52.24 — Kargo yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri
49.41, kendi sahip olduğu veya kiraladığı kamyon/TIR/kamyonet filosuyla kara yolu üzerinden ticari eşya ve yük taşımacılığını kapsar — Türkiye’de Ulaştırma Bakanlığı K1 (yurt içi) veya C2 (uluslararası) Yetki Belgesi, SRC ve 2/10 KDV tevkifatı uygulanır.
Eurostat • v2.1
Taşımacılık için destekleyici faaliyetler
NAICS 484110 • SIC 49410 • ISIC 5224
MCC 4225
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- E-ticaret fulfillment merkezleri, soğuk hava depoları ve A/C tipi gümrüklü antrepolar
- Uluslararası forwarding (freight forwarder / deniz-hava-kara taşıma organizatörleri) ve gümrük müşavirleri
- Liman işletmecileri, havaalanı yer hizmetleri, otoparklar ve yükleme-boşaltma (elleçleme) şirketleri
Bu Sınıf Şunları Kapsar
3- taşımacılık için kullanılan taşıma tarzına bakılmaksızın malların veya bagajların yüklenmesi ve boşaltılması
- limanda yükleme ve boşaltma hizmetleri
- yük vagonlarının yüklenmesi ve boşaltılması.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- kargo yükleme-boşaltma (elleçleme) faaliyetleri için operatörle birlikte transtainer (liman stok sahasında dolu ve boş konteynerleri elleçleyen vinç türü) veya orsa (pergel kule tipi) vinçlerinin kiralanması ve leasingi
- kargoların endüstriyel alanlarda, genellikle kamuya açık yollarda kullanıma uygun olmayan taşıma ekipmanlarıyla taşınması.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
3- kamuya açık yolların kullanılması durumunda, bir sanayi tesisi içinde bir ücret veya sözleşme temeline dayalı olarak nesnelerin hareket ettirilmesi veya taşınması, bkz. 49.41
- terminal tesislerinin işletilmesi, bkz. 52.21, 52.22, 52.23
- yük taşımacılığına yönelik aracılık hizmeti faaliyetleri, bkz. 52.31.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Yük taşımacılığı aracılığı/forwarding için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı TİO Yetki Belgesi (eski R1/R2 yerine tek TİO — teminat & ÜDY mesleki yönetici şartı)
- Gümrük müşavirliği için Ticaret Bakanlığı Müşavirlik İzin Belgesi; antrepo işletmeciliği için Gümrük Antrepo Açma ve İşletme İzni
- Gıda/soğuk hava deposunda Tarım Bakanlığı Gıda Depo Kayıt/Onay Belgesi + 2. Sınıf GSM Ruhsatı
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası + UTİKAD / İMEAK DTO (deniz acenteliğinde zorunlu)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- TİO ve antrepo asgari sermaye şartları nedeniyle Limited veya Anonim Şirket fiilen zorunludur; gümrük müşavirlikleri özel ortaklık yapısındadır.
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- Deniz ve hava limanlarında yapılan gemi/uçak yükleme-boşaltma, ardiye ve kılavuzluk hizmetleri KDVK m. 13/b gereği %0 KDV kapsamındadır.
- Gümrüklü antrepo içinde yapılan ihracat/ithalat bekleme ve taşıma organizasyonu istisnaları (KDVK m. 16 & 14) fatura bazlı belgelendirmeye tabidir.
- Kendi stoğu olmadan yalnızca fulfillment depo kiralayan e-ticaret firmaları (47.xx) vs fulfillment depo işletmecisi (52.10) ayrımı VUK yoklamasında net tutulmalıdır.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1 ile yeni 52.3 Aracılık/Organizasyon Grubu (52.31 yük forwarding, 52.32 yolcu aracılığı) kuruldu! AB Birliği Gümrük Kodu (UCC — Reg. (EU) 952/2013, AEO Yetkilendirilmiş Yükümlü, ICS2 ön varış güvenliği) uygulanır.
ABD NAICS 493 (Warehousing/3PL) ve 4885 (Freight Arrangement) kapsamındadır. Deniz forwarding (NVOCC/OFF) için FMC OTI Licence + $75k–$150k Bond, hava kargoda TSA IAC (Indirect Air Carrier), kara aracılığında FMCSA Broker MC Authority ($75k BMC-84 Bond), gümrükte CBP Customs Broker License zorunludur!
HMRC Gümrük CDS / Bonded Warehouse (ETS / Type A/C) onayları, UK AEO statüsü ve BIFA ticaret şartları altında UK SIC 52xxx tescili kullanılır.
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Özmal aracıyla fiilen taşıma yapan kamyoncu (49.41) ile taşıma faturasını alıp alt nakliyecilere yönlendiren freight forwarder (52.31) NACE kodu farklıdır.
- TİO Yetki Belgesi almadan yurt içi/dışı yük komisyonculuğu faturası düzenlemek Ulaştırma Bakanlığı denetiminde idari para cezasına neden olur.
