05 — Kömür ve linyit çıkartılması
Mining of coal and lignite
NACE Rev. 2.1 Bölüm 05: Kömür ve linyit çıkartılması. Üst sektör: Kısım B (Madencilik ve Taş Ocakçılığı).
3 Haneli Alt Gruplar 05
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- MAPEG (Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü) IV. Grup Arama ve İşletme Ruhsatı + İşletme İzni
- ÇED Olumlu Kararı ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı (1. Sınıf Gayrisıhhi Müessese)
- MAPEG siciline işlenmiş Daimi Nezaretçi (Maden Mühendisi) ve İş Güvenliği Uzmanı ataması
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret ve Sanayi Odası (5174 s.K.) + Sanayi Sicil Belgesi (6948 s.K.)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Şahıs işletmeleri maden işletme izni alabilse de fiilen sermaye şirketi yapısı standarttır.
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- MAPEG Ruhsat Sicili & TMMOB Maden Mühendisleri Odası Daimi Nezaretçi Vizesi
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- 3213 s.K. m. 14 gereği ocak başı satış tutarı üzerinden yıllık Devlet Hakkı ödenir.
- Maden arama faaliyetlerine yönelik makine ve teçhizat teslimleri KDVK m. 13/c uyarınca KDV’den müstesnadır.
- 6331 s.K. Çok Tehlikeli sınıf olup yeraltı çalışanlarında erken emeklilik (fiili hizmet süresi zammı - 5510 m. 40) ve asgari 2 kat taban ücret zorunluluğu (3213 Ek m. 9) uygulanır.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Kömür ve Çelik geçiş mekanizmaları (Just Transition Fund), AB Metan Emisyonu Tüzüğü (EU) 2024/1787 ve Maden Atıkları Direktifi 2006/21/EC hükümlerine tabidir.
ABD NAICS 2121 kapsamındadır. Federal Office of Surface Mining Reclamation and Enforcement (OSMRE) ve MSHA (Mine Safety and Health Administration) 30 CFR Parts 70–75 zorunlu denetimlerine tabidir.
İngiltere Mining Remediation Authority (eski Coal Authority) ruhsatı ve UK SIC 05101–05200 sicil kaydı zorunludur; yeni termal kömür izinleri yasal kısıtlamalara tabidir.
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Tüccar olarak kömür alıp satmak Bölüm 05 değil toptan (46.81) veya perakende ticaret (47.78) kapsamındadır.
- Yeraltı madeninde sığınma odası ve hayat hattı eksiklikleri işin derhal durdurulması (6331 m. 25) sebebidir.
| Kod | Resmi Tanım | Grup / Düzey | Küresel Kodlar | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Taş kömürü madenciliği | 05.1 |
US 211130
UK 05101
R2 05.10 | İncele → | |
| Linyit madenciliği | 05.2 |
US 212114
UK 05200
R2 05.20 | İncele → |
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 Bölüm 05 hangi faaliyet sınıflarını içerir?
Bölüm 05 (Kömür ve linyit çıkartılması) toplam 2 grup ve 2 dört haneli faaliyet sınıfından oluşur.
Bölüm 05 kodlarının ABD NAICS ve UK SIC karşılıklarını görebilir miyim?
Evet. Tablodaki her sınıf satırı ilgili NAICS 2022, UK SIC 2007 ve eski NACE Rev. 2 karşılıklarını listeler ve kod sayfasına bağlar.