İçeriğe atla
NACE Rev. 2.1 08.93 Güncel Rev. 2.1 08.9 ↗
● Resmi Kayıt Verisi: 2026-11-19

08.93 — Tuz çıkarımı

NACE Rev. 2.1 08.93 (Tuz çıkarımı); Bölüm 08 çerçevesinde 3213 sayılı Maden Kanunu (I. ve II. Grup Madenler) hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 2 adet 6 haneli alt koda ayrılır.

01 / Standart & Revizyon
NACE Rev. 2.1

Eurostat • v2.1

02 / Üst Hiyerarşi
08.9

Başka yerde sınıflandırılmamış madencilik ve taş ocakçılığı

03 / Eşleşen Standartlar
7

NAICS 212390 • SIC 08930 • ISIC 0893

04 / Alt Kod & Kapsam
2 TR Alt Kodu

MCC 1442

Güncel Rev. 2.1Eski NACE Rev. 2 karşılığı:
01 / RESMİ KAPSAM VE PROFİL

Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler

Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)

  • Mermer, traverten, granit ve doğal yapı taşı ocakları
  • Kırmataş (agrega), kum, çakıl, kil ve kaolin ocakları
  • Bor, tuz, alçıtaşı (jips) ve endüstriyel mineral üreticileri

Bu Sınıf Şunları Kapsar

3
  • eritilerek ve pompalanarak yer altından tuz çıkarımı
  • deniz suyu veya diğer tuzlu suların buharlaştırılması yoluyla tuz üretimi
  • üretici tarafından tuzun ezilmesi, saflaştırılması ve rafine edilmesi.

Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)

2
02 / MEVZUAT, RUHSAT VE VERGİ

Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi

Bölüm 08 • Kısım B 6948 Sanayi Sicili

Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler

3213 sayılı Maden Kanunu (I. ve II. Grup Madenler) 2872 sayılı Çevre Kanunu & ÇED Yönetmeliği (ek-1 / ek-2 eşikleri) 6331 sayılı İSG Kanunu (Çok Tehlikeli) 2863 sayılı Kültür Varlıkları Kanunu

Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar

  • II(a)/II(b) grubu ocaklar için MAPEG İşletme Ruhsatı ve I(a) kum-çakıl için İl Özel İdaresi / Valilik ruhsatı
  • Basamaklı patlatma ve kırma-eleme tesisi için ÇED Raporu + Emisyon Çevre İzni + 1./2. Sınıf GSM Ruhsatı
  • Daimi Nezaretçi (Maden Mühendisi) ve İş Güvenliği Uzmanı ataması

Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı

Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
Ticaret ve Sanayi Odası + Sanayi Sicil Belgesi (kırma-eleme/blok kesim varsa 6948 s.K.)
Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
Ticaret Odası veya Esnaf Odası (küçük kum-çakıl ocaklarında nadiren)
Özel Yetkili Kurum / Sicil
MAPEG Ruhsat Sicili

KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi

  • 3213 s.K. m. 14 uyarınca I. ve II. grup madenlerde belirlenen Devlet Hakkı ve belediye payı (mücavir alanlarda %0,2) ödenir.
  • Ham blok mermer veya agregayı kesip işlenmiş plaka/tezgâh haline getiren fabrikalar Bölüm 23 (23.70) kapsamında sanayi işletmesi teşviki alır.

Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)

EU • NACE Rev. 2.1

AB İnşaat Ürünleri Tüzüğü (CPR (EU) 305/2011 & 2024/3110) agrega CE standardı (EN 12620 / EN 13242) ve Maden Atıkları Direktifi kapsamındadır.

US • NAICS / IRS / SBA

ABD NAICS 2123 kapsamında yer alır. MSHA Metal/Nonmetal Quarry Rules (30 CFR Part 56) düzenli denetimi, EPA toz/su deşarj izinleri ve eyalet toprak ıslahı teminatları (reclamation bonds) zorunludur.

