66.19 — Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
66.19, 6493 sayılı Kanun kapsamındaki Ödeme Kuruluşları, E-Para (e-cüzdan) ihraççıları, Sanal POS aracılıkları, kredi/fintek danışmanları ve finansal işlem merkezlerini kapsar — Türkiye’de TCMB Faaliyet İzni, ABD’de FinCEN MSB + MTL zorunludur!
Eurostat • v2.1
Finansal hizmetler için yardımcı faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
NAICS 522310 • SIC 66190 • ISIC 6619
MCC 6211
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Ödeme kuruluşları, elektronik para (e-para), sanal POS ve açık bankacılık fintekleri (66.19)
- Sigorta acenteleri, sigorta brokerleri ve sigorta/hasar eksperleri (66.21 / 66.22)
- Portföy yönetim şirketleri, borsa/emtia aracıları ve kripto varlık aracı/saklama kuruluşları (66.12 / 66.30)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
9- Bu sınıf başka yerde sınıflandırılmamış finansal hizmet faaliyetleri için yardımcı faaliyetleri kapsamaktadır; örneğin
- kredi kartı işlemleri için dijital (veya internet tabanlı) ödeme provizyonu ve ödeme faaliyetleri dahil olmak üzere finansal işlem ve ödeme yapılması faaliyetleri
- robo danışman (dijital otomatik yatırım danışmanı) hizmetleri de dahil olmak üzere yatırım danışmanlığı hizmetleri
- ipotekli kredi (tutsat, mortgage) ve kredi̇ danışmanları ve aracılık faali̇yetleri̇
- dijital para cüzdanı sağlayıcılarının faaliyetleri
- birleşme ve satın alma hizmetlerine ilişkin mali müşavirlerin faaliyetleri
- finansal varlık olarak kabul edilen kripto varlıkların doğrulanması ve madenciliği
- menkul kıymet saklama
- menkul kıymet token teklifleri, ilk para arzı teklifi (kripto para birimleri kullanan bir finansman türü) de dahil olmak üzere dijital varlıkların tokenizasyonu.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- vergi iadesi bürolarının faaliyetleri
- tüketici kredisi aracılığı
- ödeme sağlayıcılarının faaliyetleri, örneğin; eşler arası (uçtan uca) ödeme hizmetleri de dahil olmak üzere elektronik fon transferi hizmetleri
- bir danışmanlık hizmeti olarak finansal piyasaların analiz edilmesi.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
8- mali piyasa analizlerinin yayımlanması, bkz. 58.19
- mali piyasalara ilişkin bilgi arama hizmetleri, bkz. 63.92
- kripto varlık alım satımı, bkz. 66.11
- menkul kıymet ve emtia sözleşmeleri aracılık faaliyetleri, bkz. 66.12
- sigorta acentelerinin ve komisyoncuların faaliyetleri, bkz. 66.22
- fonların idaresi, bkz. 66.30
- tahsilat daireleri ve kredi kayıt bürolarının faaliyetleri, bkz. 82.91
- yükümlülük olmaksızın kripto varlıkların ticareti ve aracılığı, bkz. 82.99.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Ödeme/Sanal POS/E-Para/Açık Bankacılık (66.19): TCMB Faaliyet İzni, TÖDEB üyeliği ve MASAK uyum görevlisi (temsilcilik için dahi TCMB sözleşme bildirimi gerekir!)
- Sigorta Acenteliği (66.22): SEGEM Teknik Personel Yeterlilik Belgesi + TOBB Sigorta Acenteleri İcra Komitesi (SAİK) Uygunluk Belgesi ve LEVHA Kaydı + asgari fiziki işyeri donanımı (Sanal Ofis GEÇERSİZDİR!)
