43.21.03 — Kara yolları, demir yolları ve diğer raylı yolların, liman ve havaalanlarının aydınlatma ve sinyalizasyon sistemlerinin tesisatı (havaalanı pisti aydınlatmasının tesisatı dahil)
43.21, bina ve yapıların iç/dış elektrik tesisatı, zayıf akım/data kablolama, güvenlik kamerası/alarm montajı ve çatı üstü güneş paneli (PV) elektrik kurulumunu kapsar — 6331 Çok Tehlikeli olup çalışanlarda MYK Elektrik Tesisatçısı Belgesi ve EMO yetkili fen adamı kaydı şarttır.
2 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
Geleneksel Girişimci Destek Programı
2005/9207 BKK İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği & 213 s. VUK m. 127
MCC 1711
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Bina yıkım, hafriyat, kazı, fore kazık ve zemin iyileştirme taşeronları
- Elektrik tesisatı, sıhhi tesisat, doğalgaz ve HVAC (ısıtma/soğutma) taahhüt firmaları
- Sıva, alçıpan, boya, seramik fayans, çatı, dış cephe mantolama ve PVC doğrama ustaları
Bu Sınıf Şunları Kapsar
4- Kara yolları, demir yolları ve diğer raylı yolların, liman ve havaalanlarının aydınlatma ve sinyalizasyon sistemlerinin tesisatı (havaalanı pisti aydınlatmasının tesisatı dahil)
- Bu sınıf her çeşit bina ile bina dışı inşaatların elektrik tesisatlarının kurulum, bakım ve onarımını kapsamaktadır
- aşağıdakilerin tesisat kurulumunu kapsamaktadır; elektrik kabloları ve bağlantı parçaları; telekomünikasyon kabloları; fiber optik dahil bilgisayar ağı ve kablolu televizyon kabloları; uydu antenleri; aydınlatma sistemleri; yangın alarmları; hırsız alarm sistemleri; sokak aydınlatması ve elektrik sinyalleri; havaalanı pist aydınlatması; binalardaki fotovoltaik sistemleri; süpürgelik tipi ısıtma (İnşaat ve tesisat sektöründe, duvarların alt kısmına, yani süpürgelik hizasına monte edilen elektrikli veya sıcak sulu özel ısıtma panelleri/radyatörleri; enerji depolama sistemleri
- elektrikli araçlar için duvara monte şarj cihazlarının kurulumu.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
5- elektrik ve telekomünikasyon dağıtım hatlarının inşası, bkz. 42.22
- güneş ve rüzgar enerjisi çiftliklerinin inşaatı, bkz. 42.22
- elektrik dağıtımı için istasyonların inşası, örneğin, elektrikli araçlar için bkz. 42.22
- paratonerlerin tesisat kurulumu, bkz. 43.24
- elektronik güvenlik sistemlerinin izlenmesi ve uzaktan izlenmesi, örneğin, hırsız alarmları ve yangın alarmları, bunların kurulumu ve bakımı dahil, bkz. 80.09.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Çalışanlarda Mesleki Yeterlilik Kurumu (MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi: elektrikçi, tesisatçı, sıvacı, boyacı, iskele kurulum elemanı vb. 6331 m. 17 uyarınca zorunlu)
- Doğalgaz tesisatında (43.22) İGDAŞ/Başkentgaz/dağıtıcı şirket İç Tesisat Yetki Belgesi ve EMO/MMO mühendis imzası
- Yıkım işlerinde (43.11) ÇŞİDB Yıkım Müteahhitliği Yetki Belgesi (Y1/Y2/Y3) + Asbest Raporu & Belediye Yıkım Ruhsatı
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası veya TSO (5174 s.K.)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Elektrikçiler / Sıhhi Tesisatçılar / İnşaat Sanatkarları Esnaf Odası (5362 s.K.) — saha ustaları şahıs/esnaf olarak yoğun kurulur
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart- Taşeron veya ana yüklenici fark etmeksizin KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılara yapılan 5 Milyon TL üzeri (veya belirlenmiş alıcılara tutar sınırı olmaksızın) yapım/montaj işlerinde 4/10 KDV tevkifatı izlenir.
- Yatırımlarda (fabrika/tesis elektrik-mekanik taahhüt) işçilik ve taşeron faturalaması 5510 m. 85 işçilik hesabında önem taşır; küçük esnaf gerçek/basit usul sınırları 2026 düzenlemelerine göre izlenmelidir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Yenilenen EPBD (güneş paneli & ısı pompası kurulumcu yeterliliği), F-Gaz (EU) 2024/573 sertifikası (klima/ısı pompası montajı) ve Hizmetler Direktifi 2006/123/EC uygulanır.
