79.11.01 — Seyahat acentesi faaliyetleri
79.11, uçak/otobüs bileti, otel konaklaması, paket tur ve sağlık turizmi seyahat aracılığı yapan 1618 s.K. Seyahat Acentalarını kapsar; Türkiye’de Kültür ve Turizm Bakanlığı İşletme Belgesi + TÜRSAB üyeliği zorunlu olup Sanal Ofis ile açılmaz.
6 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
KOSGEB Hizmet Sektörü & Turizm Geliştirme Teşvikleri
2005/9207 BKK İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği & 213 s. VUK m. 127
MCC 4722
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- A, B veya C Grubu Seyahat Acenteleri ve online uçak/otel/tur platformları (OTA — 79.11)
- Incoming / Outgoing tur operatörleri ve sağlık/MICE turizmi tur paketleyicileri (79.12)
- Profesyonel turist rehberleri, bilet rezervasyon ve şehir tanıtım büroları (79.90)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
3- Seyahat acentesi faaliyetleri
- esas olarak halka veya ticari müşterilere paket turlar ve gemi yolculukları satışı ile konaklama konusunda ek danışmanlık veya uzmanlık hizmeti sunan acentelerin faaliyetleri: yurt içi ve yurt dışı önceden paketlenmiş turlar için rezervasyon hizmetleri faaliyetleri; gruplar için yurt içi veya yurt dışı özel paket turlar için rezervasyon hizmetleri faaliyetleri.
- tur operatörlerinden turistik hizmet sağlanmasına ilişkin sözleşmelerin akdedilmesinde aracılık faaliyetleri.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- seyahat varış yerindeki paket tur hizmetleri aracılığı.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
4- sadece yolcu taşımacılığına yönelik aracılık hizmeti faaliyetleri, bkz. 52.32
- sadece konaklamaya yönelik aracılık hizmeti faaliyetleri, bkz. 55.40
- müşterinin talebi üzerine, turistik hizmetlerin sağlanmasına yönelik sözleşmelerin imzalanmasıyla ilgili fiili ve yasal işlemlerin faaliyetleri, bkz. bölüm 69
- seyahat paketi satışı: seyahatle bağlantılı bir hizmetin dağıtım biçimi, ancak ertelenmiş bir hizmet olup herhangi bir nitelikte olabilir: oteller, restoranlar, bakım, boş zaman etkinlikleri, vb.), bkz. 82.99.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Türkiye’de uçak/otobüs bileti aracılığı, otel rezervasyon komisyonculuğu, hac/umre veya yurt içi/dışı tur satışı yapan her işletme (online site dahil!) Kültür ve Turizm Bakanlığı Seyahat Acentası İşletme Belgesi (A/B/C Grubu) almak ve TÜRSAB’a (Türkiye Seyahat Acentaları Birliği) kayıt olmak ZORUNDADIR! (Belgesiz tur satışı 1618 s.K. uyarınca derhal kapatma ve adli para cezası sebebidir.)
- Acentenin enformasyon memuru sertifikalı personel istihdam etmesi ve fiziki acente adresini tescil ettirmesi (Sanal Ofis GEÇERSİZDİR — sadece fiziki işyeri tabelası ve TÜRSAB şube şartı!) zorunludur.
- Zorunlu Paket Tur Mesleki Sorumluluk Sigortası ve IATA uçak bileti yetkisi (havayolu biletleme için).
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası + TÜRSAB (Türkiye Seyahat Acentaları Birliği — kanuni tekel meslek birliği)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- 1618 s.K. kapsamında Acenta İşletme Belgesi ticaret siciline kayıtlı tacir (genellikle Ltd./A.Ş., şahıs tacir de mümkün) ve TÜRSAB onayı ile verilir.
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- TÜRSAB & Kültür ve Turizm Bakanlığı / TUREB (79.90)
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
TÜRSAB Standartlarında Bağımsız Fiziki Ofis Zorunlu- YURT DIŞINDAN TÜRKİYE’YE TURİST GETİREN ACENTELERDE KDV İSTİSNASI: Yurt dışı kaynaklı müşterilere yurt dışı seyahat veya Türkiye içinde yalnızca yurt dışına yönelik aracılık komisyonu faturalarında KDVK m. 11/1-a ve ikametgâh/hizmetten faydalanma ayrımları dikkatle uygulanır (yurt içi otel konaklama yansıtmasında %10 KDV, acente hizmet komisyonunda %20 KDV geçerlidir; %2 Konaklama Vergisi otele aittir).
