55.90 — Diğer konaklama yerleri
68.20, kendine ait veya uzun süreli kiralanmış apartman, ofis, AVM, depo ve konutların uzun vadeli (101+ gün) kiraya verilmesini ve işletilmesini kapsar — turizm amaçlı 100 gün altı Airbnb kiralamalarından (55.20 — 7464 s.K.) kesin olarak ayrılır!
Eurostat • v2.1
Diğer konaklama yerleri
NAICS 523910 • SIC 55900 • ISIC 5590
MCC 7011
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Şehir otelleri, tatil köyleri, butik oteller ve pansiyonlar
- Airbnb / kısa süreli (100 gün ve altı) turizm amaçlı konut kiralama işletmecileri
- Tatil evleri, dağ evleri (bungalov/glamping), öğrenci yurtları ve kamp/karavan alanları
Bu Sınıf Şunları Kapsar
6- Bu sınıf, öğrenciler, göçmen (mevsimlik) işçiler ve diğer kişiler için tek kişilik veya birden fazla kişinin paylaştığı odalarda veya öğrenci yurtlarında geçici veya uzun süreli konaklama hizmetinin sağlanmasını kapsamaktadır. Bu sınıf aşağıdakileri kapsamaktadır
- bir yıldan daha kısa bir süre için evler ve mobilyalı veya mobilyasız daireler veya apartman daireleri
- işçi yurtları
- pansiyon ve odaları kiralanan evler
- bir yıldan az bir süre için sağlanan öğrenci konaklaması
- yataklı vagonlar (demir yolu şirketleri tarafından işletilmediğinde).
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
5- demir yolu şirketlerinin entegre bir işletmesi olarak demir yolu yataklı vagonlarının işletilmesi, bkz. 49.11
- yolcu gemilerinin işletilmesi, bkz. 50.10, 50.30
- konaklama için aracılık hizmeti faaliyetleri, bkz. 55.40
- bir yıl veya daha uzun süreli her konaklama, bkz. 68.20
- konaklama, seyahat ve yiyecek kombinasyonunun aracılık veya satışının yapılması, yani seyahat acenteleri ve tur operatörleri, bkz. 79.11, 79.12.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Otellerde Belediye İşyeri Açma Ruhsatı + İtfaiye Raporu + Kültür ve Turizm Bakanlığı Turizm İşletmesi veya Basit Konaklama Belgesi (belgesiz otel çalıştırmak kapatma sebebidir)
- Konut/villa/bungalov günlük kiralamada (55.20): 7464 s.K. uyarınca %100 kat malikleri oybirliği muvafakati ile Turizm Amaçlı Kiralama İzin Belgesi ve kapı plaketi
- Emniyet/Jandarma Kimlik Bildirme Sistemi (KBS) entegrasyonu (tüm yerli-yabancı misafir kimlik/pasaport bildirimi zorunlu)
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası + TÜROB / Bölgesel Otelciler Birliği
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Otelciler, Pansiyoncular ve Kahveciler Esnaf Odası veya Ticaret Odası (mutlaka fiziki tesis ruhsatlı)
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- Tüm otel, pansiyon, kamp alanı ve turizm amaçlı konut kiralama gelirlerinde konaklama bedeli üzerinden %2 Konaklama Vergisi (KDV hariç matrah üzerinden aylık beyan!) + %10 KDV uygulanır (180+ veya 365 gün uzun dönem mesken kiralaması ise KDV/Konaklama Vergisi dışındadır ve 68.20 kapsamına girer).
- Turizm Yatırım/İşletme Belgeli oteller Yatırım Teşvik Sistemi, Elektrik/Su indirimli tarifesi ve yabancı turiste döviz kazandırıcı hizmet avantajlarından yararlanır.
- Sanal ofisle konaklama ruhsatı alınamaz; MCC 7011 otel pre-auth ve iptal/iade kuralları PSP onboardinginde kontrol edilir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
Yeni AB Kısa Süreli Konaklama Veri Toplama Tüzüğü (EU) 2024/1028 (Mayıs 2026 itibarıyla tüm Airbnb/Booking ilanlarında ulusal kayıt numarası zorunluluğu!), Paket Seyahat Direktifi (EU) 2015/2302 ve KDV Özel Turizm/Konaklama oranları uygulanır.