ABD NAICS 238 (Specialty Trade Contractors) kapsamındadır. Master Electrician / Master Plumber eyalet ruhsatları, EPA Section 608 Soğutucu Akışkan Sertifikası (HVAC) ve OSHA Fall Protection (1926.501) zorunludur.
HMRC CIS (tüm alt yüklenici inşaat ödemelerinde %20/%30 kesinti), Gas Safe Register (doğalgaz tesisatı yasal zorunluluk), NICEIC/PART P (elektrik) ve F-Gas kaydı şarttır (UK SIC 43xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Kendi atölyesinde mutfak dolabı veya demir kapı üretip sonra monte etmek İmalat (31.00 / 25.12) iken, üretmediği hazır kapı/pencereyi/seramiği şantiyede monte etmek Bölüm 43’tür.
- MYK belgesiz usta/elektrikçi çalıştırmak 6331 m. 17 cezası ve iş kazasında tam işveren kusuru doğurur.
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
En sıkı İSG rejimi uygulanır: 1. çalışandan itibaren A sınıfı uzman, işyeri hekimi, 10+ çalışanda diğer sağlık personeli ve 6331 m. 17 Mesleki Yeterlilik/Eğitim Belgesi zorunludur.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
Bu NACE kodu KOSGEB Desteklenen Sektörler listesinde yer almakta olup şirket kuruluşu öncesinde KOSGEB Geleneksel Girişimcilik Eğitimi tamamlanmak şartıyla geri ödemesiz İş Kurma Desteğine (şahıs vs sermaye şirketi tavanları ve ilk 3 yıl SGK prim günlü istihdam desteği) başvurabilir.
KOSGEB Girişimci Destek Programı (Genel Sektör Kapsamı)
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Sanal ofis veya salt ev adresiyle vergi dairesi yoklamasından ve belediye ruhsat denetiminden geçilemez. Faaliyet niteliğine göre Sıhhi Müessese veya 1./2./3. Sınıf Gayrisıhhi Müessese (GSM) Ruhsatı, tapu/yapı kullanma (iskân) uyumu, itfaiye uygunluk raporu ve işyeri fiili donanımı ibraz edilmelidir.
Şahıs mülkünden kiralanan fiziki işyeri için GVK m. 94/5 uyarınca aylık net kiranın brütleştirilmiş tutarı üzerinden %20 kira stopajı beyan edilir (kurumsal/şirket mülklerinden kiralamada stopaj yerine +%20 KDV’li kira faturası düzenlenir).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Çok Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 2 yılda bir (kaza/revizyonda derhal) | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 2 yılda bir plan (her 30 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | Yılda en az 1 kez 16 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | Yılda bir (hekim 15 dk/çalışan/ay; 10+ çalışanda DSP 10–20 dk) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Mesleki Belge | 1+ çalışanda A sınıfı uzman (40 dk/çalışan/ay) + 6331 m. 17 mesleki eğitim belgesi | 6331 s.K. m. 6, 17; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245İş emri/teslim tutanağı ile desteklenen saha ödemelerinde sorunsuz sanal/fiziki POS onayı.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 80.09 — Alarm İzleme Merkezi (NACE 2.1) → | Kamerayı/alarmı duvara takıp kablolamak 43.21; 7/24 alarm sinyalini uzaktan izleyip polis/itfaiye yönlendirmek 80.09 (eski 80.20)’dur! | 80.09 için Valilik Alarm İzleme Merkezi İzin Belgesi zorunludur; 43.21 elektrikçi bunu yapamaz! |
| 43.22 — Sıhhi Tesisat, Isıtma ve İklimlendirme → | Elektrik, priz, pano ve data kablolama 43.21; su, doğalgaz borusu, kombi, kalorifer ve klima/HVAC montajı 43.22’dir. | Her ikisi de yapım işi kapsamında belirlenmiş limit üstü/müteahhitlere karşı 4/10 KDV tevkifatı kurallarına tabidir. |
43.11.01 — Yıkım işleri (binaların ve diğer yapıların yıkılması ve sökülmesi)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 43.11.01 (Yıkım işleri (binaların ve diğer yapıların yıkılması ve sökülmesi)). İSG Tehlike Sınıfı: Çok Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
43.12.00 — Şantiyenin hazırlanması (zemin ve arazi hazırlama, alanın temizlenmesi ile kazı ve hafriyat işleri)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 43.12.00 (Şantiyenin hazırlanması (zemin ve arazi hazırlama, alanın temizlenmesi ile kazı ve hafriyat işleri)). İSG Tehlike Sınıfı: Çok Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
