69.20.01 — Mali müşavirlik hizmetleri
3568 SAYILI KANUN (SMMM / YMM): 69.20, TÜRMOB ruhsatlı mali müşavirlik, yeminli mali müşavirlik, vergi beyanı, bordrolama ve KGK yetkili bağımsız denetimi kapsar; ticaret yasağı nedeniyle başka ticari kodlarla karıştırılamaz ve yurt dışına verilen muhasebe kaydı tutma KVK 10/1-ğ %80 indirime tabidir.
6 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
KOSGEB Kapsamı Dışındadır
213 s. VUK m. 127–131 (Yoklama) & 193 s. GVK m. 94
MCC 8931
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Baroya kayıtlı serbest avukatlar, hukuk büroları ve Avukatlık Ortaklıkları (69.10)
- Noterler ve adli/ticari tahkim & arabuluculuk merkezleri (69.10)
- TÜRMOB ruhsatlı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler (SMMM), Yeminli Mali Müşavirler (YMM) ve bağımsız denetim firmaları (69.20)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
8- Mali müşavirlik hizmetleri
- şirketler ve diğerlerinin ticari işlemlerinin kaydedilmesi
- mali muhasebe ve bordro muhasebesi vb. için defter tutma faaliyetleri
- finansal hesapların hazırlanması veya denetimi
- hesapların incelenmesi ve doğruluklarının belgelendirilmesi
- kişisel ve işletme geliri vergi iadesinin hazırlanması
- muhasebe danışmanlığı faaliyetleri ve kamu idaresi önünde (örneğin; vergi daireleri ve vergi mahkemeleri) müvekkiller adına temsil
- harç ve vergi tarifesi hesaplama hizmet faaliyetleri.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- faturalama hizmetleri faaliyetleri.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
4- muhasebe yazılımının yayımlanması, bkz. 58.29
- muhasebe yazılımı programının hazırlanması, bkz. 62.10
- muhasebe sistemlerine ve bütçe kontrol prosedürlerine ilişkin idari danışmanlık, bkz. 70.20
- fatura tahsilatı, bkz. 82.91.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Avukatlık (69.10): İlgili İl Baro Levhasına Kayıt ve Ruhsatname zorunludur; hukuk alanında LTD/A.Ş. kurulamaz — yalnızca serbest avukat veya Baro’ya kayıtlı Avukatlık Ortaklığı şeklinde çalışılır! (İstisna: 6325 s.K. Sicil Kayıtlı Arabuluculuk).
- Mali Müşavirlik / Defter Tutma (69.20): TÜRMOB / İSMMMO-ASMMMO Ruhsatı zorunludur; SMMM/YMM ruhsatı olmadan beyanname gönderme, defter tutma veya SMMM Ltd/A.Ş. kurmak 3568 s.K. m. 3 uyarınca suçtur! Bağımsız denetim için ayrıca KGK Yetki Belgesi şarttır.
- Hem avukat hem SMMM için fiziki büro veya ilgili Baro/Oda yönetmeliğinin izin verdiği özel ortak/paylaşımlı büro standartları denetlenir; reklam yasağına (1136 m. 55 / 3568 m. 44) uyulmalıdır!
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Sicili/Odası KULLANILMAZ (Avukatlık Ortaklığı Baro siciline; SMMM/YMM şirketleri yalnızca meslek odasına ve Ticaret Siciline ortaklık kurallarıyla kaydolur)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- ZORUNLU ÖZERKLİK: İl Barosu (1136 s.K.) veya SMMM/YMM Odası — TÜRMOB (3568 s.K.) serbest meslek mükellefiyeti; KOSGEB kapsamı dışındadır!
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- Türkiye Barolar Birliği (TBB) / TÜRMOB / KGK / Adalet Bakanlığı
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
Bağımsız Büro / SMMM Odası Meslek Mevzuatına Uygun Ofis Zorunlu- SERBEST MESLEK MAKBUZU (e-SMM) & %20 STOPAJ: Serbest avukatlar ve mali müşavirler şirket/vergi mükellefi müvekkillere fatura değil e-SMM düzenler ve brüt ücret üzerinden %20 gelir vergisi stopajı kesilir (muhatap Muhtasar ile öder; yıllık beyannameden mahsup edilir). KDV genel oranı %20’dir (yalnızca CMK/adli yardım avukatlık hizmetleri %10 KDV ve bazı vergi/denetim şartları saklıdır).
