İçeriğe atla
NACE Rev. 2.1 84.12 Güncel Rev. 2.1 84.1 ↗
● Resmi Kayıt Verisi: 2026-11-19

84.12 — Sağlık, eğitim, kültürel hizmetler ve diğer sosyal hizmetlerin düzenlenmesi

NACE Rev. 2.1 84.12 (Sağlık, eğitim, kültürel hizmetler ve diğer sosyal hizmetlerin düzenlenmesi); Bölüm 84 çerçevesinde T.C. Anayasası (İdarenin Kanuniliği İlkesi m. 123) hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt koda ayrılır.

01 / Standart & Revizyon
NACE Rev. 2.1

Eurostat • v2.1

02 / Üst Hiyerarşi
84.1

Ülke yönetimi ve toplumun ekonomik, sosyal ve çevre politikalarının yönetimi

03 / Eşleşen Standartlar
15

NAICS 923110 • SIC 84120 • ISIC 8412

04 / Alt Kod & Kapsam
4 TR Alt Kodu

MCC 9399

Güncel Rev. 2.1Eski NACE Rev. 2 karşılığı:
01 / RESMİ KAPSAM VE PROFİL

Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler

Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)

  • Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar, valilikler ve il özel idareleri (84.11)
  • Büyükşehir/ilçe belediyeleri ve sosyal güvenlik kurumları (SGK — 84.30)
  • Türk Silahlı Kuvvetleri, adliyeler/mahkemeler, Emniyet, itfaiye ve vergi/gümrük idareleri (84.2)

Bu Sınıf Şunları Kapsar

2
  • kamu idaresi tarafından kişisel refahı artırmaya yönelik programların yürütülmesi; sağlık; eğitim; kültür; spor; eğlence; çevre; iskan; sosyal hizmetler
  • araştırma ve geliştirme politikalarının ve bu alanlarla ilgili fonların kamu tarafından idaresi.

Ayrıca Şunları da Kapsar

  • eğlence ve kültürel faaliyetlere sponsor olunması
  • kamu hibelerinden sanatçıların faydalandırılması
  • içme suyu temini programlarının yönetimi
  • atık toplama ve bertaraf işlemlerinin idaresi
  • çevre koruma programlarının yönetimi
  • iskan programlarının yönetimi.

Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)

7
02 / MEVZUAT, RUHSAT VE VERGİ

Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi

Bölüm 84 • Kısım P

Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler

T.C. Anayasası (İdarenin Kanuniliği İlkesi m. 123) 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu (Genel Bütçe / Özel Bütçe / Mahalli İdareler) 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu (84.30 SGK) 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu & 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu

Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar

  • ÖZEL ŞİRKETLER TARAFINDAN SEÇİLEMEZ: Bölüm 84 kodları yalnızca kanunla veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile kurulmuş kamu tüzel kişiliklerine (bakanlık, belediye, düzenleyici kurul, mahkeme, SGK) tahsis edilir; özel şahıs/LTD/A.Ş. şirketler vergi levhasına 84.xx kodu ekleyemez!
  • Belediye iktisadi teşebbüsleri (BİT — ör. İSPARK, BELTAŞ, halk ekmek) kamu sermayeli TTK şirketi olduklarından kendi iş konularına göre (49/56/10/81 vb.) ticari NACE kodları kullanır, 84.xx kullanmaz.
  • 6331 s.K. kamu kurumları için 01.01.2025 itibarıyla zorunlu İSG kapsamına tam dahil olmuştur.

Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı

Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
Kamu Tüzel Kişiliği / DETSİS (Devlet Teşkilatı Merkezi Kayıt Sistemi — Ticaret Odasına kayıtlı değildir)
Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
Uygulanmaz — gerçek kişiler ve özel şirketler kamu idaresi kodu alamaz.
Özel Yetkili Kurum / Sicil
DETSİS & Sayıştay Denetimi

KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi

  • 5018 s.K. kapsamındaki genel bütçeli idareler kurumlar vergisi mükellefi değildir (ancak iktisadi işletme kurarlarsa 5520 s.K. iktisadi işletme sayılırlar) ve KDVK genel uygulama kapsamında belirlenmiş alıcı sıfatıyla KDV tevkifatı sorumlusudurlar!
  • Devlete/belediyeye dışarıdan IT, temizlik, güvenlik veya inşaat hizmeti veren özel yükleniciler kendi NACE kodlarını (62/81/80/41) seçer.

Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)

EU • NACE Rev. 2.1

Avrupa Hesaplar Sistemi (ESA 2010 — Reg. (EU) 549/2013 S.13 Genel Devlet Sektörü), AB Kamu İhale Direktifi 2014/24/EU ve Eurostat COFOG harcama sınıflaması ile birebir eşleşir.

US • NAICS / IRS / SBA

ABD NAICS 92 (Public Administration: 921–928) kapsamındadır. Federal OMB / SAM.gov kurum kayıtları, FOIA (Bilgi Edinme), devlet tahvili (Municipal Bonds) ve kamu bütçe standartları (GASB/FASAB) uygulanır.

UK • Companies House / HMRC

ONS Public Sector Classification (Central Government / Local Authorities), Freedom of Information Act 2000 ve Public Contracts Regulations / Procurement Act 2023 uygulanır (UK SIC 84xxx).

