79.90 — Diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler
NACE Rev. 2.1 79.90 (Diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler); Bölüm 79 çerçevesinde 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu (TÜRSAB Üyeliği ZORUNLUDUR!) hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 2 adet 6 haneli alt koda ayrılır.
Eurostat • v2.1
Diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler
NAICS 561591 • SIC 79901 • ISIC 7990
MCC 4722
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- A, B veya C Grubu Seyahat Acenteleri ve online uçak/otel/tur platformları (OTA — 79.11)
- Incoming / Outgoing tur operatörleri ve sağlık/MICE turizmi tur paketleyicileri (79.12)
- Profesyonel turist rehberleri, bilet rezervasyon ve şehir tanıtım büroları (79.90)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
2- ziyaretçiler için danışmanlık hizmetleri faaliyetleri; ziyaretçilere seyahat bilgilerinin sağlanması; bağımsız turist rehberlerinin faaliyetleri
- turizm tanıtım faaliyetleri.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
6- yolcu taşımacılığına ilişkin ücrete dayalı rezervasyon faaliyetleri, bkz. 52.32
- devre mülk takas hizmetleri faaliyetleri, bkz. 55.40
- seyahat acentelerinin faaliyetleri, bkz. 79.11
- tur operatörlerinin faaliyetleri, bkz. 79.12
- etkinliklerin organizasyonu ve yönetimi, örneğin, toplantılar, kongreler ve konferanslar, eğer organizatörün kendisi tarafından yönetiliyorsa ulaşım, konaklama ve biletleme dahil, bkz. 82.30
- tiyatro, spor, gösteri ve eğlence biletleri için aracılık hizmeti faaliyetleri, bkz. 82.40.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Türkiye’de uçak/otobüs bileti aracılığı, otel rezervasyon komisyonculuğu, hac/umre veya yurt içi/dışı tur satışı yapan her işletme (online site dahil!) Kültür ve Turizm Bakanlığı Seyahat Acentası İşletme Belgesi (A/B/C Grubu) almak ve TÜRSAB’a (Türkiye Seyahat Acentaları Birliği) kayıt olmak ZORUNDADIR! (Belgesiz tur satışı 1618 s.K. uyarınca derhal kapatma ve adli para cezası sebebidir.)
- Acentenin enformasyon memuru sertifikalı personel istihdam etmesi ve fiziki acente adresini tescil ettirmesi (Sanal Ofis GEÇERSİZDİR — sadece fiziki işyeri tabelası ve TÜRSAB şube şartı!) zorunludur.
- Zorunlu Paket Tur Mesleki Sorumluluk Sigortası ve IATA uçak bileti yetkisi (havayolu biletleme için).
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası + TÜRSAB (Türkiye Seyahat Acentaları Birliği — kanuni tekel meslek birliği)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- 1618 s.K. kapsamında Acenta İşletme Belgesi ticaret siciline kayıtlı tacir (genellikle Ltd./A.Ş., şahıs tacir de mümkün) ve TÜRSAB onayı ile verilir.
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- TÜRSAB & Kültür ve Turizm Bakanlığı / TUREB (79.90)
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- YURT DIŞINDAN TÜRKİYE’YE TURİST GETİREN ACENTELERDE KDV İSTİSNASI: Yurt dışı kaynaklı müşterilere yurt dışı seyahat veya Türkiye içinde yalnızca yurt dışına yönelik aracılık komisyonu faturalarında KDVK m. 11/1-a ve ikametgâh/hizmetten faydalanma ayrımları dikkatle uygulanır (yurt içi otel konaklama yansıtmasında %10 KDV, acente hizmet komisyonunda %20 KDV geçerlidir; %2 Konaklama Vergisi otele aittir).
- MCC 4722 FİNTEK UYARISI: Stripe, PayTR, iyzico ve tüm bankalarda Seyahat Acenteleri (MCC 4722) ileri tarihli tur iptali riski nedeniyle Yüksek Risk kategorisindedir; TÜRSAB belgesi yüklenmeden sanal POS açılmaz ve dönemsel valör/rolling reserve uygulanabilir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Paket Seyahat Direktifi (EU) 2015/2302 (acente iflasına karşı zorunlu teminat ve müşteriye tam geri ödeme güvencesi!) ve KDV TOMS (Tour Operators’ Margin Scheme) (tur operatörlerinin tüm AB’de kâr marjı üzerinden KDV ödemesi!) doğrudan uygulanır.
ABD NAICS 5615 (561510 Travel Agencies, 561520 Tour Operators) kapsamındadır. Havayolu biletlemede ARC (Airlines Reporting Corporation) / IATAN akreditasyonu ve California, Florida, Washington, Hawaii gibi Seller of Travel (SOT) eyalet ruhsatı & Trust Account zorunluluğu (kayıtsız satış eyalette ağır cezalıdır!) geçerlidir.