- Menkul kıymet / Kripto varlık alım-satım platformları (66.12): SPK Faaliyet İzni + MKK/Takasbank ve TÜBİTAK bilgi sistemleri denetimi
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası + TOBB LEVHA (Sigorta Acenteleri) / TÖDEB (Ödeme Kuruluşları) / TSPB (Sermaye Piyasası)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Gerçek kişi sigorta acenteleri (SEGEM + fiziki ofis + TOBB LEVHA ile) kurulabilir; ödeme/e-para/yatırım/kripto kuruluşları mutlaka A.Ş. olmak zorundadır!
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- TCMB / TOBB SAİK (LEVHA) / SPK / MASAK
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- SIGORTA ACENTELERİ (66.22) VE ÖDEME/ARACI KURULUŞLARIN KDV/BSMV AYRIMI: Sigorta acentelerinin yalnızca sigorta muamelelerine ilişkin komisyon gelirleri KDVK m. 17/4-e uyarınca KDV’den müstesnadır; acente BSMV mükellefi bile değildir (ancak acentelik dışı danışmanlık veya araç satışı olursa %20 KDV doğar!).
- TCMB lisanslı ödeme ve e-para kuruluşları ise BSMV (%5) mükellefidir ve bu işlemler KDV’den muaftır; banka komisyon gelirleri de paralel şekildedir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB PSD2 / PSD3 & PSR (Ödeme Hizmetleri), MiCA (Kripto Varlık Platformları), IDD (Sigorta Dağıtım Direktifi — 2016/97/EU), MiFID II (Yatırım Danışmanlığı) ve DORA (2022/2554) tam kapsamındadır.
ABD NAICS 523/5242 kapsamında yer alır. Ödeme/e-para için FinCEN MSB (Money Services Business) Kaydı + Eyalet Money Transmitter Licenses (MTL — NMLS); yatırım/aracı kurum için FINRA/SEC Broker-Dealer veya RIA; sigorta acentesi için her eyalette NIPR Resident/Non-Resident Producer License zorunludur!
FCA Payment Services Regulations 2017 (API/SPI) / Electronic Money Regs (EMI), sigortada FCA Insurance Intermediaries Authorisation ve kriptoda FCA MLR 2017 kaydı şarttır (UK SIC 66xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Sigorta acentesi açacakların Sanal Ofis tutması kesinlikle yasaktır — TOBB Sigorta Acenteleri Yönetmeliği gereği müstakil ofis, bağımsız telefon/internet hattı ve SEGEM belgesi şarttır.
- Ödeme altyapısı yazılımı geliştirip lisanslı kuruluşa SaaS satan şirketler (62.10 / 58.29) kendileri fon tutmadığı sürece 66.19 seçip TCMB iznine takılmamalıdır; ancak kullanıcı cüzdanına para toplayan her pazaryeri/fintek 6493 s.K. kapsamını (ve TÖDEB/TCMB muafiyet sınırlarını) kontrol etmelidir!