- KVK m. 10/1-ğ MUHASEBE KAYDI TUTMA İHRACATI (%80): SMMM şirketlerinin/serbest meslek erbaplarının münhasıran yurt dışı mukim firmalara Türkiye’den verdiği muhasebe kaydı tutma hizmetlerinde %80 kazanç indirimi kanun metninde açıkça sayılmıştır! (Avukatlık hukuki mütalaası 10/1-ğ listesinde yer almaz, ancak KDVK 11/1-a hizmet ihracatı %0 KDV şartları sağlanırsa KDV istisnası alır.)
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
Avrupa’da Avukatlık Hizmetleri Direktifi 77/249/EEC & Kuruluş Direktifi 98/5/EC, Bağımsız Denetimde AB Audit Directive 2006/43/EC & CSRD (Sürdürülebilirlik Raporlaması Denetimi) ve 6AMLD (hem avukatlar hem muhasebeciler KYC yükümlüsüdür) uygulanır.
ABD NAICS 5411 (Legal) ve 5412 (Accounting/CPA/Tax Prep/Payroll) kapsamındadır. Birçok eyalette avukat/CPA firmaları sıradan LLC yerine LLP veya Professional Corporation (PC / PLLC) kurmak zorundadır! Her eyalette State Bar, State Board of Accountancy (CPA) ve IRS PTIN (Paid Tax Return Preparer) zorunludur (unauthorized practice of law — UPL suçu ağır yaptırıma tabidir!).
SRA (Solicitors Regulation Authority) / BSB & Legal Services Act 2007 (Reserved Legal Activities lisansı olmadan mahkeme/tapu/miras işi yapmak suçtur!); muhasebe ve denetimde ICAEW / ACCA / AAT + zorunlu AML Supervision ve UK SIC 69101–69203 uygulanır.
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Teknoloji/danışmanlık şirketi kurarken "şirketlere hukuki danışmanlık ve ön muhasebe desteği vereceğiz" diye 69.10 veya 69.20 NACE kodu eklemek Baro/TÜRMOB ruhsatı olmadan tescil edilmez; yönetim/iş danışmanlığı için 70.20 seçilmelidir!
- 3568 s.K. yetkisi olmadan başkalarının vergi beyannamesini vermek ve "mali müşavirlik" unvanı kullanmak adli para/hapis cezası konusudur.
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde 01.01.2025 itibarıyla 6331 m. 6 kapsamı yürürlüğe girmiştir; işveren ÇSGB/Anadolu Üniv. İSG eğitimini tamamlayarak hizmeti kendisi yürütebilir.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
Birincil tarım, finans/sigorta, gayrimenkul aracılığı, hukuk/mali müşavirlik, sağlık/eğitim gibi sektörler KOSGEB Girişimci Destek Programı kapsamı dışındadır.
KOSGEB Desteklenen Sektörler Listesi
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Faaliyet masa başı ve fikri/dijital hizmete dayandığından 2005/9207 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik kapsamında fiili imalathane veya dükkân şartı aranmaz; sanal ofis kira sözleşmesi ile VUK m. 127 vergi dairesi yoklaması tamamlanır.
Sanal ofis hizmet faturasında %20 kira stopajı (GVK m. 94/5) doğmaz ve faturadaki %20 KDV indirilir. Konut (ev-ofis) gösteriminde ise brüt kira üzerinden %20 stopaj ve mülkiyet/ortak kira muvafakati kontrol edilir (634 s. KMK m. 24).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Az Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 6 yılda bir | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 6 yılda bir plan (her 50 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | 3 yılda bir en az 8 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | En geç 5 yılda bir (hekim min. 5 dk/çalışan/ay) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Hekim Görevlendirme | Uzman min. 10 dk/çalışan/ay (<50 çalışanda işveren e-sertifikalı üstlenebilir) | 6331 s.K. m. 6, 38; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245SMMM/CPA ruhsatı ile aylık danışmanlık aboneliklerinde en güvenilir B2B kategorilerinden biridir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 70.20 — Finansal Strateji & İş Danışmanlığı → | Defter tutma, beyanname ve resmi denetim 69.20; ruhsat gerektirmeyen bütçe/KPI ve yönetim koçluğu 70.20’dir. | 3568 s.K. uyarınca ruhsatsız şirket "mali müşavirlik" faturası kesemez ve beyanname gönderemez. |
69.10.01 — Bilirkişi faaliyetleri (hukuki konularda)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 69.10.01 (Bilirkişi faaliyetleri (hukuki konularda)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Sanal Ofis / Home-Office %100 Uygun.