43.13.01 — Test sondajı ve delme (madencilikle bağlantılı olarak gerçekleştirilen test sondajı hariç)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 43.13.01 (Test sondajı ve delme (madencilikle bağlantılı olarak gerçekleştirilen test sondajı hariç)). İSG Tehlike Sınıfı: Çok Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 43.21.03 Kara yolları, demir yolları ve diğer raylı yolların, liman ve havaalanlarının aydınlatma ve sinyalizasyon sistemlerinin tesisatı (havaalanı pisti aydınlatmasının tesisatı dahil)
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 43.21.03 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
43.21.03 (Kara yolları, demir yolları ve diğer raylı yolların, liman ve havaalanlarının aydınlatma ve sinyalizasyon sistemlerinin tesisatı (havaalanı pisti aydınlatmasının tesisatı dahil)) şu faaliyetleri kapsar: Kara yolları, demir yolları ve diğer raylı yolların, liman ve havaalanlarının aydınlatma ve sinyalizasyon sistemlerinin tesisatı (havaalanı pisti aydınlatmasının tesisatı dahil); Bu sınıf her çeşit bina ile bina dışı inşaatların elektrik tesisatlarının kurulum, bakım ve onarımını kapsamaktadır; aşağıdakilerin tesisat kurulumunu kapsamaktadır; elektrik kabloları ve bağlantı parçaları; telekomünikasyon kabloları; fiber optik dahil bilgisayar ağı ve kablolu televizyon kabloları; uydu antenleri; aydınlatma sistemleri; yangın alarmları; hırsız alarm sistemleri; sokak aydınlatması ve elektrik sinyalleri; havaalanı pist aydınlatması; binalardaki fotovoltaik sistemleri; süpürgelik tipi ısıtma (İnşaat ve tesisat sektöründe, duvarların alt kısmına, yani süpürgelik hizasına monte edilen elektrikli veya sıcak sulu özel ısıtma panelleri/radyatörleri; enerji depolama sistemleri. Başlıca uygulayıcılar: Bina yıkım, hafriyat, kazı, fore kazık ve zemin iyileştirme taşeronları; Elektrik tesisatı, sıhhi tesisat, doğalgaz ve HVAC (ısıtma/soğutma) taahhüt firmaları.
43.21.03 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
43.21.03 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Çok Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 2 yılda bir (kaza/revizyonda derhal) risk değerlendirmesi; Çok tehlikeli işlerde 6331 m. 17 ve MYK Tebliği uyarınca mesleki eğitim / MYK belgesi olmayan çalışan işbaşı yaptırılamaz; aksi halde işin durdurulması ve çalışan başına idari para cezası uygulanır.). İşyeri statüsü: Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart. KOSGEB durumu: Geleneksel Girişimci Destek Programı.
43.21.03 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası veya TSO (5174 s.K.) / Elektrikçiler / Sıhhi Tesisatçılar / İnşaat Sanatkarları Esnaf Odası (5362 s.K.) — saha ustaları şahıs/esnaf olarak yoğun kurulur. İzin/Ruhsat: Çalışanlarda Mesleki Yeterlilik Kurumu (MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi: elektrikçi, tesisatçı, sıvacı, boyacı, iskele kurulum elemanı vb. 6331 m. 17 uyarınca zorunlu) Vergi/Teşvik: Taşeron veya ana yüklenici fark etmeksizin KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılara yapılan 5 Milyon TL üzeri (veya belirlenmiş alıcılara tutar sınırı olmaksızın) yapım/montaj işlerinde 4/10 KDV tevkifatı izlenir.
43.21.03 ile en sık karıştırılan 80.09 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
80.09 — Alarm İzleme Merkezi (NACE 2.1): Kamerayı/alarmı duvara takıp kablolamak 43.21; 7/24 alarm sinyalini uzaktan izleyip polis/itfaiye yönlendirmek 80.09 (eski 80.20)’dur! Vergisel/hukuki etki: 80.09 için Valilik Alarm İzleme Merkezi İzin Belgesi zorunludur; 43.21 elektrikçi bunu yapamaz!
43.21.03 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
43.21.03 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 1711 (Özel İnşaat, Isıtma, Sıhhi Tesisat & Elektrik).
43.21.03 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: elektrik ve telekomünikasyon dağıtım hatlarının inşası, bkz. 42.22; güneş ve rüzgar enerjisi çiftliklerinin inşaatı, bkz. 42.22; elektrik dağıtımı için istasyonların inşası, örneğin, elektrikli araçlar için bkz. 42.22.