Uçuş içeren paket turlarda yasal CAA ATOL Licence (Air Travel Organiser’s Licence), uçuşsuz paketlerde ABTA/PTS/Trust Account (Package Travel Regs 2018) ve HMRC TOMS VAT Margin Scheme zorunludur (UK SIC 79xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Instagram veya web sitesi üzerinden TÜRSAB İşletme Belgesi kiralamadan/almadan "hafta sonu turu / VIP transfer + otel paketi" satmak 1618 s.K. uyarınca belgesiz seyahat acenteciliği suçudur!
- Kokartlı Turist Rehberliği 79.90 kapsamındadır; TUREB ruhsatı olmadan rehberlik yapılamaz.
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Turist rehberliği ve ziyaretçiler için danışmanlık faaliyetleri (gezilerle ilgili bilgi sağlanması) | Az Tehlikeli | İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir | İncele → | |
| Başka yerde sınıflandırılmamış diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler (turizm tanıtım faaliyetleri, vb.) | Az Tehlikeli | İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Başka yerde sınıflandırılmamış diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler (turizm tanıtım faaliyetleri, vb.)
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245TÜRSAB/ATOL benzeri yasal acente belgesi şarttır; rezervasyon tarihi ile hizmet tarihi arasındaki makas sebebiyle yüksek risk kategorisindedir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
79.11 — Seyahat acentesi faaliyetleri (yolcu taşımacılığı için olanlar hariç)
NACE Rev. 2.1 79.11 (Seyahat acentesi faaliyetleri (yolcu taşımacılığı için olanlar hariç)) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
79.12 — Tur operatörü faaliyetleri
NACE Rev. 2.1 79.12 (Tur operatörü faaliyetleri) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- O İdari ve Destek Hizmet Faaliyetleri
- 79 Seyahat acentesi, tur operatörü ve diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler
- 79.9 Diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler
- 79.90 Diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 79.90 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
79.90 (Diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler) şu faaliyetleri kapsar: ziyaretçiler için danışmanlık hizmetleri faaliyetleri; ziyaretçilere seyahat bilgilerinin sağlanması; bağımsız turist rehberlerinin faaliyetleri; turizm tanıtım faaliyetleri.. Başlıca uygulayıcılar: A, B veya C Grubu Seyahat Acenteleri ve online uçak/otel/tur platformları (OTA — 79.11); Incoming / Outgoing tur operatörleri ve sağlık/MICE turizmi tur paketleyicileri (79.12).
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 79.90 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
79.90 sınıfı altında Türkiye sicilinde 2 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 79.90.01 [Az Tehlikeli], 79.90.99 [Az Tehlikeli]).
79.90 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası + TÜRSAB (Türkiye Seyahat Acentaları Birliği — kanuni tekel meslek birliği) / 1618 s.K. kapsamında Acenta İşletme Belgesi ticaret siciline kayıtlı tacir (genellikle Ltd./A.Ş., şahıs tacir de mümkün) ve TÜRSAB onayı ile verilir.. İzin/Ruhsat: Türkiye’de uçak/otobüs bileti aracılığı, otel rezervasyon komisyonculuğu, hac/umre veya yurt içi/dışı tur satışı yapan her işletme (online site dahil!) Kültür ve Turizm Bakanlığı Seyahat Acentası İşletme Belgesi (A/B/C Grubu) almak ve TÜRSAB’a (Türkiye Seyahat Acentaları Birliği) kayıt olmak ZORUNDADIR! (Belgesiz tur satışı 1618 s.K. uyarınca derhal kapatma ve adli para cezası sebebidir.) Vergi/Teşvik: YURT DIŞINDAN TÜRKİYE’YE TURİST GETİREN ACENTELERDE KDV İSTİSNASI: Yurt dışı kaynaklı müşterilere yurt dışı seyahat veya Türkiye içinde yalnızca yurt dışına yönelik aracılık komisyonu faturalarında KDVK m. 11/1-a ve ikametgâh/hizmetten faydalanma ayrımları dikkatle uygulanır (yurt içi otel konaklama yansıtmasında %10 KDV, acente hizmet komisyonunda %20 KDV geçerlidir; %2 Konaklama Vergisi otele aittir).
79.90 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
79.90 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 561591 (Convention and Visitors Bureaus), 561599 (All Other Travel Arrangement and Reservation Services), 713990 (All Other Amusement and Recreation Industries) • İngiltere UK SIC 2007: 79901 (Activities of tourist guides), 79909 (Other reservation service activities n.e.c.) • BM ISIC Rev. 5: 7990 • Sanal POS MCC 4722 (Seyahat Acenteleri ve Tur Operatörleri).
79.90 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 79.90, eski NACE Rev. 2 sürümünde 79.90 (Diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler) koduna karşılık gelir.
79.90 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: yolcu taşımacılığına ilişkin ücrete dayalı rezervasyon faaliyetleri, bkz. 52.32; devre mülk takas hizmetleri faaliyetleri, bkz. 55.40; seyahat acentelerinin faaliyetleri, bkz. 79.11.