisayar ve beyaz eşya tamiri ise 95.10 / 95.22 kapsamındadır!
- Bina ısıtma, soğutma ve elektrik tesisatı kurulumu Bölüm 33 değil Bölüm 43 (43.21 / 43.22) kapsamındadır.
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Motor ve türbinlerin onarım ve bakımı (hidrolik, rüzgar, gaz, su, buhar türbinleri) (gemi ve tekne motorları, motorlu kara taşıtı ve motosiklet motorları hariç)
Sanayi fırınlarının, ocaklarının ve ocak brülörlerinin onarım ve bakımı
Sanayi tipi soğutma ve havalandırma ekipmanlarının onarım ve bakımı
Madencilik, inşaat, petrol ve gaz sahalarında kullanılan makinelerin onarım ve bakımı
Tarım ve ormancılıkta kullanılan motokültörler ve traktörlerin onarım ve bakımı
Akışkan gücü ile çalışan ekipmanlar, pompalar, kompresörler ile valflerin ve vanaların onarım ve bakımı (akaryakıt pompalarının tamiri dahil)
Metal işleme makinelerinin ve takım tezgahlarının onarım ve bakımı (CNC olanlar dahil)
Motorlu veya pnömatik (hava basınçlı) el aletlerinin onarımı (yuvarlak/vargel/zincir testere, matkap, pnömatik veya motorlu metal kesme makası, darbeli cıvata anahtarı vb.)
Gıda, içecek ve tütün işleme makinelerinin onarım ve bakımı
Tekstil, giyim eşyası ve deri üretim makinelerinin onarım ve bakımı (triko makinelerinin onarımı dahil)
Kağıt, karton ve mukavva üretiminde kullanılan makinelerin onarım ve bakımı
Büro ve muhasebe makinelerinin onarım ve bakımı (daktilo, yazar kasa, fotokopi makineleri, hesap makineleri, vb.)
Ağaç, mantar, taş, sert kauçuk veya benzeri sert malzemeleri işlemede kullanılan takım tezgahlarının onarım ve bakımı (CNC olanlar dahil)
Sıvılar için filtreleme ya da temizleme makineleri ve aparatlarının onarım ve bakımı
Kesici aletler ile el aletlerinin onarım ve bakımı (matbaa giyotini, şerit testere, el testeresi, çapa, orak vb. bileyleme ve çarkçılık dahil) (motorlu ve pnömatik olanlar hariç)
Plastik ve kauçuk imalatında ve işlenmesinde kullanılan makinelerin onarım ve bakımı
Endüstriyel rulmanların, dişlilerin, dişli takımlarının ve tahrik tertibatı elemanlarının onarım ve bakımı
Başka yerde sınıflandırılmamış diğer makinelerin onarım ve bakımı (motorlu kara taşıtları, gemiler, tekneler ve uçaklar hariç)
Commercial and Industrial Machinery and Equipment (except Automotive and Electronic) Repair and Maintenance
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Endüstriyel makine/cihaz bakım ödemelerinde düşük itiraz oranı; servis formu teslimatı önerilir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
33.11 — Fabrikasyon metal ürünlerin onarım ve bakımı
NACE Rev. 2.1 33.11 (Fabrikasyon metal ürünlerin onarım ve bakımı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 7 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
33.13 — Elektronik ve optik ekipmanların onarım ve bakımı
NACE Rev. 2.1 33.13 (Elektronik ve optik ekipmanların onarım ve bakımı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 5 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
33.14 — Elektrikli ekipmanların onarım ve bakımı
NACE Rev. 2.1 33.14 (Elektrikli ekipmanların onarım ve bakımı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 3 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 33.12 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
33.12 (Makinelerin onarım ve bakımı) şu faaliyetleri kapsar: Bu sınıf endüstriyel ve ticari makine ve ekipmanların onarım ve bakımını kapsamaktadır; makine bıçaklarının ve testerelerinin bilenmesi veya montajı; kaynak (örneğin; otomotiv, genel) onarım hizmetlerinin sağlanması; tarımsal ve diğer ağır ve endüstriyel makine ve ekipmanların onarımı (örneğin; forkliftler ve diğer malzeme taşıma ekipmanları, takım tezgahları, ticari soğutma ekipmanları, inşaat ekipmanları ve madencilik makineleri), bölüm 28'deki makine ve ekipmanlar dahil.; motorlu kara taşıtları, gemiler, tekneler ve hava taşıtları hariç, motorların onarım ve bakımı; lokomotif motorlarının onarım ve bakımı. Başlıca uygulayıcılar: Fabrika, CNC, türbin, kompresör ve tarım/inşaat makinesi bakım-onarım müteahhitleri; Tersane ve havacılık MRO (gemi, yat, uçak/helikopter ağır bakım) tesisleri.
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 33.12 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
33.12 sınıfı altında Türkiye sicilinde 24 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 33.12.02 [Tehlikeli], 33.12.03 [Tehlikeli], 33.12.04 [Tehlikeli]).
33.12 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası veya Sanayi Odası (5174 s.K.) / Makine Bakım / Tamir Esnaf Odası (5362 s.K.). İzin/Ruhsat: Uçak/helikopter bakımında SHGM/EASA Part-145 Bakım Kuruluşu Yetki Belgesi Vergi/Teşvik: Deniz ve hava taşıma araçlarının (yat hariç ticari gemi/uçak) bakım, onarım ve tadilat hizmetleri KDVK m. 13/a kapsamında %0 KDV (tam istisna) uygulanabilir.
33.12 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
33.12 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 811210 (Electronic and Precision Equipment Repair and Maintenance), 811310 (Commercial and Industrial Machinery and Equipment (except Automotive and Electronic) Repair and Maintenance), 811411 (Home and Garden Equipment Repair and Maintenance) • İngiltere UK SIC 2007: 33120 (Repair of machinery) • BM ISIC Rev. 5: 3312 • Sanal POS MCC 7699 (Çeşitli Tamir Atölyeleri ve Teknik Bakım Hizmetleri).
33.12 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 33.12, eski NACE Rev. 2 sürümünde 33.12 (Makinelerin onarımı) koduna karşılık gelir.
33.12 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: sivil gemi ve tekne motorlarının onarım ve bakımı, bkz. 33.15; sivil uçak motorlarının onarım ve bakımı, bkz. 33.16; askeri savaş araçları, gemiler, tekneler, hava ve uzay araçlarına yönelik motorların onarım ve bakımı, bkz. 33.18.