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Su yolu taşımacılığıyla ilgili kargo ve bagaj yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Hava yolu taşımacılığıyla ilgili kargo ve bagaj yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Kara yolu taşımacılığıyla ilgili kargo yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Demir yolu taşımacılığıyla ilgili kargo yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Diğer kargo yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Hava yolu taşımacılığıyla ilgili kargo ve bagaj yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri
Kara yolu taşımacılığıyla ilgili kargo yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri
Demir yolu taşımacılığıyla ilgili kargo yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri
Specialized Freight (except Used Goods) Trucking, Long-Distance
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Düzenli aylık depo/fulfillment faturalaması; Stripe ve yerel PSP’lerde düşük risk profili.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 52.31 — Yük Taşımacılığı Aracılığı (Forwarder) → | Özmal veya kiralık kamyonlarla yükü bizzat taşımak 49.41; kamyonu olmadan yükü bulup taşıyıcılara organize etmek NACE Rev. 2.1’de 52.31 (eski Rev. 2: 52.29)’dir! | 49.41 K1/C2 Yetki Belgesi ve asgari tonaj şartı ararken, 52.31 nakliye komisyoncuları TİO Yetki Belgesi (ABD’de $75k BMC-84 Broker Bond) alır! |
| 53.20 — Posta & Kurye Faaliyetleri → | Paletli/tonajlı kamyon nakliyesi 49.41; hafif paket, zarf ve moto-kurye son-mil teslimatı 53.20’dir. | 53.20’de BTK Posta P1/Posta Yetki Belgesi süreçleri devreye girer. |
52.21 — Kara taşımacılığını destekleyici hizmet faaliyetleri
NACE Rev. 2.1 52.21 (Kara taşımacılığını destekleyici hizmet faaliyetleri) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 10 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
52.22 — Su yolu taşımacılığını destekleyici hizmet faaliyetleri
NACE Rev. 2.1 52.22 (Su yolu taşımacılığını destekleyici hizmet faaliyetleri) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 5 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
52.23 — Hava yolu taşımacılığını destekleyici hizmet faaliyetleri
NACE Rev. 2.1 52.23 (Hava yolu taşımacılığını destekleyici hizmet faaliyetleri) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 5 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- H Ulaştırma ve Depolama
- 52 Depolama, ambarlama ve taşımacılık için destekleyici faaliyetler
- 52.2 Taşımacılık için destekleyici faaliyetler
- 52.24 Kargo yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 52.24 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
52.24 (Kargo yükleme boşaltma (elleçleme) hizmetleri) şu faaliyetleri kapsar: taşımacılık için kullanılan taşıma tarzına bakılmaksızın malların veya bagajların yüklenmesi ve boşaltılması; limanda yükleme ve boşaltma hizmetleri; yük vagonlarının yüklenmesi ve boşaltılması.. Başlıca uygulayıcılar: E-ticaret fulfillment merkezleri, soğuk hava depoları ve A/C tipi gümrüklü antrepolar; Uluslararası forwarding (freight forwarder / deniz-hava-kara taşıma organizatörleri) ve gümrük müşavirleri.
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 52.24 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
52.24 sınıfı altında Türkiye sicilinde 5 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 52.24.08 [Tehlikeli], 52.24.09 [Tehlikeli], 52.24.10 [Tehlikeli]).
52.24 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası + UTİKAD / İMEAK DTO (deniz acenteliğinde zorunlu) / TİO ve antrepo asgari sermaye şartları nedeniyle Limited veya Anonim Şirket fiilen zorunludur; gümrük müşavirlikleri özel ortaklık yapısındadır.. İzin/Ruhsat: Yük taşımacılığı aracılığı/forwarding için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı TİO Yetki Belgesi (eski R1/R2 yerine tek TİO — teminat & ÜDY mesleki yönetici şartı) Vergi/Teşvik: Deniz ve hava limanlarında yapılan gemi/uçak yükleme-boşaltma, ardiye ve kılavuzluk hizmetleri KDVK m. 13/b gereği %0 KDV kapsamındadır.
52.24 ile en sık karıştırılan 52.31 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
52.31 — Yük Taşımacılığı Aracılığı (Forwarder): Özmal veya kiralık kamyonlarla yükü bizzat taşımak 49.41; kamyonu olmadan yükü bulup taşıyıcılara organize etmek NACE Rev. 2.1’de 52.31 (eski Rev. 2: 52.29)’dir! Vergisel/hukuki etki: 49.41 K1/C2 Yetki Belgesi ve asgari tonaj şartı ararken, 52.31 nakliye komisyoncuları TİO Yetki Belgesi (ABD’de $75k BMC-84 Broker Bond) alır!
52.24 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
52.24 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 484110 (General Freight Trucking, Local), 484121 (General Freight Trucking, Long-Distance, Truckload), 484122 (General Freight Trucking, Long-Distance, Less Than Truckload) • İngiltere UK SIC 2007: 49410 (Freight transport by road), 52241 (Cargo handling for water transport activities), 52242 (Cargo handling for air transport activities) • BM ISIC Rev. 5: 5224 • Sanal POS MCC 4225 (Umumi Antrepoculuk ve Depolama).
52.24 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 52.24, eski NACE Rev. 2 sürümünde 49.41 (Kara yolu ile yük taşımacılığı), 52.24 (Kargo yükleme boşaltma hizmetleri) koduna karşılık gelir.