- MCC 4722 FİNTEK UYARISI: Stripe, PayTR, iyzico ve tüm bankalarda Seyahat Acenteleri (MCC 4722) ileri tarihli tur iptali riski nedeniyle Yüksek Risk kategorisindedir; TÜRSAB belgesi yüklenmeden sanal POS açılmaz ve dönemsel valör/rolling reserve uygulanabilir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Paket Seyahat Direktifi (EU) 2015/2302 (acente iflasına karşı zorunlu teminat ve müşteriye tam geri ödeme güvencesi!) ve KDV TOMS (Tour Operators’ Margin Scheme) (tur operatörlerinin tüm AB’de kâr marjı üzerinden KDV ödemesi!) doğrudan uygulanır.
ABD NAICS 5615 (561510 Travel Agencies, 561520 Tour Operators) kapsamındadır. Havayolu biletlemede ARC (Airlines Reporting Corporation) / IATAN akreditasyonu ve California, Florida, Washington, Hawaii gibi Seller of Travel (SOT) eyalet ruhsatı & Trust Account zorunluluğu (kayıtsız satış eyalette ağır cezalıdır!) geçerlidir.
Uçuş içeren paket turlarda yasal CAA ATOL Licence (Air Travel Organiser’s Licence), uçuşsuz paketlerde ABTA/PTS/Trust Account (Package Travel Regs 2018) ve HMRC TOMS VAT Margin Scheme zorunludur (UK SIC 79xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Instagram veya web sitesi üzerinden TÜRSAB İşletme Belgesi kiralamadan/almadan "hafta sonu turu / VIP transfer + otel paketi" satmak 1618 s.K. uyarınca belgesiz seyahat acenteciliği suçudur!
- Kokartlı Turist Rehberliği 79.90 kapsamındadır; TUREB ruhsatı olmadan rehberlik yapılamaz.
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde 01.01.2025 itibarıyla 6331 m. 6 kapsamı yürürlüğe girmiştir; işveren ÇSGB/Anadolu Üniv. İSG eğitimini tamamlayarak hizmeti kendisi yürütebilir.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
Bu NACE kodu KOSGEB Desteklenen Sektörler listesinde yer almakta olup şirket kuruluşu öncesinde KOSGEB Geleneksel Girişimcilik Eğitimi tamamlanmak şartıyla geri ödemesiz İş Kurma Desteğine (şahıs vs sermaye şirketi tavanları ve ilk 3 yıl SGK prim günlü istihdam desteği) başvurabilir.
KOSGEB Girişimci Destek Programı (Genel Sektör Kapsamı)
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Sanal ofis veya salt ev adresiyle vergi dairesi yoklamasından ve belediye ruhsat denetiminden geçilemez. Faaliyet niteliğine göre Sıhhi Müessese veya 1./2./3. Sınıf Gayrisıhhi Müessese (GSM) Ruhsatı, tapu/yapı kullanma (iskân) uyumu, itfaiye uygunluk raporu ve işyeri fiili donanımı ibraz edilmelidir.
Şahıs mülkünden kiralanan fiziki işyeri için GVK m. 94/5 uyarınca aylık net kiranın brütleştirilmiş tutarı üzerinden %20 kira stopajı beyan edilir (kurumsal/şirket mülklerinden kiralamada stopaj yerine +%20 KDV’li kira faturası düzenlenir).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Az Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 6 yılda bir | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 6 yılda bir plan (her 50 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | 3 yılda bir en az 8 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | En geç 5 yılda bir (hekim min. 5 dk/çalışan/ay) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Hekim Görevlendirme | Uzman min. 10 dk/çalışan/ay (<50 çalışanda işveren e-sertifikalı üstlenebilir) | 6331 s.K. m. 6, 38; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245TÜRSAB/ATOL benzeri yasal acente belgesi şarttır; rezervasyon tarihi ile hizmet tarihi arasındaki makas sebebiyle yüksek risk kategorisindedir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 79.12 — Tur Operatörleri (Paket Üretimi) → | Mevcut turları/biletleri nihai tüketiciye perakende satan acenteler 79.11; konaklama, transfer ve rehberliği birleştirip toptan paket tur üretenler 79.12’dir. | Türkiye’de A Grubu Seyahat Acentası Belgesi hem 79.11 hem 79.12 yetkisi verir; MCC 4722 tüm seyahat acentelerinde yüksek risk kart incelemesine tabidir. |
79.12.01 — Tur operatörü faaliyetleri
Türkiye 6 haneli NACE kodu 79.12.01 (Tur operatörü faaliyetleri). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir.
79.90.01 — Turist rehberliği ve ziyaretçiler için danışmanlık faaliyetleri (gezilerle ilgili bilgi sağlanması)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 79.90.01 (Turist rehberliği ve ziyaretçiler için danışmanlık faaliyetleri (gezilerle ilgili bilgi sağlanması)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir.
