80.01 — Soruşturma ve özel güvenlik faaliyetleri
NACE Rev. 2.1’de eski `80.10` + `80.30` kodlarını birleştiren 80.01, fiziki özel güvenlik, zırhlı para nakli ve soruşturma hizmetlerini kapsar — Türkiye’de 5188 s.K. İçişleri Bakanlığı Faaliyet İzni (münhasır şirket şartı + %90/9-10 KDV tevkifatı), İngiltere’de SIA Licence zorunludur!
Eurostat • v2.1
Soruşturma ve güvenlik faaliyetleri
NAICS 541990 • SIC 80100
MCC 7393
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Fiziki özel güvenlik şirketleri (fabrika, AVM, site, hastane, havalimanı güvenliği — 80.01)
- Alarm izleme merkezleri (AHM), CCTV kamera izleme ve uzaktan elektronik güvenlik operatörleri (80.09)
- Zırhlı para/değerli eşya nakil şirketleri ve özel dedektiflik/koruma birimleri
Bu Sınıf Şunları Kapsar
6- Bu sınıf aşağıdakilerin sağlanmasını kapsamaktadır
- özel, ticari, sigorta ve hukuki alanlarında soruşturma hizmetleri
- koruma, devriye veya güvenlik hizmetleri
- nakit tahsilat ve mevduat hizmetlerine yönelik destek hizmetleri
- güvenli parçalama ve veri imha hizmetleri
- zırhlı araç hizmetleri.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- koruma ve güvenlik hizmeti faaliyetleri, örneğin mağazalar, travma merkezleri için
- havaalanları, tren istasyonları ve diğer benzer yerlerde bagaj ve yolcu kontrolü
- etkinlikler, konserler, fuarlar ve sergiler için güvenlik personelinin faaliyetleri.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
5- risk analizi, güvenlik konusunda tavsiye ve danışmanlık, bkz. 80.09
- uzaktan gözetim faaliyetleri, bkz. 80.09
- konsiyerj, resepsiyon ve kapıcı güvenlik hizmetleri, bkz. 81.10, 82.10
- kamu düzeni ve güvenlik faaliyetleri, bkz. 84.24
- siber güvenlik eğitimi de dahil olmak üzere güvenlik, bkz. 85.59.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- MÜNHASIR FAALİYET ŞARTI (5188 s.K. m. 5): Özel güvenlik şirketlerinin hisselerinin nama yazılı olması, kurucu/yöneticilerde adli sicil/güvenlik soruşturması temizliği ve faaliyet konusunun münhasıran koruma ve güvenlik hizmeti (yanına başka inşaat/temizlik vb. iş EKLEYEMEZ!) olması şarttır; ayrıca İçişleri Bakanlığı Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesi zorunludur!
- Tüm sahadaki personelin Valilikten alınmış Silahlı / Silahsız Özel Güvenlik Kimlik Kartı, 5 yılda bir yenileme eğitimi ve zorunlu Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası şarttır.
- Alarm İzleme Merkezi (80.09 / eski 80.20) kurmak için Valilikten Alarm İzleme Merkezi Kurma ve İşletme Yeterlilik Belgesi şarttır! (Not: yalnızca güvenlik kamerası satan/kuran elektrikçi 43.21’dir, izleme yapamaz.)
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (5188 s.K. gereği yalnızca Anonim veya Limited Şirket; şahıs işletmesi özel güvenlik şirketi kuramaz!)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- 5188 s.K. gereği şahıs şirketi özel güvenlik veya alarm izleme şirketi kuramaz.
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- EGM Özel Güvenlik Denetleme Başkanlığı & Valilikler
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- 9/10 KDV TEVKİFATI: 5188 s.K. kapsamındaki özel güvenlik şirketlerinin KDV mükelleflerine ve belirlenmiş alıcılara verdiği koruma, fiziki güvenlik ve alarm izleme hizmetlerinde faturanın tamamı üzerinden 9/10 KDV tevkifatı uygulanır (ayrıca personel gideri ağırlıklı olduğu için vergi incelemelerinde SGK prim tutarlılığı kontrol edilir).
- Şahıs/temizlik işiyle aynı şirkette birleştirilemediği için büyük tesis yönetimi grupları temizlik için ayrı şirket (81.21), güvenlik için ayrı A.Ş./LTD (80.01) kurar.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1’de eski `80.10, 80.20, 80.30` kodları 80.01 (Soruşturma ve Özel Güvenlik) ve 80.09 (Güvenlik Sistemleri Hizmetleri / Alarm İzleme) şeklinde yeniden yapılandırıldı! AB’de ulusal İçişleri ruhsatları, NIS2 (kritik tesis güvenliği) ve GDPR (CCTV video izleme & biyometri yasağı) uygulanır.
ABD NAICS 56161 (Investigation, Guard & Armored Car) ve 561621 (Security Systems Services/Alarm Monitoring) kapsamındadır. Her eyalette State Security Guard / Alarm Company / Private Investigator (PI) License (ör. California BSIS, Texas PSB, New York DOS), silahlı görevlerde eyalet silah izinleri ve $1M+ Liability/Bond sigortası zorunludur.