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç) | Az Tehlikeli | İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Financial Transactions Processing, Reserve, and Clearinghouse Activities
Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
Finansal hizmetler için yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245SPK / SEC / FCA yetkilendirmesi şarttır; kaldıraçlı işlem veya kripto alım-satımında kart ağları ek yüksek risk kaydı arar.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 58.29 — Fintek Yazılımı / SaaS Sağlayıcısı → | Kullanıcı parasına dokunup takas/cüzdan işlemi yürütmek 66.19; paraya dokunmadan sadece muhasebe/fatura/B2B SaaS yazılımı satmak 58.29 / 62.10’dur. | Paraya dokunan her 66.19 modeli milyonluk ödenmiş sermaye ve TCMB/FCA/MTL lisansı gerektirir; saf SaaS ise lisanssız kurulabilir! |
66.11 — Finansal piyasaların yönetimi
NACE Rev. 2.1 66.11 (Finansal piyasaların yönetimi) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
66.12 — Menkul kıymetler ve emtia sözleşmeleri aracılığı
NACE Rev. 2.1 66.12 (Menkul kıymetler ve emtia sözleşmeleri aracılığı) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 4 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
66.21 — Risk ve hasar değerlemesi
NACE Rev. 2.1 66.21 (Risk ve hasar değerlemesi) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- L Finans ve Sigorta Faaliyetleri
- 66 Finansal hizmetler ile sigorta faaliyetleri için yardımcı faaliyetler
- 66.1 Finansal hizmetler için yardımcı faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
- 66.19 Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 66.19 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
66.19 (Finansal hizmetlere yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)) şu faaliyetleri kapsar: Bu sınıf başka yerde sınıflandırılmamış finansal hizmet faaliyetleri için yardımcı faaliyetleri kapsamaktadır; örneğin; kredi kartı işlemleri için dijital (veya internet tabanlı) ödeme provizyonu ve ödeme faaliyetleri dahil olmak üzere finansal işlem ve ödeme yapılması faaliyetleri; robo danışman (dijital otomatik yatırım danışmanı) hizmetleri de dahil olmak üzere yatırım danışmanlığı hizmetleri. Başlıca uygulayıcılar: Ödeme kuruluşları, elektronik para (e-para), sanal POS ve açık bankacılık fintekleri (66.19); Sigorta acenteleri, sigorta brokerleri ve sigorta/hasar eksperleri (66.21 / 66.22).
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 66.19 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
66.19 sınıfı altında Türkiye sicilinde 1 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 66.19.07 [Az Tehlikeli]).
66.19 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası + TOBB LEVHA (Sigorta Acenteleri) / TÖDEB (Ödeme Kuruluşları) / TSPB (Sermaye Piyasası) / Gerçek kişi sigorta acenteleri (SEGEM + fiziki ofis + TOBB LEVHA ile) kurulabilir; ödeme/e-para/yatırım/kripto kuruluşları mutlaka A.Ş. olmak zorundadır!. İzin/Ruhsat: Ödeme/Sanal POS/E-Para/Açık Bankacılık (66.19): TCMB Faaliyet İzni, TÖDEB üyeliği ve MASAK uyum görevlisi (temsilcilik için dahi TCMB sözleşme bildirimi gerekir!) Vergi/Teşvik: SIGORTA ACENTELERİ (66.22) VE ÖDEME/ARACI KURULUŞLARIN KDV/BSMV AYRIMI: Sigorta acentelerinin yalnızca sigorta muamelelerine ilişkin komisyon gelirleri KDVK m. 17/4-e uyarınca KDV’den müstesnadır; acente BSMV mükellefi bile değildir (ancak acentelik dışı danışmanlık veya araç satışı olursa %20 KDV doğar!).
66.19 ile en sık karıştırılan 58.29 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
58.29 — Fintek Yazılımı / SaaS Sağlayıcısı: Kullanıcı parasına dokunup takas/cüzdan işlemi yürütmek 66.19; paraya dokunmadan sadece muhasebe/fatura/B2B SaaS yazılımı satmak 58.29 / 62.10’dur. Vergisel/hukuki etki: Paraya dokunan her 66.19 modeli milyonluk ödenmiş sermaye ve TCMB/FCA/MTL lisansı gerektirir; saf SaaS ise lisanssız kurulabilir!
66.19 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
66.19 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 522310 (Mortgage and Nonmortgage Loan Brokers), 522320 (Financial Transactions Processing, Reserve, and Clearinghouse Activities), 523940 (Portfolio Management and Investment Advice) • İngiltere UK SIC 2007: 66190 (Activities auxiliary to financial intermediation n.e.c.) • BM ISIC Rev. 5: 6619 • Sanal POS MCC 6211 (Menkul Kıymet Aracı Kurumları ve Yatırım Hizmetleri).
66.19 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 66.19, eski NACE Rev. 2 sürümünde 66.19 (Finansal hizmetler için yardımcı diğer faaliyetler (Sigorta ve emeklilik fonları hariç)) koduna karşılık gelir.