79.90.99 — Başka yerde sınıflandırılmamış diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler (turizm tanıtım faaliyetleri, vb.)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 79.90.99 (Başka yerde sınıflandırılmamış diğer rezervasyon hizmetleri ve ilgili faaliyetler (turizm tanıtım faaliyetleri, vb.)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 79.11.01 Seyahat acentesi faaliyetleri
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 79.11.01 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
79.11.01 (Seyahat acentesi faaliyetleri) şu faaliyetleri kapsar: Seyahat acentesi faaliyetleri; esas olarak halka veya ticari müşterilere paket turlar ve gemi yolculukları satışı ile konaklama konusunda ek danışmanlık veya uzmanlık hizmeti sunan acentelerin faaliyetleri: yurt içi ve yurt dışı önceden paketlenmiş turlar için rezervasyon hizmetleri faaliyetleri; gruplar için yurt içi veya yurt dışı özel paket turlar için rezervasyon hizmetleri faaliyetleri.; tur operatörlerinden turistik hizmet sağlanmasına ilişkin sözleşmelerin akdedilmesinde aracılık faaliyetleri.. Başlıca uygulayıcılar: A, B veya C Grubu Seyahat Acenteleri ve online uçak/otel/tur platformları (OTA — 79.11); Incoming / Outgoing tur operatörleri ve sağlık/MICE turizmi tur paketleyicileri (79.12).
79.11.01 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
79.11.01 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Az Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 6 yılda bir risk değerlendirmesi; 01.01.2025 sonrası 50’den az çalışanlı az tehlikeli işyerlerinde: İşveren veya işveren vekili e-sertifika eğitimiyle risk değerlendirmesi ve İSG sürecini üstlenebilir (ancak işe giriş/periyodik sağlık muayeneleri kamu sağlık sunucuları, aile hekimi veya OSGB hekimince düzenlenir). 50 ve üzeri çalışanda tam/kısmi süreli C sınıfı İSG uzmanı ve işyeri hekimi zorunludur.). İşyeri statüsü: TÜRSAB Standartlarında Bağımsız Fiziki Ofis Zorunlu. KOSGEB durumu: KOSGEB Hizmet Sektörü & Turizm Geliştirme Teşvikleri.
79.11.01 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası + TÜRSAB (Türkiye Seyahat Acentaları Birliği — kanuni tekel meslek birliği) / 1618 s.K. kapsamında Acenta İşletme Belgesi ticaret siciline kayıtlı tacir (genellikle Ltd./A.Ş., şahıs tacir de mümkün) ve TÜRSAB onayı ile verilir.. İzin/Ruhsat: Türkiye’de uçak/otobüs bileti aracılığı, otel rezervasyon komisyonculuğu, hac/umre veya yurt içi/dışı tur satışı yapan her işletme (online site dahil!) Kültür ve Turizm Bakanlığı Seyahat Acentası İşletme Belgesi (A/B/C Grubu) almak ve TÜRSAB’a (Türkiye Seyahat Acentaları Birliği) kayıt olmak ZORUNDADIR! (Belgesiz tur satışı 1618 s.K. uyarınca derhal kapatma ve adli para cezası sebebidir.) Vergi/Teşvik: YURT DIŞINDAN TÜRKİYE’YE TURİST GETİREN ACENTELERDE KDV İSTİSNASI: Yurt dışı kaynaklı müşterilere yurt dışı seyahat veya Türkiye içinde yalnızca yurt dışına yönelik aracılık komisyonu faturalarında KDVK m. 11/1-a ve ikametgâh/hizmetten faydalanma ayrımları dikkatle uygulanır (yurt içi otel konaklama yansıtmasında %10 KDV, acente hizmet komisyonunda %20 KDV geçerlidir; %2 Konaklama Vergisi otele aittir).
79.11.01 ile en sık karıştırılan 79.12 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
79.12 — Tur Operatörleri (Paket Üretimi): Mevcut turları/biletleri nihai tüketiciye perakende satan acenteler 79.11; konaklama, transfer ve rehberliği birleştirip toptan paket tur üretenler 79.12’dir. Vergisel/hukuki etki: Türkiye’de A Grubu Seyahat Acentası Belgesi hem 79.11 hem 79.12 yetkisi verir; MCC 4722 tüm seyahat acentelerinde yüksek risk kart incelemesine tabidir.
79.11.01 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
79.11.01 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 4722 (Seyahat Acenteleri ve Tur Operatörleri).
79.11.01 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: sadece yolcu taşımacılığına yönelik aracılık hizmeti faaliyetleri, bkz. 52.32; sadece konaklamaya yönelik aracılık hizmeti faaliyetleri, bkz. 55.40; müşterinin talebi üzerine, turistik hizmetlerin sağlanmasına yönelik sözleşmelerin imzalanmasıyla ilgili fiili ve yasal işlemlerin faaliyetleri, bkz. bölüm 69.