722514 — Cafeterias, Grill Buffets, and Buffets
NAICS 2022 722514 (Cafeterias, Grill Buffets, and Buffets); Bölüm 56 çerçevesinde 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu (Gıda Kayıt & Hijyen) hükümlerine göre sınıflandırılır.
U.S. Census Bureau • v2022
Restaurants and Other Eating Places
ISIC 5610
MCC 5812
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Lokanta, restoran, kebapçı, pastane-kafe, fast-food ve bulut mutfak (dark/ghost kitchen) işletmeleri
- Toplu yemek üretim (catering), okul/fabrika yemekhanesi ve etkinlik ikram şirketleri (56.2)
- Kahvehane, çay bahçesi, kahve dükkânı, pub, bar ve gece kulüpleri (56.30)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
1- This U.S. industry comprises establishments, known as cafeterias, grill buffets, or buffets, primarily engaged in preparing and serving meals for immediate consumption using cafeteria-style or buffet serving equipment, such as steam tables, refrigerated areas, display grills, and self-service nonalcoholic beverage dispensing equipment. Patrons select from food and drink items on display in a continuous cafeteria line or from buffet stations.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
0—
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Belediye İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı + İtfaiye Raporu + apartman altı pişirme varsa kat malikleri muvafakati ve çatı üstü baca sistemi
- Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda İşletme Kayıt Belgesi (5996 s.K.) — bulut mutfak (dark kitchen) dahi olsa fiziki mutfakta zorunlu!
- Alkollü restoran/barda İçkili Yerler Bölgesi tespiti + TADB Açık Alkollü İçki Satış Belgesi; canlı müzik varsa Belediye Canlı Müzik İzni; Catering (56.21) üretim kapasitesine göre Gıda Mühendisi istihdamı
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası veya TSO (5174 s.K.)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Lokantacılar / Kahveciler / Pastacılar Esnaf Odası (5362 s.K.) — şahıs işletmeleri yaygındır
Doğrudan tüketiciye veya yemekhaneye sunum sanayi sayılmaz; ambalajlı/toptan donuk gıda üretimi Bölüm 10 kapsamındadır.
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- KDV AYRIMI KRİTİKTİR (Mayıs 2024 KDVK Genel Tebliği Değişikliği): Kafeterya, lokanta ve pastanelerde sunulan yeme-içme hizmetlerinde genel KDV %10, ancak alkollü içeceklerde %20 uygulanır; ayrıca lokanta/kafe kendi ürettiği veya dışarıdan aldığı %1 KDV’li gıdayı masaya/pakete satsa dahi yeme-içme hizmeti statüsünde %10 KDV uygular!
- 200 Milyon TL / yıllık hasılat eşiği ve işletme niteliğine göre masada servis yapan restoranlar e-Adisyon ve Yeni Nesil ÖKC kullanmak zorundadır.
- Yemek kartları (Multinet, Sodexo/Pluxee, Ticket, Setcard) ve online yemek platformları (Yemeksepeti/GetirYemek/Trendyol Yemek) komisyon faturalarındaki KDV + %1 e-ticaret stopajı (platform üzerinden satışlar için) mutabakatı önem taşır.
- Mayıs 2024 KDVK Tebliği uyarınca lokanta, restoran ve kafelerde yeme-içme hizmetleri %10 KDV (alkollü içkilerde %20 KDV) uygulanır; dışarıdan alınan hazır %1’lik ürünler de masada/paket serviste %10 KDV’li satılır.
- Masa servisinde belirli ciro üzerindeki restoranlar için e-Adisyon ve bankaya bağlı YN ÖKC zorunludur; MCC 5812 restoran kartı ve yemek kartı (Multinet/Pluxee/Ticket) entegrasyonuyla çalışır.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Gıda Hijyeni Tüzüğü (EC 852/2004 — HACCP), Alerjen Etiketleme (14 alerjenin menüde/personelde bildirilmesi zorunluluğu, EU 1169/2011) ve AB Tek Kullanımlık Plastik Yasağı (plastik pipet/çatal-bıçak, (EU) 2019/904) uygulanır.
ABD NAICS 722 kapsamındadır. Yerel County Health Department Food Service Permit + ServSafe Food Handler/Manager sertifikaları, eyalet Liquor License (alkol), IRS Form 8027 bahşiş beyanı + FICA Tip Credit ve OSHA mutfak güvenliği geçerlidir (Not: ASLA Delaware C-Corp/VC yapısına zorlanmaz; yerel State LLC yaygındır!).