UK • Companies House / HMRC

Town and Country Planning mineral izni, Aggregates Levy (£2/ton civarı agrega vergisi, HMRC) ve HSE Quarries Regulations 1999 kapsamındadır (UK SIC 08110–08990).

DENETİM & SINIR UYARISI

Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri

  • Mermer ocağından ham blok üretimi (08.11) ile blok mermeri fabrikada plaka/fayans haline getirme (23.70) farklı NACE kodlarıdır.
  • 25 hektarın altındaki ocaklarda sınır bölünmesi yapılarak ÇED muafiyeti aşımı (salami slicing) idari iptal nedenidir.
03 / İSG, DESTEK VE RUHSAT

Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları

21Tehlikeli1Çok Tehlikeli
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
6 Haneli KodResmi Faaliyet TanımıİSG Sınıfıİşyeri / OfisRehber
08.93.01
Kaya tuzunun çıkarımı (tuzun elenmesi ve kırılması dahil) (tuzun yemeklik tuza dönüştürülmesi hariç)Çok TehlikeliFiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şartİncele →
08.93.02
Deniz, göl ve kaynak tuzu üretimi (tuzun yemeklik tuza dönüştürülmesi hariç)TehlikeliFiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şartİncele →
04 / ULUSLARARASI EŞLEŞTİRME & MCC

Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili

AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.

Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi

Visa / Mastercard ISO 18245
MCC 1442
Standart Risk
Taş Ocağı, Kum, Çakıl ve Mermer

Toptan B2B inşaat malzemesi tedariki; yüksek tutarlı B2B ticari kartlarda komisyon optimizasyonu uygulanabilir.

05 / SINIR ANALİZİ VE KARŞILAŞTIRMA

Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması

Detaylı Karşılaştırma Aracını Aç →
06 / TAKSONOMİ AĞACI

Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme

07 / SSS

Sıkça Sorulan Sorular

NACE Rev. 2.1 08.93 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?

08.93 (Tuz çıkarımı) şu faaliyetleri kapsar: eritilerek ve pompalanarak yer altından tuz çıkarımı; deniz suyu veya diğer tuzlu suların buharlaştırılması yoluyla tuz üretimi; üretici tarafından tuzun ezilmesi, saflaştırılması ve rafine edilmesi.. Başlıca uygulayıcılar: Mermer, traverten, granit ve doğal yapı taşı ocakları; Kırmataş (agrega), kum, çakıl, kil ve kaolin ocakları.

Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 08.93 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?

08.93 sınıfı altında Türkiye sicilinde 2 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 08.93.01 [Çok Tehlikeli], 08.93.02 [Tehlikeli]).

08.93 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?

Oda kaydı: Ticaret ve Sanayi Odası + Sanayi Sicil Belgesi (kırma-eleme/blok kesim varsa 6948 s.K.) / Ticaret Odası veya Esnaf Odası (küçük kum-çakıl ocaklarında nadiren). İzin/Ruhsat: II(a)/II(b) grubu ocaklar için MAPEG İşletme Ruhsatı ve I(a) kum-çakıl için İl Özel İdaresi / Valilik ruhsatı Vergi/Teşvik: 3213 s.K. m. 14 uyarınca I. ve II. grup madenlerde belirlenen Devlet Hakkı ve belediye payı (mücavir alanlarda %0,2) ödenir.

08.93 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?

08.93 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 212390 (Other Nonmetallic Mineral Mining and Quarrying), 311942 (Spice and Extract Manufacturing) • İngiltere UK SIC 2007: 08930 (Extraction of salt) • BM ISIC Rev. 5: 0893 • Sanal POS MCC 1442 (Taş Ocağı, Kum, Çakıl ve Mermer).

08.93 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?

Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 08.93, eski NACE Rev. 2 sürümünde 08.93 (Tuz çıkarımı) koduna karşılık gelir.

08.93 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?

Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: tuzun yemeklik tuza dönüştürülmesi, örneğin; iyotlu tuz, bkz. 10.84; tuzlu suların buharlaştırılması yolluyla içilebilir su üretimi, bkz. 36.00..