ABD NAICS 721 kapsamında yer alır. Eyalet ve ilçe Transient Occupancy Tax (TOT / Hotel Tax) kaydı, yerel kısa dönem kiralama (STR) imar ruhsatı (ör. NYC Local Law 18), ADA erişilebilirlik kuralları ve havuz/yangın denetimleri uygulanır (IRS’te pasif kira Schedule E vs aktif otel hizmeti Schedule C ayrımı kritiktir!).
İngiltere’de Furnished Holiday Lettings (FHL) vergi rejimi Nisan 2025’te kaldırılıp standart emlak geliri rejimine geçildi; C3 (konut) vs C1 (otel) planlama sınıfı izinleri (özellikle Londra 90 gün Airbnb sınırı) ve UK Fire Safety Order 2005 zorunludur (UK SIC 55xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- İzinsiz Airbnb / günlük ev kiralamak 7464 sayılı Kanun uyarınca ilk tespitte daire başına 100.000 TL+ idari para cezası ve mühürleme yaptırımına tabidir; emlak/kiralama kodu (68.20) seçilmesi ruhsat zorunluluğunu ortadan kaldırmaz.
- Uzun dönem (ör. yıllık kontratla) konut/işyeri kiralamak Bölüm 55 değil 68.20 sınıfındadır.
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
| 6 Haneli Kod | Resmi Faaliyet Tanımı | İSG Sınıfı | İşyeri / Ofis | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Öğrenci ve işçi yurtları, pansiyonlar ve odası kiralanan evlerde yapılan konaklama faaliyetleri (tatil amaçlı olanlar hariç) | Az Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Misafirhaneler, ordu evi, polis evi ve öğretmen evleri ile eğitim ve dinlenme tesisleri gibi konaklama yerlerinin faaliyetleri | Az Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Evlerde ve mobilyalı veya mobilyasız dairelerde veya apartmanlarda bir yıldan daha kısa bir süre için konaklama hizmeti sağlanması faaliyetleri | Az Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → | |
| Diğer konaklama yerlerinin faaliyetleri (başka bir birim tarafından işletildiğinde yataklı vagonlar vb. dahil; misafirhaneler, öğretmen evi vb. hariç) | Az Tehlikeli | Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart | İncele → |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Misafirhaneler, ordu evi, polis evi ve öğretmen evleri ile eğitim ve dinlenme tesisleri gibi konaklama yerlerinin faaliyetleri
Evlerde ve mobilyalı veya mobilyasız dairelerde veya apartmanlarda bir yıldan daha kısa bir süre için konaklama hizmeti sağlanması faaliyetleri
Diğer konaklama yerlerinin faaliyetleri (başka bir birim tarafından işletildiğinde yataklı vagonlar vb. dahil; misafirhaneler, öğretmen evi vb. hariç)
Başka yerde sınıflandırılamamış diğer konaklama yerleri
Kendine ait veya kiralanan gayrimenkulun kiraya verilmesi veya işletilmesi
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Ön provizyon (pre-auth), no-show iptal politikası ve Turizm/7464 Konut İzin Belgesi PSP tarafından doğrulanır.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 55.20 — Turizm Amaçlı Kısa Kiralama (7464 s.K.) → | Yıllık veya 101+ gün mesken/işyeri kiralaması 68.20; günlük/haftalık veya tek seferde 100 gün altı turistik kiralama 55.20’dir. | 55.20 %2 Konaklama Vergisi, %10 KDV ve 7464 İzin Belgesi gerektirirken; şahısların uzun dönem konut kirası 68.20 kapsamında GMSİ istisnasına tabidir. |
55.10 — Oteller ve benzeri konaklama yerleri
NACE Rev. 2.1 55.10 (Oteller ve benzeri konaklama yerleri) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 2 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
55.20 — Tatil ve diğer kısa süreli konaklama yerleri
