66.11 — Finansal piyasaların yönetimi
NACE Rev. 2.1 66.11 (Finansal piyasaların yönetimi); Bölüm 66 çerçevesinde 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Kanunu (TCMB) hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 1 adet 6 haneli alt koda ayrılır.
Eurostat • v2.1
Finansal hizmetler için yardımcı faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
NAICS 523210 • SIC 66110 • ISIC 6611
MCC 6211
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Ödeme kuruluşları, elektronik para (e-para), sanal POS ve açık bankacılık fintekleri (66.19)
- Sigorta acenteleri, sigorta brokerleri ve sigorta/hasar eksperleri (66.21 / 66.22)
- Portföy yönetim şirketleri, borsa/emtia aracıları ve kripto varlık aracı/saklama kuruluşları (66.12 / 66.30)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
9- Bu sınıf, merkez bankaları ve kamu otoriteleri dışındaki finansal piyasaların işletilmesini ve denetlenmesini kapsamaktadır; örneğin
- emtia sözleşmeleri borsaları
- vadeli emtia sözleşmeleri borsaları
- menkul kıymetler borsaları
- hisse senedi borsası
- hisse senedi veya emtia opsiyon borsaları
- kripto varlık borsaları
- sigorta ve emeklilik fonları dışındaki mali piyasaların yönetimi
- sigorta ve emeklilik fonları dışındaki mali hizmet faaliyetlerine ilişkin mali denetim otoritesi (merkez bankası tarafından gerçekleştirilmeyen).
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
4- elektrik, iletim veya dağıtım kapasitelerine yönelik enerji değişimi, bkz. bölüm 35
- sigorta ve emeklilik fonlarına yönelik mali piyasaların yönetimi, bkz. 66.29
- sigorta ve emeklilik finansmanına yönelik mali denetim faaliyetleri (merkez bankası tarafından gerçekleştirilmeyen), bkz. 66.29
- ticaretin yürütülmesi ve tüketicinin korunması ve diğer daha geniş mali düzenleme faaliyetlerinin gerçekleştirilmesine ilişkin mali düzenleme, bkz. 84.13.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Ödeme/Sanal POS/E-Para/Açık Bankacılık (66.19): TCMB Faaliyet İzni, TÖDEB üyeliği ve MASAK uyum görevlisi (temsilcilik için dahi TCMB sözleşme bildirimi gerekir!)
- Sigorta Acenteliği (66.22): SEGEM Teknik Personel Yeterlilik Belgesi + TOBB Sigorta Acenteleri İcra Komitesi (SAİK) Uygunluk Belgesi ve LEVHA Kaydı + asgari fiziki işyeri donanımı (Sanal Ofis GEÇERSİZDİR!)
- Menkul kıymet / Kripto varlık alım-satım platformları (66.12): SPK Faaliyet İzni + MKK/Takasbank ve TÜBİTAK bilgi sistemleri denetimi
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası + TOBB LEVHA (Sigorta Acenteleri) / TÖDEB (Ödeme Kuruluşları) / TSPB (Sermaye Piyasası)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Gerçek kişi sigorta acenteleri (SEGEM + fiziki ofis + TOBB LEVHA ile) kurulabilir; ödeme/e-para/yatırım/kripto kuruluşları mutlaka A.Ş. olmak zorundadır!
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- TCMB / TOBB SAİK (LEVHA) / SPK / MASAK
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- SIGORTA ACENTELERİ (66.22) VE ÖDEME/ARACI KURULUŞLARIN KDV/BSMV AYRIMI: Sigorta acentelerinin yalnızca sigorta muamelelerine ilişkin komisyon gelirleri KDVK m. 17/4-e uyarınca KDV’den müstesnadır; acente BSMV mükellefi bile değildir (ancak acentelik dışı danışmanlık veya araç satışı olursa %20 KDV doğar!).
- TCMB lisanslı ödeme ve e-para kuruluşları ise BSMV (%5) mükellefidir ve bu işlemler KDV’den muaftır; banka komisyon gelirleri de paralel şekildedir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB PSD2 / PSD3 & PSR (Ödeme Hizmetleri), MiCA (Kripto Varlık Platformları), IDD (Sigorta Dağıtım Direktifi — 2016/97/EU), MiFID II (Yatırım Danışmanlığı) ve DORA (2022/2554) tam kapsamındadır.
ABD NAICS 523/5242 kapsamında yer alır. Ödeme/e-para için FinCEN MSB (Money Services Business) Kaydı + Eyalet Money Transmitter Licenses (MTL — NMLS); yatırım/aracı kurum için FINRA/SEC Broker-Dealer veya RIA; sigorta acentesi için her eyalette NIPR Resident/Non-Resident Producer License zorunludur!