Local Council Food Business Registration (açılıştan min. 28 gün önce, FHRS hijyen puanı), Natasha’s Law (PPDS paketli sandviç/tatlılarda tam içerik & alerjen etiketi) ve Premises Licence (alkol veya saat 23:00 sonrası sıcak yemek satışı — Licensing Act 2003) şarttır (UK SIC 56xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Sadece paket servisi yapan "bulut mutfak" (ghost kitchen) işletmelerinde müşteri oturma alanı olmasa bile Belediye Ruhsatı (GSM/Sıhhi) ve 5996 Gıda Kayıt Belgesi zorunludur — ev mutfağında ruhsatsız üretim yasaktır.
- NACE Rev. 2.1’de restoran/kafe/seyyar yemek hizmeti (56.11) ile yemek dağıtım/restoran aracılık platformları (56.40) birbirinden ayrılmıştır!
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Yüz yüze POS ve yemek kartı (Sodexo/Pluxee, Multinet, Ticket) entegrasyonlarında düşük riskli temel restoran kodu.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 56.21 — Event / Toplu Etkinlik Catering → | Sabit restoran/paket mutfak işletmeciliği 56.11; düğün, kongre ve organizasyon mekanına sözleşmeli toplu yemek götürüp servis etme 56.21’dir. | 56.21 catering ve toplu yemek üretimi belirli kapasite üzerinde zorunlu Gıda Mühendisi istihdamı ve özel ambalaj/taşıma aracı gerektirir. |
| 56.40 — Yemek Sipariş Aracılık Platformu → | Yemeği bizzat pişirip satmak 56.11; restoranlarla tüketicileri buluşturan dijital yemek sipariş uygulaması işletmek NACE Rev. 2.1’de 56.40’tır. | 56.40 platformları satıcı restoran ödemelerinde %1 e-ticaret stopajı sorumluluğuna tabi olabilir. |
722511 — Full-Service Restaurants
ABD NAICS 2022 endüstri kodu 722511 (Full-Service Restaurants) ve resmi Avrupa NACE Rev. 2.1 / BM ISIC karşılıkları.
722513 — Limited-Service Restaurants
ABD NAICS 2022 endüstri kodu 722513 (Limited-Service Restaurants) ve resmi Avrupa NACE Rev. 2.1 / BM ISIC karşılıkları.
722515 — Snack and Nonalcoholic Beverage Bars
ABD NAICS 2022 endüstri kodu 722515 (Snack and Nonalcoholic Beverage Bars) ve resmi Avrupa NACE Rev. 2.1 / BM ISIC karşılıkları.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 72 Accommodation and Food Services
- 722 Food Services and Drinking Places
- 7225 Restaurants and Other Eating Places
- 72251 Restaurants and Other Eating Places
- 722514 Cafeterias, Grill Buffets, and Buffets
Sıkça Sorulan Sorular
NAICS 2022 722514 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
722514 (Cafeterias, Grill Buffets, and Buffets) şu faaliyetleri kapsar: 722514 faaliyet başlığı (Cafeterias, Grill Buffets, and Buffets). Başlıca uygulayıcılar: Lokanta, restoran, kebapçı, pastane-kafe, fast-food ve bulut mutfak (dark/ghost kitchen) işletmeleri; Toplu yemek üretim (catering), okul/fabrika yemekhanesi ve etkinlik ikram şirketleri (56.2).
722514 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası veya TSO (5174 s.K.) / Lokantacılar / Kahveciler / Pastacılar Esnaf Odası (5362 s.K.) — şahıs işletmeleri yaygındır. İzin/Ruhsat: Belediye İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı + İtfaiye Raporu + apartman altı pişirme varsa kat malikleri muvafakati ve çatı üstü baca sistemi Vergi/Teşvik: Mayıs 2024 KDVK Tebliği uyarınca lokanta, restoran ve kafelerde yeme-içme hizmetleri %10 KDV (alkollü içkilerde %20 KDV) uygulanır; dışarıdan alınan hazır %1’lik ürünler de masada/paket serviste %10 KDV’li satılır.
722514 ile en sık karıştırılan 56.21 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
56.21 — Event / Toplu Etkinlik Catering: Sabit restoran/paket mutfak işletmeciliği 56.11; düğün, kongre ve organizasyon mekanına sözleşmeli toplu yemek götürüp servis etme 56.21’dir. Vergisel/hukuki etki: 56.21 catering ve toplu yemek üretimi belirli kapasite üzerinde zorunlu Gıda Mühendisi istihdamı ve özel ambalaj/taşıma aracı gerektirir.
722514 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
722514 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: BM ISIC Rev. 5: 5610 • Sanal POS MCC 5812 (Yeme-İçme Yerleri ve Restoranlar).