DENETİM & SINIR UYARISI

Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri

  • Kamu kurumlarına ihale/yazılım/danışmanlık satan bir özel şirket, "müşterim kamu" diyerek 84.11 seçerse hatalı kod kullanmış olur — kendi faaliyet kodu seçilmelidir (62.10, 41.00 vb.).
  • Özel itfaiye/güvenlik veya özel sosyal sigorta/BES hizmeti (65.30) de Bölüm 84’e dahil değildir.
03 / İSG, DESTEK VE RUHSAT

Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları

44Az Tehlikeli
Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları
6 Haneli KodResmi Faaliyet TanımıİSG Sınıfıİşyeri / OfisRehber
84.12.11
Eğitime ilişkin kamu yönetimi hizmetleriAz Tehlikeliİş Modeline Göre Değerlendirilmelidirİncele →
84.12.12
İskan ve toplum refahına ilişkin kamu yönetimi hizmetleri (su temini ve çevre koruma programları dahil)Az Tehlikeliİş Modeline Göre Değerlendirilmelidirİncele →
84.12.13
Sağlığa ve sosyal hizmetlere ilişkin kamu yönetimi hizmetleriAz Tehlikeliİş Modeline Göre Değerlendirilmelidirİncele →
84.12.14
Spor, dinlence, kültür ve dine ilişkin kamu yönetimi hizmetleriAz Tehlikeliİş Modeline Göre Değerlendirilmelidirİncele →
04 / ULUSLARARASI EŞLEŞTİRME & MCC

Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili

AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.

Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi

Visa / Mastercard ISO 18245
MCC 9399
Lisans / KYB Kontrollü
Kamu Hizmetleri ve Devlet Kurumları

Yalnızca kamu idareleri, belediyeler ve yetkili kamu harç tahsilat portalları için tahsis edilen MCC kodudur.

05 / SINIR ANALİZİ VE KARŞILAŞTIRMA

Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması

Detaylı Karşılaştırma Aracını Aç →
06 / TAKSONOMİ AĞACI

Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme

07 / SSS

Sıkça Sorulan Sorular

NACE Rev. 2.1 84.12 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?

84.12 (Sağlık, eğitim, kültürel hizmetler ve diğer sosyal hizmetlerin düzenlenmesi) şu faaliyetleri kapsar: kamu idaresi tarafından kişisel refahı artırmaya yönelik programların yürütülmesi; sağlık; eğitim; kültür; spor; eğlence; çevre; iskan; sosyal hizmetler; araştırma ve geliştirme politikalarının ve bu alanlarla ilgili fonların kamu tarafından idaresi.. Başlıca uygulayıcılar: Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar, valilikler ve il özel idareleri (84.11); Büyükşehir/ilçe belediyeleri ve sosyal güvenlik kurumları (SGK — 84.30).

Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 84.12 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?

84.12 sınıfı altında Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 84.12.11 [Az Tehlikeli], 84.12.12 [Az Tehlikeli], 84.12.13 [Az Tehlikeli]).

84.12 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?

Oda kaydı: Kamu Tüzel Kişiliği / DETSİS (Devlet Teşkilatı Merkezi Kayıt Sistemi — Ticaret Odasına kayıtlı değildir) / Uygulanmaz — gerçek kişiler ve özel şirketler kamu idaresi kodu alamaz.. İzin/Ruhsat: ÖZEL ŞİRKETLER TARAFINDAN SEÇİLEMEZ: Bölüm 84 kodları yalnızca kanunla veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile kurulmuş kamu tüzel kişiliklerine (bakanlık, belediye, düzenleyici kurul, mahkeme, SGK) tahsis edilir; özel şahıs/LTD/A.Ş. şirketler vergi levhasına 84.xx kodu ekleyemez! Vergi/Teşvik: 5018 s.K. kapsamındaki genel bütçeli idareler kurumlar vergisi mükellefi değildir (ancak iktisadi işletme kurarlarsa 5520 s.K. iktisadi işletme sayılırlar) ve KDVK genel uygulama kapsamında belirlenmiş alıcı sıfatıyla KDV tevkifatı sorumlusudurlar!

84.12 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?

84.12 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 923110 (Administration of Education Programs), 923120 (Administration of Public Health Programs), 923130 (Administration of Human Resource Programs (except Education, Public Health, and Veterans' Affairs Programs)) • İngiltere UK SIC 2007: 84120 (Regulation of health care, education, cultural and other social services, not incl. social security) • BM ISIC Rev. 5: 8412 • Sanal POS MCC 9399 (Kamu Hizmetleri ve Devlet Kurumları).

84.12 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?

Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 84.12, eski NACE Rev. 2 sürümünde 84.12 (Sağlık, eğitim, kültürel hizmetler ve diğer sosyal hizmetleri sağlayan kuruluşların faaliyetlerinin düzenlenmesi (Sosyal güvenlik hariç)) koduna karşılık gelir.

84.12 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?

Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: kanalizasyon, atık bertarafı ve iyileştirme faaliyetleri, bkz. bölüm 37, 38, 39; zorunlu sosyal güvenlik faaliyetleri, bkz. 84.30; eğitim faaliyetleri, bkz. kısım Q.