FCA Payment Services Regulations 2017 (API/SPI) / Electronic Money Regs (EMI), sigortada FCA Insurance Intermediaries Authorisation ve kriptoda FCA MLR 2017 kaydı şarttır (UK SIC 66xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Sigorta acentesi açacakların Sanal Ofis tutması kesinlikle yasaktır — TOBB Sigorta Acenteleri Yönetmeliği gereği müstakil ofis, bağımsız telefon/internet hattı ve SEGEM belgesi şarttır.
- Ödeme altyapısı yazılımı geliştirip lisanslı kuruluşa SaaS satan şirketler (62.10 / 58.29) kendileri fon tutmadığı sürece 66.19 seçip TCMB iznine takılmamalıdır; ancak kullanıcı cüzdanına para toplayan her pazaryeri/fintek 6493 s.K. kapsamını (ve TÖDEB/TCMB muafiyet sınırlarını) kontrol etmelidir!
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Finansal piyasaların yönetimi (emtia sözleşmeleri borsası, menkul kıymetler borsası, hisse senedi borsası vb. yönetimi dahil; kamu otoriteleri tarafından yapılanlar hariç) | Az Tehlikeli | İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245SPK / SEC / FCA yetkilendirmesi şarttır; kaldıraçlı işlem veya kripto alım-satımında kart ağları ek yüksek risk kaydı arar.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
66.12 — Menkul kıymetler ve emtia sözleşmeleri aracılığı
NACE Rev. 2.1 66.12 (Menkul kıymetler ve emtia sözleşmeleri aracılığı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 4 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
66.19 — Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
NACE Rev. 2.1 66.19 (Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
66.21 — Risk ve hasar değerlemesi
NACE Rev. 2.1 66.21 (Risk ve hasar değerlemesi) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 66.11 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
66.11 (Finansal piyasaların yönetimi) şu faaliyetleri kapsar: Bu sınıf, merkez bankaları ve kamu otoriteleri dışındaki finansal piyasaların işletilmesini ve denetlenmesini kapsamaktadır; örneğin; emtia sözleşmeleri borsaları; vadeli emtia sözleşmeleri borsaları. Başlıca uygulayıcılar: Ödeme kuruluşları, elektronik para (e-para), sanal POS ve açık bankacılık fintekleri (66.19); Sigorta acenteleri, sigorta brokerleri ve sigorta/hasar eksperleri (66.21 / 66.22).
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 66.11 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
66.11 sınıfı altında Türkiye sicilinde 1 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 66.11.02 [Az Tehlikeli]).
66.11 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası + TOBB LEVHA (Sigorta Acenteleri) / TÖDEB (Ödeme Kuruluşları) / TSPB (Sermaye Piyasası) / Gerçek kişi sigorta acenteleri (SEGEM + fiziki ofis + TOBB LEVHA ile) kurulabilir; ödeme/e-para/yatırım/kripto kuruluşları mutlaka A.Ş. olmak zorundadır!. İzin/Ruhsat: Ödeme/Sanal POS/E-Para/Açık Bankacılık (66.19): TCMB Faaliyet İzni, TÖDEB üyeliği ve MASAK uyum görevlisi (temsilcilik için dahi TCMB sözleşme bildirimi gerekir!) Vergi/Teşvik: SIGORTA ACENTELERİ (66.22) VE ÖDEME/ARACI KURULUŞLARIN KDV/BSMV AYRIMI: Sigorta acentelerinin yalnızca sigorta muamelelerine ilişkin komisyon gelirleri KDVK m. 17/4-e uyarınca KDV’den müstesnadır; acente BSMV mükellefi bile değildir (ancak acentelik dışı danışmanlık veya araç satışı olursa %20 KDV doğar!).
66.11 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
66.11 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 523210 (Securities and Commodity Exchanges) • İngiltere UK SIC 2007: 66110 (Administration of financial markets) • BM ISIC Rev. 5: 6611 • Sanal POS MCC 6211 (Menkul Kıymet Aracı Kurumları ve Yatırım Hizmetleri).
66.11 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 66.11, eski NACE Rev. 2 sürümünde 66.11 (Finansal piyasaların yönetimi) koduna karşılık gelir.
66.11 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: elektrik, iletim veya dağıtım kapasitelerine yönelik enerji değişimi, bkz. bölüm 35; sigorta ve emeklilik fonlarına yönelik mali piyasaların yönetimi, bkz. 66.29; sigorta ve emeklilik finansmanına yönelik mali denetim faaliyetleri (merkez bankası tarafından gerçekleştirilmeyen), bkz. 66.29.