NACE Rev. 2.1 55.20 (Tatil ve diğer kısa süreli konaklama yerleri) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 3 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
55.30 — Kamp alanları ve karavan parkları
NACE Rev. 2.1 55.30 (Kamp alanları ve karavan parkları) faaliyet sınıfı ve bu sınıfa bağlı 1 adet Türkiye 6 haneli NACE alt kodu.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- I Konaklama ve Yiyecek Hizmeti Faaliyetleri
- 55 Konaklama
- 55.9 Diğer konaklama yerleri
- 55.90 Diğer konaklama yerleri
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 55.90 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
55.90 (Diğer konaklama yerleri) şu faaliyetleri kapsar: Bu sınıf, öğrenciler, göçmen (mevsimlik) işçiler ve diğer kişiler için tek kişilik veya birden fazla kişinin paylaştığı odalarda veya öğrenci yurtlarında geçici veya uzun süreli konaklama hizmetinin sağlanmasını kapsamaktadır. Bu sınıf aşağıdakileri kapsamaktadır; bir yıldan daha kısa bir süre için evler ve mobilyalı veya mobilyasız daireler veya apartman daireleri; işçi yurtları. Başlıca uygulayıcılar: Şehir otelleri, tatil köyleri, butik oteller ve pansiyonlar; Airbnb / kısa süreli (100 gün ve altı) turizm amaçlı konut kiralama işletmecileri.
Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 55.90 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?
55.90 sınıfı altında Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 55.90.01 [Az Tehlikeli], 55.90.02 [Az Tehlikeli], 55.90.04 [Az Tehlikeli]).
55.90 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası + TÜROB / Bölgesel Otelciler Birliği / Otelciler, Pansiyoncular ve Kahveciler Esnaf Odası veya Ticaret Odası (mutlaka fiziki tesis ruhsatlı). İzin/Ruhsat: Otellerde Belediye İşyeri Açma Ruhsatı + İtfaiye Raporu + Kültür ve Turizm Bakanlığı Turizm İşletmesi veya Basit Konaklama Belgesi (belgesiz otel çalıştırmak kapatma sebebidir) Vergi/Teşvik: Tüm otel, pansiyon, kamp alanı ve turizm amaçlı konut kiralama gelirlerinde konaklama bedeli üzerinden %2 Konaklama Vergisi (KDV hariç matrah üzerinden aylık beyan!) + %10 KDV uygulanır (180+ veya 365 gün uzun dönem mesken kiralaması ise KDV/Konaklama Vergisi dışındadır ve 68.20 kapsamına girer).
55.90 ile en sık karıştırılan 55.20 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
55.20 — Turizm Amaçlı Kısa Kiralama (7464 s.K.): Yıllık veya 101+ gün mesken/işyeri kiralaması 68.20; günlük/haftalık veya tek seferde 100 gün altı turistik kiralama 55.20’dir. Vergisel/hukuki etki: 55.20 %2 Konaklama Vergisi, %10 KDV ve 7464 İzin Belgesi gerektirirken; şahısların uzun dönem konut kirası 68.20 kapsamında GMSİ istisnasına tabidir.
55.90 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
55.90 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 523910 (Miscellaneous Intermediation), 531110 (Lessors of Residential Buildings and Dwellings), 531120 (Lessors of Nonresidential Buildings (except Miniwarehouses)) • İngiltere UK SIC 2007: 55900 (Other accommodation), 68201 (Renting and operating of Housing Association real estate), 68202 (Letting and operating of conference and exhibition centres) • BM ISIC Rev. 5: 5590 • Sanal POS MCC 7011 (Oteller, Tatil Köyleri ve Konaklama Tesisleri).
55.90 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?
Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 55.90, eski NACE Rev. 2 sürümünde 55.90 (Diğer konaklama yerleri), 68.20 (Kendine ait veya kiralanan gayrimenkulun kiraya verilmesi veya işletilmesi) koduna karşılık gelir.