Private Security Industry Act 2001: Ön safha güvenlik görevlileri ve şirket yöneticileri için SIA (Security Industry Authority) Licence zorunludur (lisanssız guard çalıştırmak hapis/sınırsız para cezası suçudur!), alarm izlemede BS 8418 / NSI / SSAIB sertifikasyonu polis müdahalesi (URN) için şarttır (UK SIC 80xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Tek Şirkette Temizlik + Güvenlik Birleştirme Yasağı: 5188 s.K. uyarınca özel güvenlik şirketi temizlik veya catering yapamaz; tam tersi, normal tesis/temizlik şirketi de 5188 ruhsatı olmadan "güvenlik görevlisi / danışma" adı altında kapı güvenliği hizmeti veremez!
- Siber güvenlik (pentest, SOC, firewall yönetimi) Bölüm 80 değil 62.20 / 62.90 kapsamındadır!
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Özel güvenlik faaliyetleri (kamu güvenliği hariç) | Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Soruşturma faaliyetleri (özel dedektiflik faaliyetleri, imza ve el yazısı tespit faaliyetleri dahil) | Az Tehlikeli | İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Soruşturma faaliyetleri (özel dedektiflik faaliyetleri, imza ve el yazısı tespit faaliyetleri dahil)
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 182455188 s.K. Özel Güvenlik Faaliyet İzni (veya ulusal muadili) onboarding sırasında talep edilir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 62.20 — Siber Güvenlik Danışmanlığı → | Fiziki nöbet, koruma, devriye ve zırhlı taşıma 80.01; ağ güvenliği, SOC, sızma testi ve dijital güvenlik danışmanlığı 62.20’dir. | 5188 s.K. kapsamında özel güvenlik şirketleri aynı tüzel kişilik altında siber güvenlik, temizlik veya inşaat işi yürütemez. |
80.09 — Başka yerde sınıflandırılmamış güvenlik faaliyetleri
NACE Rev. 2.1 80.09 (Başka yerde sınıflandırılmamış güvenlik faaliyetleri) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 2 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- O İdari ve Destek Hizmet Faaliyetleri
- 80 Soruşturma ve güvenlik faaliyetleri
- 80.0 Soruşturma ve güvenlik faaliyetleri
- 80.01 Soruşturma ve özel güvenlik faaliyetleri
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 80.01 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
80.01 (Soruşturma ve özel güvenlik faaliyetleri) şu faaliyetleri kapsar: Bu sınıf aşağıdakilerin sağlanmasını kapsamaktadır; özel, ticari, sigorta ve hukuki alanlarında soruşturma hizmetleri; koruma, devriye veya güvenlik hizmetleri. Başlıca uygulayıcılar: Fiziki özel güvenlik şirketleri (fabrika, AVM, site, hastane, havalimanı güvenliği — 80.01); Alarm izleme merkezleri (AHM), CCTV kamera izleme ve uzaktan elektronik güvenlik operatörleri (80.09).
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 80.01 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
80.01 sınıfı altında Türkiye sicilinde 2 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 80.01.01 [Tehlikeli], 80.01.02 [Az Tehlikeli]).
80.01 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (5188 s.K. gereği yalnızca Anonim veya Limited Şirket; şahıs işletmesi özel güvenlik şirketi kuramaz!) / 5188 s.K. gereği şahıs şirketi özel güvenlik veya alarm izleme şirketi kuramaz.. İzin/Ruhsat: MÜNHASIR FAALİYET ŞARTI (5188 s.K. m. 5): Özel güvenlik şirketlerinin hisselerinin nama yazılı olması, kurucu/yöneticilerde adli sicil/güvenlik soruşturması temizliği ve faaliyet konusunun münhasıran koruma ve güvenlik hizmeti (yanına başka inşaat/temizlik vb. iş EKLEYEMEZ!) olması şarttır; ayrıca İçişleri Bakanlığı Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesi zorunludur! Vergi/Teşvik: 9/10 KDV TEVKİFATI: 5188 s.K. kapsamındaki özel güvenlik şirketlerinin KDV mükelleflerine ve belirlenmiş alıcılara verdiği koruma, fiziki güvenlik ve alarm izleme hizmetlerinde faturanın tamamı üzerinden 9/10 KDV tevkifatı uygulanır (ayrıca personel gideri ağırlıklı olduğu için vergi incelemelerinde SGK prim tutarlılığı kontrol edilir).
80.01 ile en sık karıştırılan 62.20 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
62.20 — Siber Güvenlik Danışmanlığı: Fiziki nöbet, koruma, devriye ve zırhlı taşıma 80.01; ağ güvenliği, SOC, sızma testi ve dijital güvenlik danışmanlığı 62.20’dir. Vergisel/hukuki etki: 5188 s.K. kapsamında özel güvenlik şirketleri aynı tüzel kişilik altında siber güvenlik, temizlik veya inşaat işi yürütemez.
80.01 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
80.01 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 541990 (All Other Professional, Scientific, and Technical Services), 561611 (Investigation and Personal Background Check Services), 561612 (Security Guards and Patrol Services) • İngiltere UK SIC 2007: 80100 (Private security activities), 80300 (Investigation activities) • Sanal POS MCC 7393 (Dedektiflik ve Özel Güvenlik Hizmetleri).
80.01 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 80.01, eski NACE Rev. 2 sürümünde 80.10 (Özel güvenlik faaliyetleri), 80.30 (Soruşturma faaliyetleri) koduna karşılık gelir.