69.10.02 — Hukuk müşavirliği
Türkiye 6 haneli NACE kodu 69.10.02 (Hukuk müşavirliği). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Sanal Ofis / Home-Office %100 Uygun.
69.10.03 — Hukuk danışmanlığı ve temsil faaliyetleri (avukatlık faaliyetleri)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 69.10.03 (Hukuk danışmanlığı ve temsil faaliyetleri (avukatlık faaliyetleri)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Bağımsız Büro / Hukuk Bürosu Zorunlu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 69.20.01 Mali müşavirlik hizmetleri
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 69.20.01 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
69.20.01 (Mali müşavirlik hizmetleri) şu faaliyetleri kapsar: Mali müşavirlik hizmetleri; şirketler ve diğerlerinin ticari işlemlerinin kaydedilmesi; mali muhasebe ve bordro muhasebesi vb. için defter tutma faaliyetleri. Başlıca uygulayıcılar: Baroya kayıtlı serbest avukatlar, hukuk büroları ve Avukatlık Ortaklıkları (69.10); Noterler ve adli/ticari tahkim & arabuluculuk merkezleri (69.10).
69.20.01 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
69.20.01 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Az Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 6 yılda bir risk değerlendirmesi; 01.01.2025 sonrası 50’den az çalışanlı az tehlikeli işyerlerinde: İşveren veya işveren vekili e-sertifika eğitimiyle risk değerlendirmesi ve İSG sürecini üstlenebilir (ancak işe giriş/periyodik sağlık muayeneleri kamu sağlık sunucuları, aile hekimi veya OSGB hekimince düzenlenir). 50 ve üzeri çalışanda tam/kısmi süreli C sınıfı İSG uzmanı ve işyeri hekimi zorunludur.). İşyeri statüsü: Bağımsız Büro / SMMM Odası Meslek Mevzuatına Uygun Ofis Zorunlu. KOSGEB durumu: KOSGEB Kapsamı Dışındadır.
69.20.01 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Sicili/Odası KULLANILMAZ (Avukatlık Ortaklığı Baro siciline; SMMM/YMM şirketleri yalnızca meslek odasına ve Ticaret Siciline ortaklık kurallarıyla kaydolur) / ZORUNLU ÖZERKLİK: İl Barosu (1136 s.K.) veya SMMM/YMM Odası — TÜRMOB (3568 s.K.) serbest meslek mükellefiyeti; KOSGEB kapsamı dışındadır!. İzin/Ruhsat: Avukatlık (69.10): İlgili İl Baro Levhasına Kayıt ve Ruhsatname zorunludur; hukuk alanında LTD/A.Ş. kurulamaz — yalnızca serbest avukat veya Baro’ya kayıtlı Avukatlık Ortaklığı şeklinde çalışılır! (İstisna: 6325 s.K. Sicil Kayıtlı Arabuluculuk). Vergi/Teşvik: SERBEST MESLEK MAKBUZU (e-SMM) & %20 STOPAJ: Serbest avukatlar ve mali müşavirler şirket/vergi mükellefi müvekkillere fatura değil e-SMM düzenler ve brüt ücret üzerinden %20 gelir vergisi stopajı kesilir (muhatap Muhtasar ile öder; yıllık beyannameden mahsup edilir). KDV genel oranı %20’dir (yalnızca CMK/adli yardım avukatlık hizmetleri %10 KDV ve bazı vergi/denetim şartları saklıdır).
69.20.01 ile en sık karıştırılan 70.20 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
70.20 — Finansal Strateji & İş Danışmanlığı: Defter tutma, beyanname ve resmi denetim 69.20; ruhsat gerektirmeyen bütçe/KPI ve yönetim koçluğu 70.20’dir. Vergisel/hukuki etki: 3568 s.K. uyarınca ruhsatsız şirket "mali müşavirlik" faturası kesemez ve beyanname gönderemez.
69.20.01 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
69.20.01 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 8931 (Muhasebe, Denetim ve Mali Müşavirlik Hizmetleri).
69.20.01 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: muhasebe yazılımının yayımlanması, bkz. 58.29; muhasebe yazılımı programının hazırlanması, bkz. 62.10; muhasebe sistemlerine ve bütçe kontrol prosedürlerine ilişkin idari danışmanlık, bkz. 70.20.