50 — Su yolu taşımacılığı
Water transport
NACE Rev. 2.1 Bölüm 50: Su yolu taşımacılığı. Üst sektör: Kısım H (Ulaştırma ve Depolama).
3 Haneli Alt Gruplar 50
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Liman Başkanlığı Gemi Tasdiknamesi (Milli Gemi Sicili veya TUGS tescili) + Denize Elverişlilik Belgesi
- Gemi Acenteliği / Yolcu-Ro-Ro hat izinleri + ISM Güvenli Yönetim Sistemi (DOC/SMC)
- Gezi/tur teknelerinde Kültür ve Turizm Bakanlığı Deniz Turizmi Aracı İşletme Belgesi (mürettebatlı ise 50.10; mürettebatsız yat kiralama 77.34!)
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- İMEAK Deniz Ticaret Odası (DTO — 5174 s.K.) veya Mersin DTO + Ticaret Sicili
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Küçük kıyı yolcu/motor tekneleri dışında armatörlük sermaye şirketi olarak yürütülür.
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- İMEAK Deniz Ticaret Odası & TUGS
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- 4490 sayılı TUGS Kanunu m. 12 uyarınca Türk Uluslararası Gemi Siciline (TUGS) kayıtlı gemilerin işletilmesinden ve devrinden elde edilen kazançlar Gelir ve Kurumlar Vergisinden TAMAMEN İSTİSNADIR (Türk gemi işletmeciliğinin temel vergi rejimi)!
- Deniz yoluyla yapılan uluslararası yolcu/yük taşımacılığı ve liman/yakıt ikmali hizmetleri KDVK m. 13/a-b & 14 kapsamında %0 KDV istisnası ve ÖTV’siz yakıt hakkına sahiptir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
Deniz taşımacılığı EU ETS Maritime (2024’ten itibaren kademeli %40/%70/%100 CO₂ emisyon bedeli), FuelEU Maritime (2025 yakıt sera gazı yoğunluğu) ve MRV raporlama sistemine dahildir.
ABD NAICS 483 kapsamındadır. Yurtiçi limanlar arası taşımada Jones Act (Merchant Marine Act 1920) (ABD yapımı/bayraklı/vatandaş mülkiyetli gemi şartı!), FMC (Federal Maritime Commission) tarife/OTIs ve USCG güvenlik kuralları uygulanır.
HMRC UK Tonnage Tax (gerçek kâr yerine net tonaj bazlı sabit düşük kurumlar vergisi rejimi) ve MCA (Maritime & Coastguard Agency) UK Ship Register kuralları uygulanır (UK SIC 50xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Mürettebatsız (kaptansız) tekne/yat kiralama Bölüm 50 değil 77.34 kapsamındadır; kaptan/mürettebat dahil gezi veya nakliye ise Bölüm 50’dir.
- TUGS vergi istisnasından yalnızca sicile kayıtlı geminin fiili işletme kazancı yararlanır; acentelik veya armatör dışı yük komisyonculuğu (52.31) istisnaya dahil değildir.
| Kod | Resmi Tanım | Grup / Düzey | Küresel Kodlar | Rehber |
|---|---|---|---|---|
| Deniz ve kıyı sularında yolcu taşımacılığı | 50.1 |
US 483112
UK 50100
R2 50.10 | İncele → | |
| Deniz ve kıyı sularında yük taşımacılığı | 50.2 |
US 483111
UK 50200
R2 50.20 | İncele → | |
| İç sularda yolcu taşımacılığı | 50.3 |
US 483212
UK 50300
R2 50.30 | İncele → | |
| İç sularda yük taşımacılığı | 50.4 |
US 483211
UK 50400
R2 50.40 | İncele → |
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2.1 Bölüm 50 hangi faaliyet sınıflarını içerir?
Bölüm 50 (Su yolu taşımacılığı) toplam 4 grup ve 4 dört haneli faaliyet sınıfından oluşur.
Bölüm 50 kodlarının ABD NAICS ve UK SIC karşılıklarını görebilir miyim?
Evet. Tablodaki her sınıf satırı ilgili NAICS 2022, UK SIC 2007 ve eski NACE Rev. 2 karşılıklarını listeler ve kod sayfasına bağlar.